سوره فصلت، آیه ۷ · جزء ۲۴ · صفحه ۴۷۷
الَّذِينَ لاَ يُؤْتُونَ الزَّكَاةَ وَ هُمْ بِالْآخِرَةِ هُمْ كَافِرُونَ
همانها که زکات را نمیپردازند، و آخرت را منکرند!
معنی کلمات و عبارات
«لایُؤْتُونَ الزَّکَاةَ»: به پاکسازی خود از لوث شرک نمیپردازند و به کارهای خیر دست نمییازند. مراد از زکات، پاکسازی و انفاق در راه کارهای خیر است که موجب پاکیزگی نفس و پاک کردن صفحه دل از آلودگیها است. چرا که از یک سو این سوره مکّی است و در مکّه قانون زکات اصطلاحی که از فروع اسلام است وضع نشده است، و از دیگر سو زکات بر مؤمن واجب است؛ نه بر کافر و مشرک، تا از صفات رذیله مشرکان بشمار آید. برخی هم آن را همان زکات اصطلاحی میدانند و کفّار و مشرکان را موظّف به فروع شریعت میدانند (نگا: أضواء البیان).
نزول
سال ۵ بعثت(دوره مکی) بازپخش وحی در این سال
در آن زمان چه میگذشت (۳ رویداد)
نکات آیه
۱ - پرداخت نکردن زکات، از ویژگى هاى مشرکان «و ویل للمشرکین . الذین لایؤتون الزکوة»
۲ - انفاق و رسیدگى به امور معیشتى نیازمندان (پرداخت زکات)، از رکن هاى عملى شریعت «و ویل للمشرکین . الذین لایؤتون الزکوة»
۳ - انفاق و رسیدگى به نیازمندان (پرداخت زکات)، از احکام تشریع شده در اوایل بعثت «الذین لایؤتون الزکوة»
با توجه به نزول آیات در اوایل بعثت، مطلب بالا برداشت شده است.
۴ - سرنوشت افراد و جوامع بى اعتنا به امور نیازمندان، سرنوشتى بسیار سخت و ناگوار «و ویل للمشرکین . الذین لایؤتون الزکوة»
۵ - شرک در عبادت و الوهیت، بنیاد و اساس انحراف مردم عصر بعثت «أنّما إلهکم إله وحد ... و ویل للمشرکین . الذین لایؤتون الزکوة»
۶ - انکار جهان آخرت، از ویژگى هاى برجسته جامعه شرک پیشه دوران بعثت پیامبر(ص) «و ویل للمشرکین ... و هم بالأخرة هم کفرون»
۷ - انکار سراى آخرت، در پى دارنده فرجامى دردناک و ناگوار «و ویل للمشرکین . الذین ... هم بالأخرة هم کفرون»
۸ - اعتقاد به جهان آخرت، از ارکان و اصول آیین توحیدى است. «و ویل للمشرکین ... هم بالأخرة هم کفرون»
۹ - انکار معاد، عامل بازدارنده از انفاق و زکات «لایؤتون الزکوة و هم بالأخرة هم کفرون»
چنانچه جمله «هم بالآخرة...» حالیه باشد مى توان از ارتباط «هم بالآخرة هم کافرون» با جمله قبل، مطلب بالا را برداشت کرد.
۱۰ - اعتقاد باطل، زاینده عمل و رفتار ناصحیح * «و ویل للمشرکین . الذین لایؤتون الزکوة»
برداشت بالا بدان احتمال است که تقدم لفظى شرک بر عدم انفاق زکات، بیانگر تأثیر و سببیّت آن باشد.
۱۱ - پرداخت زکات و انفاق مال در راه خدا، از نمودهاى بارز اعتقاد به توحید و جهان آخرت «و ویل للمشرکین . الذین لایؤتون الزکوة و هم بالأخرة هم کفرون»
از مفهوم مخالف آیه، مطلب یاد شده استفاده مى شود.
