سوره حدید(الحديد)، آیه ۲۶ · جزء ۲۷ · صفحه ۵۴۱
وَلَقَدْ أَرْسَلْنَا نُوحًا وَإِبْرَاهِيمَ وَجَعَلْنَا فِي ذُرِّيَّتِهِمَا النُّبُوَّةَ وَالْكِتَابَ فَمِنْهُم مُّهْتَدٍ وَكَثِيرٌ مِّنْهُمْ فَاسِقُونَ
ما نوح و ابراهیم را فرستادیم، و در دودمان آن دو نبوّت و کتاب قرار دادیم؛ بعضی از آنها هدایت یافتهاند و بسیاری از آنها گنهکارند.
معنی کلمات و عبارات
«نُوحاً وَ إِبْرَاهِیمَ»: ذکر این دو پیغمبر اولوالعزم، بدان خاطر است که آنان پدر همه انبیاء بعد از خود هستند (نگا: عبدالکریم الخطیب) و نوح شیخالانبیاء (نگا: صفوة التفاسیر) و پدر دوم نام گرفته است (نگا: شربینی)، و ابراهیم قهرمان توحید، و ابوالانبیاء بوده (نگا: صفوة التفاسیر) و عربها و رومیها و بنیاسرائیل از نژاد او هستند (نگا: شربینی). «الْکِتَابَ»: کتابهای آسمانی از جمله کتب اربعه: تورات و زبور و انجیل و قرآن. خط و نوشتن (نگا: شربینی، روحالمعانی). «وَ لَقَدْ أَرْسَلْنَا نُوحاً وَ إِبْرَاهِیمَ ...»: عطف بر (لَقَدْ أَرْسَلْنَا رُسُلَنَا بِالْبَیِّنَاتِ) بوده و بخش پسین، تفصیل اجمال بخش پیشین است.
نزول
سال ۱۷ بعثت(دوره مدنی) بازپخش وحی در این سال
در آن زمان چه میگذشت (۴ رویداد)
نکات آیه
۱ - نوح و ابراهیم(ع)، از رسولان الهى «و لقد أرسلنا نوحًا و إبرهیم»
۲ - حضرت نوح(ع)، پیش از حضرت ابراهیم(ع) مى زیسته است. «و لقد أرسلنا نوحًا و إبرهیم»
تقدیم ذکرى نوح(ع) در آیه شریفه، مى تواند براى بیان تقدم زمانى آن حضرت بر حضرت ابراهیم(ع) باشد.
۳ - تداوم یافتن بعثت پیامبران، در نسل هاى پس از نوح و ابراهیم(ع) «و جعلنا فى ذرّیّتهما النبوّة»
۴ - پیامبران مبعوث شده پس از نوح(ع) از ذریه حضرت نوح و پیامبران مبعوث شده پس از ابراهیم(ع) از ذریه حضرت ابراهیم(ع) بودند. «و لقد أرسلنا نوحًا و إبرهیم و جعلنا فى ذرّیّتهما النبوّة»
۵ - اقوام داراى پیامبر، پس از نوح(ع) از نسل حضرت نوح و پس از ابراهیم(ع) از نسل حضرت ابراهیم بودند. «و لقد أرسلنا نوحًا و إبرهیم و جعلنا فى ذرّیّتهما النبوّة»
۶ - تمامى پیامبرانى که پس از نوح و ابراهیم(ع) مبعوث شدند، با مردم خود داراى خویشاوندى نَسبى بودند. «و لقد أرسلنا نوحًا و إبرهیم و جعلنا فى ذرّیّتهما النبوّة»
۷ - نسل هاى پس از نوح و ابراهیم(ع)، هیچ گاه از کتاب آسمانى محروم نبوده اند. «و جعلنا فى ذرّیّتهما النبوّة و الکتب»
۸ - هیچ پیامبرى در طول تاریخ، از سوى مردم خود مورد استقبال عمومى قرار نگرفت. «و لقد أرسلنا نوحًا ... و جعلنا فى ذرّیّتهما النبوّة ... فمنهم مهتد و کثیر منهم فسقون»
۹ - تاریخ بشر در طول بعثت پیامبران، شاهد هدایت پذیرى دسته اى و بیراهه رفتن دسته اى دیگر بوده است. «و لقد أرسلنا نوحًا ... فمنهم مهتد و کثیر منهم فسقون»
۱۰ - حق و باطل، جریانى مستمر در تاریخ «فمنهم مهتد و کثیر منهم فسقون»
۱۱ - انسان هاى طرفدار حق و هدایت پذیر، همواره در تاریخ کم بوده اند. «فمنهم مهتد و کثیر منهم فسقون»
با توجه به این که «کثیر» در مقابل «قلیل» قرار دارد; تقدیر آیه شریفه چنین مى شود: «فقلیل منهم مهتد و کثیر منهم فاسقون».
