سوره هود، آیه ۸۵ · جزء ۱۲ · صفحه ۲۳۱
وَ يَا قَوْمِ أَوْفُوا الْمِكْيَالَ وَ الْمِيزَانَ بِالْقِسْطِ وَ لاَ تَبْخَسُوا النَّاسَ أَشْيَاءَهُمْ وَ لاَ تَعْثَوْا فِي الْأَرْضِ مُفْسِدِينَ
و ای قوم من! پیمانه و وزن را با عدالت، تمام دهید! و بر اشیاء (و اجناس) مردم، عیب نگذارید؛ و از حق آنان نکاهید! و در زمین به فساد نکوشید!
معنی کلمات و عبارات
«أَوْفُوا»: به تمام و کمال بپردازید و به تمام و کمال دریافت کنید. «لا تَبْخَسُوا»: نکاهید. کم ندهید. «لا تَعْثَوْا»: فساد راه نیندازید. تباهی مکنید. «لا تَعْثَوْا فِی ...»: (نگا: بقره / ، اعراف / ). «لا تَبْخَسُوا النَّاسَ أَشْیَآءَهُمْ»: تعمیم بعد از تخصیص است و گذشته از مقادیر و اوزان، شامل کشیده، شمرده، مِتْر شده، و غیره خواهد شد.
نزول
سال ۹ بعثت(دوره مکی) بازپخش وحی در این سال
نکات آیه
۱- شعیب(ع) ، از مردم خویش خواست تا در فروش اجناس ، پیمانه ها را پر کنند و از وزنه هاى ترازو نکاهند. «و یقوم أوفوا المکیال و المیزان بالقسط»
«مکیال»; یعنى «پیمانه» و ایفاى آن به این است که گنجایش پیمانه مورد استفاده کمتر از حد متعارف نباشد و تا حد معمول آن پر شود. و ایفاى میزان به این است که مقدار وزنه هاى مورد استفاده، کمتر از حد معمول نباشد و جنس پرداخت شده، کمتر از مقدار وزنه ها نباشد.
۲- شعیب(ع) ، دعوت کننده مردم به برقرار ساختن قسط و عدالت در معاملات خویش «و یقوم أوفوا المکیال و المیزان بالقسط»
۳- کم فروشى و بى عدالتى در امور اقتصادى ، بارزترین انحراف اقتصادى قوم شعیب «و یقوم أوفوا المکیال و المیزان بالقسط»
۴- شعیب(ع) ، از قوم خویش خواست تا به هنگام خرید ، اجناس مردم را کم تعدادتر و کم ارزش تر از آنچه هست ، جلوه ندهند. «و لاتبخسوا الناس أشیاءهم»
«بخس»; یعنى، کم کردن و عیب گرفتن (المصباح المنیر).
۵- برنامه هاى انبیا ، حاوى مسائل عبادى ، عقیدتى ، اجتماعى و اقتصادى است. «یقوم اعبدوا الله ... و لاتبخسوا الناس أشیاءهم»
۶- شعیب(ع) ، مردم خویش را از فسادگرى در سراسر پهنه گیتى برحذر داشت. «و لاتعثوا فى الأرض مفسدین»
«عُثو» (مصدر لاتعثوا) به معناى فسادگرى است.
۷- فسادانگیزى و فسادگرى ، امرى حرام و بسیار ناپسند است. «و لاتعثوا فى الأرض مفسدین»
«مفسدین» حال مؤکد است و همان نهى «لاتعثوا=لاتفسدوا» را تأکید مى کند.
