سوره دخان(الدخان)، آیه ۹ · جزء ۲۵ · صفحه ۴۹۶
معنی کلمات و عبارات
«هُمْ فِی شَکٍّ یَلْعَبُونَ»: (نگا: نساء / هود / و ابراهیم / .
نزول
سال ۴ بعثت(دوره مکی) بازپخش وحی در این سال
نکات آیه
۱- کافران و منکران وحى، گرفتار بازى در فضاى شک و تردید «بل هم فى شکّ»
این آیه در حقیقت پاسخى به این پرسش است که: چرا على رغم دلایل روشن بر حقانیت وحى و رسالت پیامیران، گروهى به کفر و انکار وحى مى گرایند؟
۲- جدى نگرفتن حقایق و برخورد بازیگرانه با هستى، ریشه حق ناپذیرى منکران وحى و رسالت «بل هم فى شکّ یلعبون»
تعبیر «یلعبون» بیانگر این نکته است که کافران، علاوه بر سست اندیشى، گرفتار نوعى بازیگرى و دلبستگى کودکانه به مظاهر مادى و جدى نگرفتن حقایق هستند.
۳- مخالفت با پیام اصول وحى، ریشه در انحرافات روحى و روانى فرد دارد; نه پیچیدگى و ابهام مفاهیم آن. «بل هم فى شکّ یلعبون»
«شک» و «لعب» - آن هم شکى که دستمایه بازى و سرگرمى و بحث و لجاج قرار گیرد - از موانع رسیدن به حق و اقرار به آن مى باشد و ویژگى چنین شکى، بیمارى روحى است.
۴- سرگرمى در میدان تردید و توقف در وادى شک و مصمم نبودن براى رسیدن به یقین، مایه محرومیت انسان از درک پیام مستدل وحى «إن کنتم موقنین ... بل هم فى شکّ یلعبون»
تعبیر «فى شکّ» استقرار در شک را مى رساند; به علاوه آن که «یلعبون» آن را تأکید مى کند. از مقابله این آیه با «إن کنتم موقنین»، مطلب بالا استفاده مى شود.
۵- ماندگار شدن در شک و تردید نسبت به حقایق دین، سرچشمه نگاه بازیگرانه به هستى و انسان «إن کنتم موقنین ... فى شکّ یلعبون»
۶- زندگى، تلاش و استدلال هاى منکران وحى، حرکتى بازیگرانه و فاقد بنیادهاى متقن «فى شکّ یلعبون»
تفسیر (۹)
- تفسیر المیزان(علامه طباطبایی)
آیات ۱–۳۳ - تفسیر المیزان(علامه طباطبایی)
آیات ۹–۵۹ - برگزیده تفسیر نمونه(مکارم شیرازی)
آیه ۹ - تفسیر نور(محسن قرائتی)
آیات ۹–۱۱ - نکتههای تفسیر نور
آیه ۹ - پیامهای تفسیر نور
آیات ۹–۱۱ - تفسیر اثنی عشری(حسینی شاه عبدالعظیمی)
آیه ۹ - تفسیر روان جاوید
آیات ۲–۱۱ - تفسیر اطیب البیان(سید عبدالحسین طیب)
آیه ۹
موضوعات
دستهبندی موضوعی
آثار بیماری روانیآثار شک در دینبی منطقی استدلال مکذبان وحیبی منطقی تلاش مکذبان وحیبی منطقی زندگی مکذبان وحیحق ناپذیری مکذبان نبوتحق ناپذیری مکذبان وحیمنشأ مخالفت با وحیمنشأ پوچگراییآثار شکبازی با آفرینششک مکذبان وحیموانع فهم وحیشک کافرانآثار گمراهیآثار حق ناپذیریآسیب شناسی دینی
فرهنگ قرآن (مطالب آیه) (۱۲)
- شک و تردید اقوام مشرک، در دعوت توحیدی انبیا+۵ آیه
- تهدید کافران به دود عذاب+۱ آیه
- شک و شبهه و بیهوده گرایی، عامل تهدید کافران به دود عذاب+۱ آیه
- شک و تردید اقوام مشرک، در دعوتهای توحیدی انبیا و پیامهای الهی+۵ آیه
- شک و تردید مشرکان مکّه، در حقّانیّت نزول قران+۲ آیه
- غوطهور بودن در شک و مصمّم نبودن برای رسیدن به یقین، در امر توحید، مایه محرومیّت انسان از درک حقایق+۲ آیه
- شک مشرکان کفرپیشه، در نزول قران از سوی پروردگار+۲ آیه
- شک و تردید اقوام مشرک، در دعوت توحیدی انبیا+۵ آیه
- غوطهور بودن در شک و مصمّم نبودن برای رسیدن به یقین در امر توحید، مایه محرومیّت انسان از درک حقیقت ان+۲ آیه
- اشتغال کافران به لعب، در فضای شک و تردید
- خداوند یکتا، پروردگار همه مردم و از جمله کافران به خدا و نیاکانشان+۱ آیه
- پایان یافتن تردیدها و سست انگاریهای منکران وحی با تحقق وعدههای الهی در قیامت+۱ آیه