اطیب البیان (سید عبدالحسین طیب)
وَ الأَرضَ وَضَعَها لِلأَنامِ «10» فِيها فاکِهَةٌ وَ النَّخلُ ذاتُ الأَکمامِ «11» وَ الحَبُّ ذُو العَصفِ وَ الرَّيحانُ «12»
بعد از آنکه بيان فرمود آن نعم بزرگ را در باب ميزان ذکر ميفرمايد يک قسمت ديگر از نعم خود را که ميفرمايد: زمين را قرار داديم براي افراد انسان و در اينکه زمين ميوههاي مختلف و نخلهاي صاحب جلدها و دانههايي داراي برگهاي خرّم و گلهاي خوشبو قرار داديم.
وَ الأَرضَ وَضَعَها لِلأَنامِ خداوند به قدرت کامله خود زمين را روي آب مثل يک کشتي و گهواره قرار داد آن قسمت که در آب بود که سه ربع کره باشد حکم کشتي دارد و کوهها به منزله لنگر کشتي که متزلزل نشود و آن قسمت که خارج از آب است و در هوا است به منزله گهواره است که ميفرمايد: أَ لَم نَجعَلِ
جلد 16 - صفحه 374
الأَرضَ مِهاداً نبأ آيه 6. زيرا انسان و بسياري از حيوانات نه در آب ميتوانند زندگي کنند مثل حيوانات دريايي و نه در هوا مثل بعض طيور و مخلوقات هوايي و چون بشر احتياج به تغذيه دارد ميفرمايد:
فِيها فاکِهَةٌ اقسام ميوهها.
وَ النَّخلُ ذاتُ الأَکمامِ و درختهاي خرما که ابتداء بنا بر قولي ميانه پوست بوده خرما سپس شکافته ميشود و بنا بر قولي ميانه شکوفه خرما بوده و بنا بر قولي ليفه خرما.
وَ الحَبُّ تمام حبوبات و دانهها.
ذُو العَصفِ مثل اشجار.
وَ الرَّيحانُ مثل گلها حبوبات براي تغذيه و اکل و رياحين براي استشمام و ادويه و بسياري از فوائد که هر يک دارا هستند.