۸- کم فروشى و بى مقدار و کم ارزش جلوه دادن اجناس مردم ، حرام و از مصداقهاى فسادانگیزى در زمین است. «أوفوا المکیال و المیزان ... و لاتعثوا فى الأرض مفسدین»
۹- مبارزه با فساد و فسادانگیزى ، از هدفهاى مهم انبیاست. «و لاتعثوا فى الأرض مفسدین»
۱۰- جوامع مرفّه ، در خطر انحرافات اقتصادى و گسترش دادن ظلم و ستم در پهنه گیتى «إنى أریکم بخیر ... أوفوا المکیال ... و لاتعثوا فى الأرض مفسدین»
تفسیر (۱۱)
- تفسیر المیزان(علامه طباطبایی)
آیات ۷۷–۹۵ - تفسیر المیزان(علامه طباطبایی)
آیات ۸۴–۹۵ - تفسیر المیزان(علامه طباطبایی)
آیات ۸۴–۹۵ - تفسیر المیزان(علامه طباطبایی)
آیات ۸۴–۹۹ - برگزیده تفسیر نمونه(مکارم شیرازی)
آیه ۸۵ - تفسیر نور(محسن قرائتی)
آیه ۸۵ - نکتههای تفسیر نور
آیه ۸۵ - پیامهای تفسیر نور
آیه ۸۵ - تفسیر اثنی عشری(حسینی شاه عبدالعظیمی)
آیه ۸۵ - تفسیر روان جاوید
آیات ۸۴–۹۵ - تفسیر اطیب البیان(سید عبدالحسین طیب)
آیه ۸۵
موضوعات
دستهبندی موضوعی
ابعاد تعالیم انبیابدنمایانی مال دیگرانمبارزه انبیامرفهان و تخلفات اقتصادیمرفهان و گسترش ظلممبارزه با افسادتعالیم اجتماعی انبیاتعالیم اقتصادی انبیاتعالیم عبادی انبیاتخلفات اقتصادی اهل مدینآسیب شناسی اقتصاداحکام افسادانذارهای شعیبدعوت به عدالت اقتصادیزمینه تخلفات اقتصادیحرمت کم فروشیناپسندی افسادافساد اهل مدینکم فروشی اهل مدیننهی از کم فروشینهی از افساددعوت از اهل مدینحرمت افساددعوت شعیباحکام معاملهآسیب شناسی جامعهزمینه ظلمتعالیم شعیبموارد افساداهداف انبیا
فرهنگ قرآن (مطالب آیه) (۱۳۴)
- ازاد نبودن فسادگری در جامعه+۳ آیه
- برانگیختن عواطف و برخورد ملاطفتامیز، از روشهای احتجاج+۵ آیه
- حضرت شعیب(علیه السلام)، درصدد اصلاح اقتصاد قوم مدین با نهی انان از کمفروشی+۴ آیه
- دعوت مردم به اصلاح امور اقتصادی از مهمترین رسالتهای شعیب(علیه السلام) پس از دعوت به توحید+۷ آیه
- کمفروشی و تقلّب در معامله، از جمله عوامل فساد اقتصادی+۴ آیه
- شعیب(علیه السلام)، درصدد اصلاح اقتصادی با نهی قوم خود از کمفروشی و خیانت در دادوستد+۴ آیه
- دعوت مردم به اصلاح روابط اقتصادی، از مهمترین رسالتهای شعیب(علیه السلام) پس از دعوت به توحید+۷ آیه
- تامین سعادت واقعی انسان در سایه یکتاپرستی، سلامت امور اقتصادی و پرهیز از فسادانگیزی+۳ آیه
- رعایت عدل و انصاف در امور اقتصادی، شرط دستیابی جوامع به خیر و سعادت+۳ آیه
- لزوم مبارزه با مفاسد اقتصادی در جامعه+۹ آیه
- واداشتن مردم به پذیرش دین، خارج از حیطه وظایف نبوّت+۱ آیه
- توحید، عدل و انصاف در مبادلات اقتصادی برنامه شعیب(علیه السلام) برای اصلاح اهل مدین+۲ آیه
- رواج کمفروشی و از چشم انداختن اجناس دیگران میان اهل مدین+۱ آیه
- اهل مدین، مردمی فسادگر+۴ آیه
- کمفروشی و از چشم انداختن اجناس دیگران، از ستمهای مردم مدین+۲ آیه
- افساد اهل مدین، عملی ستمگرانه+۲ آیه
- رواج کمفروشی میان مردم مدین+۱ آیه
- کم فروشی مردم مدین، مورد نهی شعیب(علیه السلام)+۲ آیه
- رواج کمفروشی میان اهل مدین، بارزترین انحراف اقتصادی+۱ آیه
