سوره غافر، آیه ۵۱ · جزء ۲۴ · صفحه ۴۷۳
إِنَّا لَنَنْصُرُ رُسُلَنَا وَ الَّذِينَ آمَنُوا فِي الْحَيَاةِ الدُّنْيَا وَ يَوْمَ يَقُومُ الْأَشْهَادُ
ما به یقین پیامبران خود و کسانی را که ایمان آوردهاند، در زندگی دنیا و (در آخرت) روزی که گواهان به پا میخیزند یاری میدهیم!
معنی کلمات و عبارات
«الأشْهادُ»: جمع شَهید، گواهان. از جمله گواهان، فرشتگان و انبیاء و شهداء هستند (نگا: هود / ، زمر / ).
نزول
سال ۱۲ بعثت(دوره مکی) بازپخش وحی در این سال
در آن زمان چه میگذشت (۱ رویداد)
نکات آیه
۱ - پیامبران(ع)، برخوردار از نصرت و یارى خداوند «إنّا لننصر رسلنا»
۲ - مؤمنان و پیروان پیامبران، برخوردار از نصرت و یارى خداوند «إنّا لننصر رسلنا و الذین ءامنوا»
۳ - نصرت و یارى خداوند به پیامبران و مؤمنان، هم در زندگى دنیا است و هم درآخرت. «إنّا لننصر ... فى الحیوة الدنیا و یوم یقوم الأشهد»
۴ - نصرت و یارى خداوند به پیامبران و مؤمنان، امرى قطعى و وعده اى تخلف ناپذیر است. «إنّا لننصر رسلنا و الذین ءامنوا ... و یوم یقوم الأشهد»
از آمدن جمله «إنّا لننصر رسلنا ...» با حرف تأکید (إنّ) و مسند در قالب فعل (لننصر)، برداشت یاد شده به دست مى آید.
۵ - فرستادگان الهى و مؤمنان، همواره در طول تاریخ با مخالفت ها و دشمنى ها روبه رو بوده اند. «إنّا لننصر رسلنا و الذین ءامنوا فى الحیوة الدنیا»
اعلام نصرت الهى براى تمامى رسولان و مؤمنان، گویاى برداشت یاد شده است.
۶ - دخالت خداوند در تحولات و حوادث تاریخ به نفع جریان حق «إنّا لننصر رسلنا و الذین ءامنوا فى الحیوة الدنیا»
۷ - دلدارى خداوند به پیامبر(ص) و ایمان آورندگان به آن حضرت در صدر اسلام، در برابر مخالفت ها و دشمنى هاى کافران «إنّا لننصر رسلنا و الذین ءامنوا»
یادآورى یارى شدن پیامبران و مؤمنان طرفدار آنان در تاریخ، براى پیامبر(ص) و مؤمنانى که در مکه (وقت نزول این آیات) در اقلیت و تحت فشار و شکنجه دشمنان بودند; بیانگر حقیقت یاد شده است. گفتنى است توصیه شدن پیامبر(ص) به صبر و شکیبایى در چهار آیه بعد، تأییدکننده همین مطلب مى باشد.
۸ - قیامت، روز برپا خاستن گواهان براى شهادت و گواهى «یوم یقوم الأشهد»
۹ - وجود گواهان و شاهدان، بر رفتار و کردار انسان ها در دنیا «یوم یقوم الأشهد»
برداشت یاد شده به خاطر این نکته است که لازمه گواهى دادن بر هر چیزى، گواه و ناظر بودن بر آن از پیش است.
۱۰ - بازخواست و محاسبه شدن رفتار و کردار انسان ها در قیامت «یوم یقوم الأشهد»
۱۱ - کیفر و پاداش انسان ها در قیامت، مستند به گواهى شاهدان است. «یوم یقوم الأشهد»
تفسیر (۸)
موضوعات
دستهبندی موضوعی
تداوم دشمنی با انبیاتداوم دشمنی با مؤمنانحامی حقحتمیت نصرت خداملاکها در نظام جزایینصرت اخروی مؤمناننصرت دنیوی انبیانصرت دنیوی مؤمناننقش گواهان در قیامتدشمنی با مؤمناننصرت انبیاملاک پاداش اخرویملاک کیفر اخرویمشمولان نصرت خدانصرت مؤمنانگواهان در قیامتدشمنی با محمدگواهان عملدلداری به مؤمنانحسابرسی اخروی عملفضایل انبیادشمنی کافرانمنشأ تحولات تاریختاریخ انبیانقش خدادلداری به محمدفضایل مؤمنانویژگیهای قیامتتاریخ صدر اسلام
فرهنگ قرآن (مطالب آیه) (۲۷)
- نصرت و امداد خداوند، شامل حال انبیای الهی+۲ آیه
- مؤمنان، برخوردار از یاری خداوند+۱ آیه
- وعده مؤکّد خداوند به امداد پیامبران در دنیا و اخرت+۳ آیه
- وعده الهی به نصرت پیامبران+۵ آیه
- برخورداری انبیا از امداد الهی در قیامت
- بهرهمندشدن انبیا و پیروان انان از نصرت الهی در دنیا و اخرت
- خداوند، نصرتبخش پیامبران در زندگی دنیا
- ایمان، زمینه پیروزی در دنیا+۱ آیه
- خداوند، منشا هر پیروزی+۷ آیه
- خداوند، منشا تحوّلات تاریخ بشری+۱ آیه
- بشارت و دلداری خداوند به پیامبر(صلی الله علیه واله)، با پیروزی وی بر کافران+۲ آیه
- بشارت و دلداری خدا به مؤمنان، در خصوص پیروزی نهایی انان بر کافران+۲ آیه
- یاری و نصرت خداوند به انبیا، در دنیا
- یاری و نصرت خداوند به مؤمنان، در دنیا
- نصرت و یاری شدن انبیا از سوی خداوند در دنیا، هنگام رجعت انان
- پیروزی و غلبه پیامبران بر دشمنان خود، سنّت قطعی خدا+۷ آیه
- بی ثمر بودن توبه ستمگران، در قیامت، هنگام عذاب+۱ آیه
- گرفتار امدن به لعنت، کیفر ظلم و ظالمان+۱ آیه
- گواهی شاهدان علیه کافران در قیامت، مایه عذرخواهی انان+۱ آیه
- قیامت، روز برپا خاستن گواهان، برای شهادت و گواهی
- شهادت گواهان در قیامت، خدشهناپذیر و غیر قابل ردّ+۲ آیه
- دلداری خداوند به پیامبر صلی الله علیه و اله، در برابر انکار و اعراض کافران به حمایت و یاری وی در دنیا و اخرت+۱ آیه
- پیامبر اسلام صلی الله علیه و اله مانند پیامبران دیگر، درگیر مشکلات و ناملایماتی در راه تبلیغ و رسالت الهی خویش
- وعده الهی به پیامبراکرم صلی الله علیه و اله، برای پیروزی بر دشمنانش+۴ آیه
- مؤمنان، بهرهمند از حمایت و امداد الهی+۲ آیه
- رجعت مؤمنان به دنیا و یاری شدن انان از سوی خداوند
- وعده مؤکّد خداوند، به امداد پیامبران خود+۴ آیه