آیه ۶۶ سوره هود

سوره هود، آیه ۶۶ · جزء ۱۲ · صفحه ۲۲۹

فَلَمَّا جَاءَ أَمْرُنَا نَجَّيْنَا صَالِحاً وَ الَّذِينَ آمَنُوا مَعَهُ بِرَحْمَةٍ مِنَّا وَ مِنْ خِزْيِ يَوْمِئِذٍ إِنَ رَبَّكَ هُوَ الْقَوِيُ الْعَزِيزُ

و هنگامی که فرمان (مجازات) ما فرا رسید، صالح و کسانی را که با او ایمان آورده بودند، به رحمت خود (از آن عذاب) و از رسوایی آن روز، رهایی بخشیدیم؛ چرا که پروردگارت قوی و شکست ناپذیر است!

معنی کلمات و عبارات
«بِرَحْمَةٍ مِّنَّا»: با لطف و مرحمت مخصوص خود. «خِزْیِ»: خواری. رسوائی.
نزول

سال ۹ بعثت(دوره مکی) بازپخش وحی در این سال

نکات آیه
۱- قوم ثمود ، بدون بهره گرفتن از مهلت سه روزه ، از کشتن ناقه اظهار ندامت نکردند و بر شرک ورزى و انکار رسالت صالح(ع) اصرار ورزیدند. «فلما جاء أمرنا» ۲- خداوند ، در پى اصرار قوم ثمود بر شرک ورزى و انکار رسالت صالح(ع) ، عذابى سخت بر آنان نازل کرد. «فلما جاء أمرنا» مراد از «أمر» عذاب نازل شده بر قوم ثمود است. اضافه آن به ضمیر «نا» حاکى از بزرگى آن عذاب مى باشد. ۳- عذاب نازل شده بر قوم ثمود ، عذابى ذلت آور و خوار کننده بود. «نجّینا صلحًا ... و من خزى یومئذ» ۴- فرمان خداوند در هستى ، بدون هیچ کم و کاستى تحقق مى یابد. «فلما جاء أمرنا» تعبیر کردن از عذاب به «أمر» - که به معناى فرمان است - به این نکته اشاره دارد که: آنچه خداوند به تحققش فرمان دهد ، عیناً و بدون کمترین کاستى انجام مى پذیرد ، به گونه اى که گویا مورد فرمان ، همان فرمان است. ۵- گروهى از قوم ثمود ، توحید را پذیرفتند و به رسالت صالح(ع) ایمان آوردند. «نجّینا صلحًا و الذین ءامنوا معه» ۶- خداوند ، صالح(ع) و پیروانش را از عذاب نازل شده بر قوم ثمود رهانید و آنان را از ننگ آن عقوبت دور ساخت. «نجّینا صلحًا و الذین ءامنوا معه ... و من خزى یومئذ» ۷- نجات صالح(ع) و پیروانش از عذاب استیصال ، جلوه اى از رحمت خداوند بر آنان بود. «نجّینا صلحًا و الذین ءامنوا معه برحمة منا» ۸- اهل ایمان ، شایسته برخوردار شدن از رحمت الهى اند. «نجّینا صلحًا و الذین ءامنوا معه برحمة منا» ۹- خداوند، مخالفان پیامبر(ص) را به عذابى ذلت آور و خوارکننده تهدید کرد. «و من خزى یومئذ إن ربک هو القوىُّ العزیز» مخاطب قرار دادن پیامبر(ص) در جمله «إن ربک ...» پس از بیان نزول عذاب به کفرپیشگان قوم ثمود ، تعریضى است به مخالفان پیامبر(ص) که آنان نیز در خطر گرفتار شدن به عذاب الهى اند. ۱۰- کفرپیشگان و مخالفان معارف دین ، در خطر گرفتار شدن به عذابهاى الهى اند. «فلما جاء أمرنا نجّینا صلحًا ... و من خزى یومئذ إن ربک هو القوىُّ العزیز» ۱۱- خداوند ، قوىّ (نیرومند) و عزیز (شکست ناپذیر) است. «إن ربک هو القوىُّ العزیز» ۱۲- همگان ، از دفع کیفرها و عذابهاى الهى ناتوانند. «إن ربک هو القوىُّ العزیز» بیان اقتدار و شکست ناپذیرى خداوند ، با جمله اى که حاوى حصر است و قدرت و اقتدار را از دیگران نفى مى کند ، اشاره به این حقیقت دارد که: هیچ کس در برابر اراده خداوند ، تاب مقاومت نخواهد داشت. ۱۳- خداوند ، مربى پیامبر(ص) و مدبر امور اوست. «إن ربک» ۱۴- قدرت شکست ناپذیر خداوند ، پشتوانه پیشبرد هدفهاى رسالت و تدبیر امور نبوّت رسول خداست. «إن ربک هو القوىُّ العزیز»
تفسیر (۹)
موضوعات