- درخواست شعیب(علیه السلام) از اهل مدین برای پر کردن پیمانهها هنگام توزین اشیا در دادوستد+۲ آیه
- رواج از چشم انداختن اجناس دیگران به منظور ارزان خریدن میان مردم مدین+۱ آیه
- درخواست شعیب(علیه السلام) از مردم مدین برای پرهیز از کمارزشتر کردن اجناس دیگران+۱ آیه
- پایبندی اهل مدین به اداب و رسوم نیاکان مانع پذیرش اموزههای اسمانی و ایمان اوردن انان+۱ آیه
- ایمان، مستلزم پرهیز از کمفروشی+۲ آیه
- منافع به دست امده از تجارت مشروع، امری نیکو و ماندگار+۱ آیه
- نیکو و ماندگار بودن سود حاصل از تجارت مشروع و عادلانه، از سخنان شعیب(علیه السلام) به قوم خویش+۲ آیه
- سود حلال به دست امده از تجارت عادلانه، از مصادیق بقیّهاللّه+۱ آیه
- تبلیغ در میان قوم خود، دارای اولویت برای پیامبران+۵ آیه
- هدف از تبلیغ و انذار جامعه، دور داشتن ان از فساد و تباهی+۲ آیه
- عدالت در دادوستد، یکی از اهداف تبلیغی شعیب(علیه السلام)+۴ آیه
- استفاده از تهییج عواطف، در مسیر تبلیغ معارف الهی+۶ آیه
- پیمانه، ابزاری معتبر برای سنجش در تجارت+۸ آیه
- ترازو، وسیلهای برای سنجش و میزان در تجارت+۱۰ آیه
- لزوم پیراسته بودن تجارت، از کمفروشی و فساد، از دیدگاه شعیب(علیه السلام)+۴ آیه
- حرمت کمفروشی و بد جلوه دادن اشیای مردم+۲ آیه
- لزوم پیراسته بودن تجارت، از کمفروشی و فساد، از دیدگاه شعیب(علیه السلام)+۵ آیه
- تجارت عادلانه با پرهیز از کمفروشی، در سایه ایمان به خداوند، موجب خیر و برکت+۲ آیه
- رعایت عدالت در تجارت، از نشانههای ایمان+۲ آیه
- تجارت عادلانه با پر کردن پیمانه و سنجش با ترازوی درست، از تعالیم شعیب(علیه السلام)+۶ آیه
- سابقه تجارت با پیمانه و ترازو، در عصر شعیب(علیه السلام)+۵ آیه
- حرمت فسادگری، در زمین+۳ آیه
- حرمت کمفروشی+۹ آیه
- تعرّض به حقوق مالی مردم، از مصادیق فساد در زمین+۱ آیه
- لزوم پیراسته بودن تجارت، از کم فروشی و فساد، از دیدگاه شعیب(علیه السلام)+۴ آیه
- حرمت کم ارزش و بد جلوه دادن اشیای مردم+۲ آیه
- حرمت کم ارزش و بی مقدار جلوه دادن اموال دیگران+۲ آیه
- وجوب عدالت پیشگی، در کیل و وزن کالاها+۱۱ آیه
- حرمت فسادگری، در زمین+۳ آیه
- وجوب رعایت عدالت، در کیل و پیمانه، در دین شعیب(علیه السلام)+۵ آیه
- رعایت عدالت در وزن کالا، امری واجب در مبادله کالا+۵ آیه
- وجوب رعایت عدالت در وزن+۷ آیه
- سود حلال به دست امده از تجارت عادلانه، از مصادیق بقیّه اللّه+۱ آیه
- اجتناب از کم فروشی و سلامت در امور اقتصادی، خیر برای قوم شعیب، از دیدگاه ان حضرت+۲ آیه
- سلامت در امور اقتصادی و پرهیز از کم فروشی، از موارد خیر و صلاح واقعی انسان+۲ آیه
- خیر بودن در منافع حلال و تجارتهای عادلانه، از تعالیم شعیب(علیه السلام) به مردم خویش+۱ آیه
- پسندیده بودن برخورد مؤدّبانه با مشرکان+۳ آیه
- شعیب(علیه السلام) درصدد اصلاح اقتصاد قوم خویش، با نهی انان از کم فروشی+۵ آیه
- فرمان شعیب به کامل کردن وزن و پیمانه در معاملات، به منظور اصلاح امور اقتصادی در جامعه+۷ آیه
