آیه ۲۹ سوره فصلت

سوره فصلت، آیه ۲۹ · جزء ۲۴ · صفحه ۴۷۹

وَ قَالَ الَّذِينَ كَفَرُوا رَبَّنَا أَرِنَا اللَّذَيْنِ أَضَلاَّنَا مِنَ الْجِنِ وَ الْإِنْسِ نَجْعَلْهُمَا تَحْتَ أَقْدَامِنَا لِيَكُونَا مِنَ الْأَسْفَلِينَ

کافران گفتند: «پروردگارا! آنهایی که از جنّ و انس ما را گمراه کردند به ما نشان ده تا زیر پای خود نهیم (و لگدمالشان کنیم) تا از پست ترین مردم باشند!»

معنی کلمات و عبارات
«الأسْفَلِینَ»: پائین‌ترین افراد و پست‌ترین مردم از لحاظ مکانت و منزلت و مقام و مکان. این سخن بیانگر شدّت خشم کافران بر سردستگان و رهبران کفر و معصیت است (نگا: بقره / و سبأ / - ).
نزول

سال ۹ بعثت(دوره مکی) بازپخش وحی در این سال

نکات آیه
۱ - کافران در قیامت، خواهان شناسایى عاملان گمراهى خویش به منظور انتقام جویى از آنان «و قال الذین کفروا ربّنا أرنا الذین أضلاّنا ... نجعلهما تحت أقدامنا» ۲ - کشف و ظهور ربوبیت بى همتاى الهى در قیامت، براى کافران «و قال الذین کفروا ربّنا» از اقرار کافران به ربوبیت الهى (ربّنا)، مطلب بالا استفاده مى شود. ۳ - کفر، ضلالت و گمراهى است. «و قال الذین کفروا ... الذین أضلاّنا» ۴ - گروهى از جنیان، همانند گروهى از انسان ها، موجوداتى اغواگر و گمراه کننده اند. «أضلاّنا من الجنّ و الإنس» ۵ - جنیان نیز همانند انسان ها، در قیامت محشور خواهند شد. * «ربّنا أرنا الذین أضلاّنا من الجنّ و الإنس» دوزخیان از خداوند درخواست مى کنند که رهبران گمراه کننده جنّى و انسى خویش را به آنان بنمایاند، از این مطلب، برداشت یاد شده را مى توان به دست آورد. ۶ - اظهار تنفر و انزجار شدید کافران، از عاملان گمراهى خویش در قیامت «قال الذین کفروا ... نجعلهما تحت أقدامنا» ۷ - وجود طبقات مختلف براى دوزخیان «لیکونا من الأسفلین» برداشت یاد شده بر این پایه است که مراد از «أسفلین» افراد درکات پایین تر دوزخ باشد; نه این که صرفاً به تحقیر و ذلیل شدن اغواگران اشاره داشته باشد. ۸ - کفرپیشگان، در قیامت خواستار ذلت و خوارى بیشتر و عذاب شدیدتر براى رهبران اغواگر خویش خواهندبود. «نجعلهما تحت أقدامنا لیکونا من الأسفلین»
تفسیر (۸)
روایات و احادیث

۹ - (فى المجمع) «و قال الذین کفروا فى النار أرنا الذین أضلاّنا من الجن و الإنس» یعنون إبلیس الأبالسة و قابیل بن آدم أوّل من أبدع المعصیة. روى ذلک عن على(ع); [منبع: مجمع البیان، ج ۹، ص ۱۷; نورالثقلین، ج ۴- ، ص ۵۴۵، ح ۳۵.] در مجمع البیان راجع به قول خداوند که مى فرماید: «و قال الذین کفروا فى النار أرنا الذین ...» آمده است که: مقصود آنان رئیس أبلیس ها و قابیل فرزند آدم است که گناه و نافرمانى را پایه گذارى نمود و این مطلب از على(ع) روایت شده است.».

موضوعات

دسته‌بندی موضوعی

فرهنگ قرآن (مطالب آیه) (۲۸)
  • اقرار کافران در جهنم به گمراه شدن خود از سوی ابلیس
  • اعتراف جهنّمیان در قیامت به گمراهی خویش+۹ آیه
  • اقرار کافران در قیامت به ربوبیّت خداوند+۷ آیه
  • اعتراف کافران در قیامت، به گمراهی خویش+۴ آیه
  • کافران، خواستار شناسایی گمراهکنندگان خود، برای قرار دادن انها در زیر قدمهای خویش
  • همه انسانها، تحت تربیت و ربوبیت خداوند+۶ آیه
  • تلاش گسترده جنّیان برای گمراه کردن انسانها+۱ آیه
  • دوزخ، جایگاه جنّیان اغواگر+۳ آیه
  • اگاهی جنّیان، از اندیشهها و رفتار و عقاید انسانها+۲ آیه
  • جنّیان، دارای قدرت نفوذ و سلطه بر ادمیان+۱ آیه
  • اقرار جنّیان در قیامت، به گمراهی خویش+۱ آیه
  • اعتراف حسرتبار جهنّمیان، به گمراهی خود در دنیا+۷ آیه
  • اقرار جهنّمیان در قیامت، به ربوبیّت خداوند+۸ آیه
  • جهنّمی بودن جنّیان کافر و دشمن خدا+۱ آیه
  • اعتراف دوزخیان در جهنّم، به ربوبیّت خدا+۱۱ آیه
  • دعا و درخواست جهنّمیان از خداوند، برای نشان دادن عاملان گمراهی شان، به منظور انتقام گرفتن از انان
  • درخواست ذلّت و خواری شدید برای رهبران گمراه کننده کافران، از سوی پیروان انان در قیامت
  • جنّیان، دارای قدرت نفوذ و سلطه بر ادمیان+۲ آیه
  • کافران در قیامت، خواهان شناسایی عاملان گمراهی خویش، به منظور انتقام جویی از انان
  • اظهار تنفّر و انزجار شدید کافران، از عاملان گمراهی خویش در قیامت
  • کیفر ضلالت پیشگان، گرفتار شدن به جهنّم+۹ آیه
  • جاودانگی و دایمی بودن عذاب ضلالت پیشگان، در قیامت+۷ آیه
  • قابیل، انسانی گمراهگر
  • کافران گمراه خواهان پایمال کردن قابیل در قیامت، به جهت گمراهگری وی
  • کفرورزی، مایه گرفتاری به ذلّت وخواری، در قیامت+۳ آیه
  • برخی انسانها، عامل کفرورزی دیگران
  • برخی جنّیان و شیاطین، عامل کفرورزی دیگران
  • اقرار کفرپیشگان به ربوبیّت الهی، در قیامت
واژه‌ها