آیه ۲۱ سوره نوح

سوره نوح، آیه ۲۱ · جزء ۲۹ · صفحه ۵۷۱

قَالَ نُوحٌ رَبِ إِنَّهُمْ عَصَوْنِي وَ اتَّبَعُوا مَنْ لَمْ يَزِدْهُ مَالُهُ وَ وَلَدُهُ إِلاَّ خَسَاراً

نوح (بعد از نومیدی از هدایت آنان) گفت: «پروردگارا! آنها نافرمانی من کردند و از کسانی پیروی نمودند که اموال و فرزندانشان چیزی جز زیانکاری بر آنها نیفزوده است!

معنی کلمات و عبارات
«عَصَوْنِی»: از من نافرمانی کرده‌اند. «مَنْ»: مراد رؤساء و اغنیاء است که ضعفاء و فقراء به فرمانشان گوش می‌دادند و بدیشان امید می‌بستند. رؤساء و اغنیائی که قدرت مادی ایشان مایه زیان و بدبختی خودشان شده بود. چرا که اندوختن اموال از راه حرام، مصرف آن در فساد، به وجود آوردن فرزندان بی‌دین و ناصالح، سرکشی و طغیان در برابر فرمان یزدان، و تحمیل افکار هیچ و پوچ خود بر توده‌های مستضعف، جز زیان و خسران نیست.
نزول
نکات آیه
۱ - قوم نوح، از فرمان هاى آن حضرت سرپیچى مى کردند. «قال نوح ربّ إنّهم عصونى» ۲ - شکوه حضرت نوح(ع)، به درگاه الهى از نافرمانى قومش «قال نوح ربّ إنّهم عصونى» ۳ - قوم نوح، مردمى عصیانگر و حق ناپذیر «قال نوح ربّ إنّهم عصونى» برداشت یاد شده، با توجه به این نکته است که شکوائیه نوح(ع) از عصیان قوم خود، پس از دعوت و موعظه طولانى آنان بوده است. ۴ - اطاعت از فرمان هاى پیامبران واجب است. «قال نوح ربّ إنّهم عصونى» ۵ - قوم نوح، از نظر فرهنگى و دینى، تحت تأثیر صاحبان زر و زور و پیرو آنان بودند. «و اتّبعوا من لم یزده ماله و ولده إلاّ خسارًا» برداشت یاد شده با توجه به این نکته است که «مال» مظهر زر و قدرت اقتصادى و «ولد» نماد زور و قدرت سیاسى است که از کثرت نفرات نشأت مى گیرد. ۶ - قدرت سیاسى و اقتصادى گروهى، موجب پیروى و تأثیرپذیرى قوم نوح از آنان شد. «و اتّبعوا من لم یزده ماله و ولده إلاّ خسارًا» ۷ - وجود قشرى ثروتمند و قدرت مند (صاحبان مال و فرزند بسیار)، در میان قوم نوح «و اتّبعوا من لم یزده ماله و ولده إلاّ خسارًا» ۸ - صاحبان زر و زور، عامل اصلى گمراهى و کفر قوم نوح بودند. «و اتّبعوا من لم یزده ماله و ولده إلاّ خسارًا» ۹ - قدرت سیاسى و اقتصادى، زمینه ساز کفر و حق ناپذیرى «و اتّبعوا من لم یزده ماله و ولده إلاّ خسارًا» ۱۰ - ثروت و قدرت بدون ایمان، سعادت بخش و سودمند به حال بشر نیست; بلکه موجب خسارت و بدبختى است. «و اتّبعوا من لم یزده ماله و ولده إلاّ خسارًا» ۱۱ - ثروت و قدرت، خود به خود، ناپسند نیست; بلکه مى توان آن را در جهت سعادت و بهروزى انسان به کار برد. «و اتّبعوا من لم یزده ماله و ولده إلاّ خسارًا» برداشت یاد شده با توجه به آمدن تعبیر «خسارت» درباره مال و فرزندان بسیار است; زیرا خسارت در جایى به کار مى رود که توقع سودهى از آنجا مى رود (مانند خسارت تاجر و کاسب). ۱۲ - قدرت اقتصادى و سیاسى صاحبان زر و زور در عصر نوح(ع)، در خدمت کفر و شرک و علیه دعوت توحیدى آن حضرت بود. «قال نوح ربّ إنّهم عصونى و اتّبعوا من لم یزده ماله وولده إلاّ خسارًا» ۱۳ - قدرت اقتصادى و سیاسى صاحبان زر و زور در عصر نوح(ع)، نتیجه اى جز خسارت و بدبختى براى آنان در برنداشت. «من لم یزده ماله و ولده إلاّ خسارًا» ۱۴ - قدرت اقتصادى، داراى نقشى فزون تر از قدرت سیاسى در لغزیدن انسان به ورطه سقوط و بى دینى * «من لم یزده ماله و ولده إلاّ خسارًا» تقدیم ذکرى «ماله» بر «ولده»، ممکن است اشاره به برداشت یاد شده باشد. ۱۵ - پیامبران، در قطب مخالف صاحبان زر و زور «قال نوح ربّ إنّهم عصونى و اتّبعوا من لم یزده ماله و ولده إلاّ خسارًا»
تفسیر (۹)
موضوعات