۱۲ - کثرت و انبوهى عناصر فاسق و طرفدار باطل در طول تاریخ «فمنهم مهتد و کثیر منهم فسقون»
تفسیر (۹)
- تفسیر المیزان(علامه طباطبایی)
آیات ۱۶–۲۹ - تفسیر المیزان(علامه طباطبایی)
آیات ۲۵–۲۹ - برگزیده تفسیر نمونه(مکارم شیرازی)
آیه ۲۶ - تفسیر نور(محسن قرائتی)
آیه ۲۶ - نکتههای تفسیر نور
آیه ۲۶ - پیامهای تفسیر نور
آیه ۲۶ - تفسیر اثنی عشری(حسینی شاه عبدالعظیمی)
آیه ۲۶ - تفسیر روان جاوید
آیات ۲۶–۲۹ - تفسیر اطیب البیان(سید عبدالحسین طیب)
آیه ۲۶
موضوعات
دستهبندی موضوعی
اقوام پس از ابراهیمانبیای نسل ابراهیمبی یاوری انبیازیادی فاسقانزیادی پیروان باطلنبوت نسل نوحکتب آسمانی اقوام پیشینکتب آسمانی نسل ابراهیمکتب آسمانی نسل نوحکمی حق پذیرانکمی هدایت پذیرانانبیای پس از ابراهیماقوام پس از نوحنبوت نسل ابراهیممبارزه حق و باطلانبیای پس از نوحنسل نوحنسل ابراهیمنبوت ابراهیمخویشاوندی با انبیامقامات نوحنبوت نوحمقامات ابراهیمتاریخ اقوام پیشینتاریخ انبیا
فرهنگ قرآن (مطالب آیه) (۳۸)
- ابراهیم(علیه السلام)، و برخی از ذریّهاش از پیامبران الهی میان مردم
- ابراهیم(علیه السلام)، از رسولان الهی+۱ آیه
- رسالت الهی، مسیولیّتی برعهده ابراهیم(علیه السلام)
- اعطای منصب نبوّت از سوی خدا به ابراهیم(علیه السلام)و فرزندانش+۳ آیه
- ظهور پیامبران از نسل ابراهیم(علیه السلام)+۷ آیه
- مبعوثشدن پیامبرانی متعدّد ازسوی خدا پس از ابراهیم(علیه السلام)+۲ آیه
- مبعوثشدن پیامبرانی ازسوی خدا پس از حضرت نوح(علیه السلام)+۱۰ آیه
- نوح(علیه السلام) و ابراهیم(علیه السلام)، پدران انبیای پس از خود
- پیوند نسبی انبیا با نوح و ابراهیم(علیه السلام)
- پیامبران، دارای ذرّیّه و فرزندانی از نسل خود+۶ آیه
- هدایت به صراط مستقیم از اهداف مشترک رسالت انبیا
- رسالت رسولانی متعدّد در دوره های قبل از رسالت عیسی(علیه السلام)+۲ آیه
- رسالت پیامبراکرم(صلی الله علیه واله) در تداوم رسالت پیامبران پیشین+۱ آیه
- رسالت مقامی متفاوت با نبوت+۶ آیه
- عیسی(علیه السلام) پیگیر رسالت و تعالیم پیامبران پیش از خود+۲ آیه
- رسالت عیسی(علیه السلام) ادامه رسالت انبیای گذشته، چون نوح(علیه السلام)، ابراهیم(علیه السلام) و انبیای پس از انها+۲ آیه
- فاسق بودن بسیاری از مردم قوم نوح+۱ آیه
- فسق و تبهکاری برخی از ذرّیّه و نسل ابراهیم
- فاسقان فراوان، در ذرّیّه و نسل نوح
- نسل ابراهیم، برخوردار از کتابهای اسمانی+۲ آیه
- مُرسِل/ اسما و صفات+۲ آیه
- گروهی از قوم نوح، مؤمن به رسالت وی
- جریان نبوّت و تداوم ان، پس از دوران نوح علیه السلام+۱ آیه
- تداوم نبوّت از نوح علیه السلام تا نبوّت پیامبر اسلام صلی الله علیه و اله، (خاتم النبیّین)+۲ آیه
- مقام نبوّت، متفاوت با رسالت+۶ آیه
- اعطای منصب نبوّت از سوی خدا به ابراهیم علیه السلام+۴ آیه
- قرار داده شدن نبوّت، در نسل ابراهیم+۴ آیه
- قرار داده شدن نبوّت، در نسل نوح+۲ آیه
- مبعوث شدن پیامبرانی همراه با کتاب اسمانی، پس از نوح علیه السلام+۲ آیه
- مبعوث شدن پیامبرانی از سوی خدا، پس از نوح علیه السلام+۹ آیه
- نوح علیه السلام، از پیامبران دریافتکننده وحی الهی+۲ آیه
- نبوت، هدیه و عطیّهای الهی برای نوح علیه السلام+۲ آیه
- نوحه و ناله بسیار نوح علیه السلام، فلسفه نامگذاری ان حضرت به این نام (نوح)+۷ آیه
- نوح علیه السلام پدر بسیاری از انبیا+۲ آیه
- قرار داده شدن کتابهای اسمانی، در نسل نوح علیه السلام
- نسل نوح علیه السلام متشکّل از گروهی هدایت یافته و بسیاری گمراه و منحرف
- گروهی از نسل ابراهیم، انسانهایی هدایت یافته+۴ آیه
- گروهی از نسل نوح، انسانهایی هدایت یافته+۲ آیه