سوره غافر، آیه ۳۶ · جزء ۲۴ · صفحه ۴۷۱
وَ قَالَ فِرْعَوْنُ يَا هَامَانُ ابْنِ لِي صَرْحاً لَعَلِّي أَبْلُغُ الْأَسْبَابَ
فرعون گفت: «ای هامان! برای من بنای مرتفعی بساز، شاید به وسایلی دست یابم،
معنی کلمات و عبارات
«صَرْحاً»: کاخ عظیم. بنای مرتفع (نگا: نمل / ، قصص / ). «الأسْبَاب»: وسائل (نگا: بقره / ص / ). راههای شناخت و دستیابی به چیزی.
نزول
سال ۱۲ بعثت(دوره مکی) بازپخش وحی در این سال
در آن زمان چه میگذشت (۱ رویداد)
نکات آیه
۱ - فرمان فرعون به هامان، مبنى بر ساختن بنایى بلند براى رسیدن به راه هاى آسمان ها «و قال فرعون یهمن ابن لى صرحًا لعلّى أبلغ الأسبب»
«صرح» به معناى قصر و بناى بلند است. مقصود از آن در این آیه، بناى بلند (مانند برج) و یا رصدخانه است.
۲ - فرمان فرعون به هامان، مبنى بر احداث رصدخانه «و قال فرعون یهمن ابن لى صرحًا»
۳ - هامان، از کارگزاران و دستیاران اصلى دربار فرعون بود. «و قال فرعون یهمن ابن لى صرحًا»
فرمان فرعون به هامان و انتخاب کردن او براى امر مهمى چون احداث بناى بلند و یا رصدخانه، مى تواند حاکى از مطلب یاد شده باشد.
۴ - وجود علم ستاره شناسى و وسایل آن (همچون رصدخانه) در عصر فرعون و موسى(ع) «و قال فرعون یهمن ابن لى صرحًا»
۵ - فرعون، فردى متکبر و تجاوزگر بود. «کذلک یطبع اللّه على کلّ قلب متکبّر جبّار . و قال فرعون»
از مصادیق مورد نظر متکبر و جبار - به قرینه «و قال فرعون» - فرعون مى باشد.
تفسیر (۸)
موضوعات
دستهبندی موضوعی
تاریخ رصدخانهتجاوزگری فرعونرصدخانه در دوران موسیرصدخانه سازی هامانستاره شناسی در دوران موسیبرج سازی هامانتاریخ ستاره شناسیراهیابی به آسمانکارگزاران فرعونرذایل فرعوناوامر فرعوننقش هامانتکبر فرعونقصه فرعون
فرهنگ قرآن (مطالب آیه) (۳۴)
- امکان صعود به اسمان با وسایل مادی به گمان فرعون+۱ آیه
- توانایی مصریان عهد فرعون، بر ساخت برجهای بلند+۱ آیه
- ماموریّت هامان از سوی فرعون، برای ساختن برجی بسیار بزرگ و بلند+۱ آیه
- دستور فرعون به ساختن برجی بلند برای اطلاع از خدای موسی(علیه السلام)، نیرنگی از سوی فرعون برای تکذیب موسی(علیه السلام) در ادعای وجود خدای یکتا+۲ آیه
- فرمان فرعون به هامان، جهت ساختن برجی بلند برای راهیابی به اسمانها و اطّلاع از خدای موسی(علیه السلام)+۱ آیه
- تمدّن فرعونیان و توانایی انان در ساختن برجهای بلند+۱ آیه
- حسگرایی فرعون با درخواست خود، درباره ساختن قصری برای دیدن خدای موسی+۲ آیه
- شجاعت تحسین برانگیز مؤمن ال فرعون، هنگام تبلیغ و دفاع از موسی(علیه السلام)، با هشدارهای کوبنده به فرعون و فرعونیان+۱ آیه
- متّهم شدن موسی(علیه السلام) به دروغگویی، از طرف فرعون+۶ آیه
- دستور فرعون به هامان، مبنی بر ساختن برجی بسیار بزرگ و بلند، جهت اطّلاع از خدای موسی(علیه السلام)+۲ آیه
- توانایی فرعون و حکومت وی، در ساخت برجهای بسیار بلند+۱ آیه
- فرمان فرعون به وزیر خود هامان، برای پختن اجر و بنای ساختمان مرتفع با ان+۱ آیه
- دستور فرعون به ساختن برجی بلند، برای اطّلاع از خدای موسی(علیه السلام)، نیرنگی از سوی فرعون برای تکذیب موسی(علیه السلام)+۲ آیه
- حس گرایی فرعون با درخواست خود، مبنی بر ساختن برجی جهت مشاهده خدای موسی(علیه السلام)+۲ آیه
- اراسته بودن اعمال زشت فرعون در نزد وی، بازتاب خصلتهای درونی او+۱ آیه
- فرمان فرعون به هامان، جهت ساختن برجی بلند، برای راهیابی به اسمانها و اطّلاع از خدای موسی(علیه السلام)+۱ آیه
- فرمان فرعون به هامان، برای ساختن قصر+۱ آیه
- راه پیدا کردن به راههای اسمان، هدف قصرسازی فرعون+۱ آیه
- اگاهی پیدا کردن از خدای موسی(علیه السلام)، بهانه قصرسازی فرعون+۲ آیه
- برخورداری فرعونیان مصر، از تمدّن مادی+۶ آیه
- توانایی مصریان عهد فرعون بر ساخت برجهای بلند+۲ آیه
- صنعت کاخسازی در مصر، از نشانههای تمدّن در این کشور+۴ آیه
- فرمان فرعون به هامان، برای ساختن قصر و برجی در مصر برای وی، جهت اطّلاع یافتن او از خدای موسی علیه السلام+۲ آیه
- هامان، از درباریان فرعون، در مصر+۶ آیه
- مکر فرعون با ساختن برجی رفیع، جهت یافتن خدای موسی علیه السلام و اثبات دروغگویی ان حضرت و ناکامی او در این نیرنگ+۱ آیه
- فرعون، از مکذّبان رسالت موسی علیه السلام+۶ آیه
- مؤمن ال فرعون، از مبارزه کنندگان با شرک
- ماموریّت هامان از سوی فرعون در مورد اجرپزی برای ساختن برجی بلند به منظور اگاهی یافتن از خدای موسی علیه السلام+۲ آیه
- ماموریّت یافتن هامان از سوی فرعون برای ساختن برجی بلند+۱ آیه
- اگاهی یافتن از خدای موسی علیه السلام، انگیزه برجسازی هامان به دستور فرعون+۲ آیه
- دستور فرعون به هامان، مبنی بر ساختن برجی بلند برای رسیدن به راههای اسمانها+۱ آیه
- هامان، مجری مکر و فریب فرعون در مبارزه با موسی علیه السلام+۳ آیه
- وزارت هامان در سرزمین مصر از جانب فرعون+۴ آیه
- زندگی هامان در زمان حضرت موسی علیه السلام+۶ آیه