دسته‌بندی موضوعی

فرهنگ قرآن (مطالب آیه) (۴۹)
  • گرفتار شدن به عذاب استیصال، باعث رسوایی و فضاحت+۱ آیه
  • صالح(علیه السلام) دارای عزّت و ابرو در پیشگاه خدا
  • مؤمنان تابع صالح(علیه السلام) مردمی ابرومند و در امان از عذاب رسواگر
  • ترک استغفار از عوامل نابودی امّتهای پیشین+۳ آیه
  • نزول عذاب نابودکننده بر قوم ثمود به امر الهی و نجات صالح(علیه السلام) و مؤمنان همراه وی+۱ آیه
  • ایمان، زمینه جلب رحمت خداوند
  • ایمان برخی از امّتهای پیشین، عامل رهایی انان از عذاب استیصال+۵ آیه
  • گروهی از مردم قوم ثمود، مؤمن به صالح(علیه السلام) و رسالت وی+۵ آیه
  • محمّد(صلی الله علیه واله) تحت تربیت خاصّ خداوند
  • مؤمنان قوم ثمود، مشمول رحمت الهی+۱ آیه
  • نجات مؤمنان پیرو صالح(علیه السلام)، از عذاب نازل شده بر قوم ثمود+۳ آیه
  • رحمت خداوند بر بندگان، برخاسته از ربوبیّت او+۱ آیه
  • ربوبیّت خدا، منشا عزّت و اقتدار
  • کیفر و هلاکت ستمگران و گناه کاران، مقتضای ربوبیّت خداوند+۱ آیه
  • نجات پیامبران و یاران انان، پرتوی از ربوبیّت خدا
  • گرفتاری قوم ثمود به عذاب ذلّت بار+۱ آیه
  • ایمان، عامل مصونیّت انسان از ذلّت و خواری+۵ آیه
  • عزّت و ذلّت انسانها، به دست خداوند+۵ آیه
  • نجات مؤمنانِ به صالح(علیه السلام) از ذلّت، هنگام هلاکت قوم ثمود
  • نجات صالح(علیه السلام) و پیروان مؤمن وی از عذاب خوارکننده، جلوه ای از رحمت خداوند بر انان
  • ایمان، عامل برخورداری از رحمت خداوند
  • برخورداری پیروان صالح، از رحمت خداوند+۲ آیه
  • صالح(علیه السلام) و همراهان مؤمن او، مشمول نجات از عذاب خوار کننده و برخوردار از رحمت الهی
  • رسوایی و شرمساری، یکی از سخت ترین احوال روحی انسان+۲ آیه
  • ایمان گروهی از قوم صالح به ان حضرت+۸ آیه
  • ایمان به صالح(علیه السلام)، سبب نجات پیروان او از عذاب خفت اور+۳ آیه
  • بهره مندی صالح(علیه السلام) از رحمت خاصّ الهی+۲ آیه
  • نابودی ثمودیان، پس از پی کردن ناقه صالح، تنها پس از سه روز+۴ آیه
  • نجات صالح(علیه السلام) از عذاب نازل شده بر قوم ثمود+۲ آیه
  • نجات صالح(علیه السلام) از عذاب الهی، جلوه ای از رحمت الهی
  • هلاکت و نابودی قوم ثمود، در صبحگاهان+۵ آیه
  • ظلم قوم ثمود، موجب هلاکت و نابودی انان+۲ آیه
  • عدالت خداوند، در کیفر نمودن گناهکاران+۱ آیه
  • نجات صالح(علیه السلام) و همراهان مؤمن او از عذاب خوارکننده+۱ آیه
  • نجات مؤمنان به صالح(علیه السلام)، از عذاب الهی+۱ آیه
  • تمامی عزّتها، تنها از انِ خداوند
  • عزّت و قدرت پروردگار، مایه نجات صالح(علیه السلام) و مؤمنان به او، از عذاب الهی
  • عزّت و شکست ناپذیری خدا، همراه با قدرت و اقتدار+۶ آیه
  • خداوند، تنها قدرت قاهر شکست ناپذیر+۶ آیه
  • ایمان به قدرت شکست ناپذیر خداوند، در نحوه برخورد با مخالفان و مؤمنان به صالح(علیه السلام)، موجب دلداری انسان در ادای وظایف+۱ آیه
  • هلاکت قوم صالح و نجات مؤمنان به وی، جلوه ای از قدرت شکست ناپذیر خداوند+۳ آیه
  • قویّ / اسماوصفات+۶ آیه
  • اظهار ندامت نکردن قوم ثمود از کشتن ناقه و ردّ کردن ایات الهی بدون بهره گرفتن از مهلت سه روزه و اصرار بر شرکورزی و انکار رسالت صالح علیه السلام+۱ آیه
  • روی بر تافتن اصحاب حجر (قوم ثمود) و لجاجتورزی انان در برابر معجزات و ایات الهی، منجرّ به گرفتار شدن انها به صیحه مرگبار+۶ آیه
  • مُنجی/ اسماوصفات+۲ آیه
  • مؤمنان به صالح علیه السلام مردمی ابرومند و در امان از عذاب رسواگر
  • مصونیّت اهل ایمان، از کیفر ذلّت و خواری+۵ آیه
  • گروهی از مردم قوم ثمود، مؤمن به رسالت صالح علیه السلام+۱۰ آیه
  • نجات مؤمنان از عذاب الهی+۳ آیه
واژه‌ها