- اصلاح امور اقتصادی، مهم ترین رسالت شعیب(علیه السلام)پس از دعوت به توحید+۳ آیه
- دعوت شعیب(علیه السلام) به پرستش خدای یگانه، به منظور اصلاح افکار، عقاید و عبادات قوم خود+۳ آیه
- شعیب(علیه السلام) در انتظار نزول عذاب خوارکننده بر قوم خود، پس از اتمام حجّت بر انان+۱ آیه
- ابلاغ پیامهای الهی به مردم، از زبان شعیب(علیه السلام)+۸ آیه
- پرهیز از افساد و تبهکاری در زمین، از جمله تعالیم دین شعیب(علیه السلام)+۷ آیه
- مبارزه با کم فروشی و مفاسد اقتصادی، از تعالیم دین شعیب(علیه السلام)+۶ آیه
- توحید ربوبی و پرستش خدای یگانه، سرلوحه تعالیم دین شعیب(علیه السلام)+۳ آیه
- وفای در پیمانه و عدالت اقتصادی، از جمله تعالیم دین شعیب(علیه السلام)+۶ آیه
- شعیب(علیه السلام)، پیامبر و رسول اهل مدین+۴ آیه
- شعیب(علیه السلام)، پیامبری عدالت خواه+۶ آیه
- مبارزه شعیب(علیه السلام) با مفاسد اقتصادی قوم خویش+۵ آیه
- مفسدان، عناصری بیدادگر و ستم پیشه
- رعایت نکردن عدل و انصاف در مبادلات، اعمالی ظالمانه+۲ آیه
- اجرای عدالت و گواهی به حق، مقتضای ایمان+۲ آیه
- دعوت مردم به رعایت عدالت، از سوی خداوند+۴ آیه
- دعوت مردم به رعایت عدالت در خرید و فروش، از رسالتهای شعیب(علیه السلام) برای قوم خویش+۵ آیه
- شعیب(علیه السلام)، دعوت کننده مردم به اجرای عدالت در مبادلات اقتصادی و مالی+۵ آیه
- رعایت نکردن عدالت در امور اقتصادی و مبادلات تجاری، موجب فساد و تباهی جامعه
- اصلاح جوامع بشری، در گرو رعایت عدالت و انصاف، در امور اقتصادی و تجاری+۲ آیه
- مبادلات اقتصادی و تجاری، از لغزشگاههای مهم و زمینه ساز ابتلای انسان به بی عدالتی+۵ آیه
- دعوت شعیب(علیه السلام) از مردم به رعایت عدالت، در امور اقتصادی و تجاری+۵ آیه
- ابتلای قوم شعیب به کم فروشی و بی عدالتی در امور اقتصادی و مالی+۵ آیه
- عدالت در داد و ستد، یکی از اهداف تبلیغی شعیب(علیه السلام)+۵ آیه
- لزوم مراعات عدل و قسط، در معاملات+۶ آیه
- از اهداف تبلیغ، دور نگهداشتن مردم از فساد و تباهی+۵ آیه
- فساد در زمین، از محرمات مؤکد+۲ آیه
- حرمت فسادگری در زمین+۳ آیه
- برخورداری قوم شعیب، از دلیلی روشن برای پرهیز از فسادگری در زمین+۳ آیه
- پرهیز از فساد در زمین، از جمله پیامهای شعیب(علیه السلام) به مردم مدین+۲ آیه
- مردم مدین، دارای عملکردی تبهکارانه و فسادانگیز+۲ آیه
- اطاعت قوم شعیب از دستورات ان حضرت، مانعی برای ایجاد فساد در زمین+۴ آیه
- مبارزه شعیب(علیه السلام) با فساد قوم خود در جامعه و اصلاح ان، تا حدّ توان و استطاعتش+۲ آیه
- مبارزه با فساد قوم شعیب، از اهداف رسالت ان حضرت+۴ آیه
- تقلّب در معامله و کم فروشی، از نمودهای فسادگری، در دیدگاه شعیب(علیه السلام)+۳ آیه
- هشدار شعیب(علیه السلام) درباره فسادگری، با اعلان بیم خود از عذاب اخرتی+۱ آیه
- فسادانگیزی کفرپیشگان قوم شعیب، سبب هلاکت انان با لرزشی شدید+۴ آیه
- فسادانگیزی کفرپیشگان قوم شعیب، عاملی برای محرومیّت انان از رحمت الهی+۲ آیه
- زمین، جایگاهی برای فسادانگیزی انسانها+۳ آیه
