آیه ۱۲ سوره الرحمن

سوره الرحمن، آیه ۱۲ · جزء ۲۷ · صفحه ۵۳۱

معنی کلمات و عبارات
«الْعَصْفِ»: قشر و پوسته. مراد کاه است که علوفه چهارپایان است. «الرَّیْحانُ»: گیاهان خوشبو.
نزول

سال ۲ بعثت(دوره مکی) بازپخش وحی در این سال

نکات آیه
۱ - دانه هاى حبوبات نهفته در پوسته ها، نمونه اى مهم از منافع زمین براى آدمیان «و الأرض وضعها للأنام فیها ... و الحبّ ذوالعصف» «ال» در «الحبّ»، براى جنس است و افاده عموم مى کند. بنابراین «الحبّ» مساوى با مطلق حبوبات است و «عصف» بر پوسته حبوبات - که دانه ها در آن رشد مى کند - اطلاق مى شود. ۲ - گیاهان و سبزى هاى خوشبو و معطر، نمودى از آراستگى زمین براى انسان «و الأرض وضعها للأنام . فیها ... و الریحان» واژه «ریحان»، به هر گیاه خوشبو گفته مى شود (قاموس المحیط). ۳ - همه مظاهر طبیعت، از ریاحین تا پوسته حبوبات، نشانى از طراح حسابگر هستى (خداوند) است. «الرحمن ... و الحبّ ذوالعصف و الریحان» با توجه به این که در آیات پیشین سخن از حاکمیت سنجش بر نظام هستى بود، ممکن است بیان این دقایق در این آیات، به منظور نمایاند آن حساب گرى باشد. ۴ - اندیشه در پدیده هاى زمین، عامل راه یابى انسان به توحید و جلوه هاى رحمت حق «الرحمن ... و الأرض وضعها للأنام . فیها ... و الحبّ ذوالعصف و الریحان» با توجه به این که این آیات با صفت رحمانیت خداوند آغاز گردیده و در هر بخش جلوه اى از رحمت حق به انسان یادآورى شده، مى توان استفاده کرد که برشمردن این نمونه ها، براى این است که آدمى با تأمل در آنها، به توحید و رحمانیت خداوند پى ببرد. ۵ - وجود آدمى، نیازمند خواص متنوع نهفته در انواع میوه ها، حبوبات و سبزى ها * «و الأرض وضعها للأنام . فیها فکهة و النخل ... و الحبّ ... الریحان» از این که خداوند، پس از یادآورى آمادگى زمین براى زندگى انسان، میوه هاى مختلف، حبوبات و سبزى ها را مورد اشاره قرار داده است; مى توان استفاده کرد که انسان در زندگى خویش، به همه این نعمت ها و خواص نهفته در آنها نیازمند است و کمبود هر یک، مى تواند انسان را با مشکل مواجه سازد. ۶ - روح و ذائقه انسان، تنوع طلب و خداوند برآورنده این نیازها * «فیها فکهة و النخل ذات الأکمام . و الحبّ ذوالعصف و الریحان» از این که خداوند متعال، خوراکى هاى متنوع با شکل هاى گوناگون را به انسان یادآورى کرده و نیز در اختیار او قرار داده و بر این گوناگونى بر انسان منت نهاده است، مى توان مطلب بالا را نتیجه گرفت.
تفسیر (۷)
موضوعات

دسته‌بندی موضوعی

فرهنگ قرآن (مطالب آیه) (۲۶)
  • رویش انواع دانهها از دل زمین، نشانهای از قدرت خدا+۲ آیه
  • گیاهان خوشبو در زمین، برای استفاده مردم+۲ آیه
  • زمین، از نعمتهای قابل استفاده برای جنّیان+۳ آیه
  • برخورداری انس و جنّ، از نعمتهای دلخواه الهی، مقتضای ربوبیّت او+۳ آیه
  • رویش دانه های حبوبات نهفته در پوسته ها، از منافع زمین برای ادمیان+۲ آیه
  • دانه های نهفته در پوسته ها، از نعمتهای الهی+۱ آیه
  • دانه های نهفته در پوسته ها، از نعمتهای الهی+۲ آیه
  • رویش ریحان در زمین، به امر خداوند+۲ آیه
  • ریحان، از نعمتهای الهی+۱ آیه
  • نعمت ریحان جلوه ای از ربوبیّت خداوند+۱ آیه
  • سرزنش خداوند، به تکذیبگران و کافران جنّ و انس، به سبب نادیده انگاشتن نعمت ریحان+۱ آیه
  • نعمت ریحان، نمودی از اراستگی زمین برای انسان+۲ آیه
  • توجّه به نعمت ریحان و سایر نعمتها، زمینه ساز خداشناسی+۱ آیه
  • تامین روزی انسان، از فواید زمین+۳ آیه
  • محصولات دانه ای کشاورزی و گیاهان خوشبو، از نعمتهای الهی+۲ آیه
  • زمین، منبع کشاورزی+۳ آیه
  • کشاورزی و محصولات ان، از نعمتهای غیر قابل تکذیب الهی+۳ آیه
  • تکذیب نعمت کشاورزی و محصولات ان، ناپسند و شگفت اور+۳ آیه
  • گیاه ریحان، از نعمتهای خداوند برای انسان+۱ آیه
  • گیاهان خوشبو، از نعمتهای خداوند برای انسان+۱ آیه
  • عدم توجّه به نعمت گیاهان خوشبو، شایسته سرزنش+۱ آیه
  • توجّه به نعمت گیاهان خوشبو، زمینهساز شناخت پروردگار و نعمتهای او+۱ آیه
  • گیاهان خوشبو، نمودی از اراستگی زمین برای انسان+۱ آیه
  • گیاهان غلافدار و خوشبو، از نعمتهای الهی+۱ آیه
  • گیاه روییده از زمین، از نعمتهای غیر قابل تکذیب خداوند+۲ آیه
  • گیاهان خوشبو، از نعمتهای غیر قابل انکار خداوند+۲ آیه
واژه‌ها