۱۲ - ایمان به مبدأ یگانه هستى و نیز جهان آخرت، مستلزم داشتن عملى متناسب با آن * «و ویل للمشرکین . الذین لایؤتون الزکوة و هم بالأخرة هم کفرون»
مطلب یاد شده با توجه به مفهوم مخالف آیه، به دست مى آید.
تفسیر (۱۰)
- تفسیر المیزان(علامه طباطبایی)
آیات ۱–۱۲ - تفسیر المیزان(علامه طباطبایی)
آیات ۱–۱۲ - تفسیر المیزان(علامه طباطبایی)
آیات ۱–۲۵ - برگزیده تفسیر نمونه(مکارم شیرازی)
آیه ۷ - تفسیر نور(محسن قرائتی)
آیه ۷ - نکتههای تفسیر نور
آیه ۷ - پیامهای تفسیر نور
آیه ۷ - تفسیر اثنی عشری(حسینی شاه عبدالعظیمی)
آیه ۷ - تفسیر روان جاوید
آیات ۶–۱۰ - تفسیر اطیب البیان(سید عبدالحسین طیب)
آیه ۷
موضوعات
دستهبندی موضوعی
ارکان ادیان آسمانیتاریخ تشریع زکاتشرک عبادی مردم مقارن بعثتعقیده به آخرتمنشأ گمراهی مردم مقارن بعثتموانع زکاتتارکان زکاتتکذیب آخرتویژگیهای مشرکان صدراسلامزمینه عمل پسندیدهویژگیهای مشرکاناهمیت تأمین نیازمندانآثار بی اعتنایی به فقراموانع انفاقارکان دینعقیده به توحیدآثار تکذیب آخرتآثار عقیده باطلموانع عمل ناپسندعوامل فرجام شومآثار ایمان به آخرتآثار زکاتاهمیت زکاتاهمیت انفاقآثار انفاقآثار تکذیب معادآثار ایمان به خداتاریخ صدر اسلام
فرهنگ قرآن (مطالب آیه) (۲۶)
- مشرکان، مردمی کافر به عالم اخرت+۱ آیه
- تهدید تارکان زکات، از سوی خداوند+۱ آیه
- هشدار کافران به عذاب سخت، از سوی خداوند+۲ آیه
- انکار عالم اخرت، در دوران جاهلیّت+۲ آیه
- حرمت منع و ترک زکات+۶ آیه
- وجوب ایمان به اخرت+۴ آیه
- وجوب پرداخت زکات بر مشرکان+۱ آیه
- وجوب پرداخت زکات بر کافران+۱ آیه
- حرمت ترک و خودداری از پرداخت زکات+۶ آیه
- پرداخت زکات، از مهم ترین تکالیف شریعت الهی و ارکان عملی ان+۹ آیه
- نقش یقین به اخرت، در پرداخت زکات+۳ آیه
- تهدید خداوند، به تارکان زکات+۷ آیه
- قرار داشتن تارکان زکات، در درّه ای از درّه های جهنّم+۳ آیه
- کافران به اخرت، از تارکان پرداخت زکات+۱ آیه
- مشرکان، از تارکان پرداخت زکات+۱ آیه
- ترک زکات، نشانه کفر (عملی)+۳ آیه
- شرک، از موجبات ترک زکات+۱ آیه
- کفر به اخرت، از عوامل ترک زکات
- وجوب پرداخت زکات، بر مشرکان و کافران+۱ آیه
- مشرکان، مکلّف به عبادات واجب و احکام خدا+۵ آیه
- مشرکان جاهلی، منکر عالم اخرت+۲ آیه
- سرپیچی مشرکان، از پرداخت زکات+۳ آیه
- تهدید کافران، وظیفه الهی محمّد صلی الله علیه و اله+۱ آیه
- پیامبر صلی الله علیه و اله تهدیدکننده کافران به عذاب الهی+۱ آیه
- وجوب پرداخت زکات بر مشرکان+۱ آیه
- وجوب پرداخت زکات بر کافران+۱ آیه