- مبارزه با فساد، از اهداف رسالت شعیب(علیه السلام)+۲ آیه
- شعیب(علیه السلام)، نهی کننده قوم خویش، از فساد در زمین+۳ آیه
- برحذر داشتن مردم مدین از فساد، به وسیله شعیب(علیه السلام)+۲ آیه
- کم فروشی، از مصادیق فسادانگیزی در زمین+۴ آیه
- عبادت خدا، مانع فساد در جامعه+۲ آیه
- فساد، قبیح از نظر عقل+۴ آیه
- کم فروشی، موجب قرار گرفتن در زمره ظالمان+۱ آیه
- کم فروشی، سبب فساد در جامعه+۴ آیه
- کم فروشی، موجب محرومیّت از خیر و ارزشها+۱ آیه
- محرومیّت اهل مدین از رحمت خدا با نفرین شعیب(علیه السلام) و به سبب کم فروشی+۲ آیه
- اجتناب از کم فروشی، زمینه ساز اصلاح جامعه+۱ آیه
- استغفار از کم فروشی، فرمان شعیب(علیه السلام) به قوم مدین+۲ آیه
- توبه از کم فروشی، فرمان شعیب(علیه السلام) به قوم مدین+۲ آیه
- کم فروشی، از محرّمات الهی+۱۰ آیه
- کم فروشی، حرام در دین شعیب(علیه السلام)+۵ آیه
- تهدید شدن قوم مدین از جانب شعیب(علیه السلام) به عذاب قیامت، به سبب کم فروشی انان+۱ آیه
- تهدید شدن قوم مدین از جانب شعیب(علیه السلام) به عذابی همانند عذاب اقوام نوح، صالح، هود و لوط به سبب کم فروشی انان+۲ آیه
- مبارزه شعیب(علیه السلام) با کم فروشی قوم مدین+۶ آیه
- اصلاح جامعه، از اهداف مبارزه شعیب(علیه السلام) با شرک و کم فروشی+۶ آیه
- ایمان، بازدارنده انسان از کم فروشی+۱ آیه
- وجوب پرکردن پیمانه و تکمیل وزن، در معاملات و مبادلات+۴ آیه
- لزوم پر کردن پیمانه و رعایت کامل حق خریدار، در وزن اجناس، هنگام معامله+۵ آیه
- کاستن از کیل و وزن در خرید و فروش، از مصادیق فساد در زمین+۴ آیه
- کاستن از کیل و وزن در معاملات، رایج در میان قوم شعیب+۲ آیه
- وجود کیل و ترازو، در دوران شعیب(علیه السلام)+۵ آیه
- پیمانه، ابزاری معتبر برای تعیین مقدار کالا در داد و ستدها+۷ آیه
- کمارزشتر از قیمت واقعی جلوه ندادن اجناس، هنگام خرید، یکی از خواستهای شعیب علیه السلام از قوم خویش+۲ آیه
- کمارزش جلوه دادن اجناس مردم، از مصداقهای فسادانگیری در زمین، از دیدگاه شعیب علیه السلام+۲ آیه
- ازادی بیقید و شرط در تصرّف اموال خویش، زمینهساز رعایت نکردن قسط و عدالت در مبادلات+۱ آیه
- لزوم مراعات قسط و عدل، در حقوق مالی مربوط به مبادلات در کیل و وزن+۱ آیه
- تعرّض به حقوق مالی در مبادلات تجاری با کیل و وزن، از مصادیق فساد در زمین+۱ آیه
- حرمت مال اخذ شده از کمفروشی+۳ آیه
- محترم بودن و مشروعیّت مالکیّت خصوصی، در ایین شعیب علیه السلام+۶ آیه
- تعالیم شعیب علیه السلام دربردارنده ضوابط خاصّی برای دخل و تصرّف مالکان، در اموال خویش+۶ آیه
- رعایت نشدن ضوابط و مقرّرات حق مالکیّت خصوصی نسبت به دیگران در داد و ستد، از سوی اهل مدین+۳ آیه
- کمفروشی، از اسباب رایج برای کسب و مالکیّت اموال در میان اهل مدین و مورد نهی شعیب علیه السلام+۳ آیه
- کمفروشی، از موانع مالکیّت، و اجتناب از ان، از توصیههای شعیب علیه السلام به قوم خود (اصحاب مدین)+۱ آیه
- لزوم رعایت کامل عدالت در سنجش اشیا، هنگام داد و ستد+۱۱ آیه