دسته‌بندی موضوعی

فرهنگ قرآن (مطالب آیه) (۱۴۶)
  • تقلید کورکورانه قوم نوح از سران ثروتمند و فریب کار مانع امرزشطلبی انان+۲ آیه
  • روحیّه عصیانگری قوم نوح، مانع استغفار انان+۱ آیه
  • استقامت نوح(علیه السلام) در تبلیغ و دعوت قوم خود به پرستش خداوند+۵ آیه
  • اطاعت قوم نوح از سردمداران کفرپیشه خود
  • پیروی کافران قوم نوح از اشراف خود
  • قوم عصیانگر نوح، بیبهره از هرگونه امداد هنگام رویارویی با عذاب الهی+۱ آیه
  • بتپرستی قوم نوح پس از اتمام حجّت بر انان، عامل هلاکت انان+۵ آیه
  • دعوت اشراف قوم نوح از مردم، برای حمایت از بتهایشان+۱ آیه
  • پیروی از رهبران باطل عامل عذاب برزخی+۱ آیه
  • عصیانگری و لغزش، موجب دچار شدن به عذاب برزخی+۱ آیه
  • ورود قوم نوح به اتش برزخی، بعد از مرگ در دنیا+۱ آیه
  • گناهان قوم نوح، موجب ورود انان به اتش برزخی، پس از مرگ در دنیا+۱ آیه
  • محرومیّت قوم نوح در عالم برزخ، از هر نوع کمک و یاری غیرخدا، در رفع عذاب از خود+۱ آیه
  • تبلیغ سوء قوم نوح، علیه ان حضرت+۲ آیه
  • نوح(علیه السلام)، تحت تربیت ویژه خداوند+۳ آیه
  • همه انسانها، تحت تربیت و ربوبیت خداوند+۶ آیه
  • اصرار و تعصّب قوم نوح بر بتپرستی خود، در مقابل دعوت نوح(علیه السلام)+۵ آیه
  • منافع مادّی و سلطهگری اشراف، منشا تعصّب انان به معبودانباطل و مخالفت با ایین پیامبران+۱ آیه
  • پیروی و تقلید از رهبران گمراه، مایه حسرت و خسران+۱ آیه
  • تقلید کورکورانه، مانع پذیرش توحید+۳ آیه
  • پیروی کورکورانه از گذشتگان خود، مانع امرزشطلبی در پیشگاه خدا+۲ آیه
  • ایمنی و نجات از عذاب الهی، در گرو اعتقاد توحیدی و پرهیز از شرک+۵ آیه
  • خودفریبی و مکر مشرکان، مانع گرایش انان به توحید+۳ آیه
  • حیله و مکر سران قوم نوح، برای گمراهی مردم، موجب گرفتاری به عذاب دوزخ+۴ آیه
  • لزوم اجتناب، از پرستش بتها+۵ آیه
  • پیروی از رهبران گمراه، حرام و درپیدارنده عذاب اخرتی+۴ آیه
  • پیروی از رهبران گمراه، امری حرام و در پی دارنده عذاب اخرتی+۴ آیه
  • حرمت بت پرستی+۵ آیه
  • مشروع بودن مالکیّت خصوصی+۱ آیه
  • ربوبیّت خداوند، مقتضی ارایه شکواییه، به درگاه او+۲ آیه
  • یاد ربوبیّت خدا، از اداب سخن گفتن با او+۲ آیه
  • عصیان قوم نوح و پیروی انان از صاحبان مال و فرزند، عامل خسران انان
  • عذاب استیصال، کیفر قوم خسارت زده و عصیانگر نوح+۱ آیه
  • گناهکاران و معصیت کاران، در زمره خاسران+۲ آیه
  • دل بستگی به فرزند در حدّ دوری از خدا، موجب خسران ادمی+۲ آیه
  • دل بستگی به مال، عامل زیان و خسران+۲ آیه
  • دنیاطلبی و مادّیگری، زمینه ساز خسران انسان+۲ آیه
  • عصیان و تمرّد از فرمانهای خدا، موجب خسران انسان+۲ آیه
  • ذکر ربوبیّت خداوند، از اداب دعا+۴ آیه
  • دفاع از بت، از نیرنگهای مشرکان در مبارزه با دعوت توحیدی نوح(علیه السلام)+۱ آیه
  • پرستش بت سُواع از جانب قوم نوح، سبب نفرین ان حضرت بر انان+۲ آیه
  • سُواع، از جمله بتها و معبودهای قوم نوح+۱ آیه
  • سفارش اشراف قوم نوح به دیگر بت پرستان، برای پایبندی به بت سُواع+۱ آیه
  • بت سُواع، زمینه گمراهی قوم نوح+۲ آیه
  • شکوه نوح(علیه السلام) به خدا، از لجاجت و مکر قوم خود، در برابر رسالتش+۶ آیه
  • ربوبیّت خدا، مقتضای ارایه شکواییّه به درگاه او+۳ آیه
  • ثروتمندان قوم نوح، عامل گمراهی انها+۱ آیه
  • قوم نوح، مردمی گمراه+۲ آیه
  • پیروی قوم نوح از رهبران خود، عامل گمراهی انها+۱ آیه
  • مکر و حیله بزرگان، باعث گمراه شدن قوم نوح+۲ آیه
  • قدرت صاحبان زر و زور در عصر نوح(علیه السلام)، در خدمت مکر و حیله گری علیه دین، و در جهت گمراه ساختن مردم+۲ آیه
  • ظلم و ستم، موجب گمراهی+۱ آیه
  • مال و ثروت، زمینه گمراهی و اغواگری+۳ آیه
  • استفاده صاحبان زر و زور، از مکر و نیرنگی بزرگ، جهت گمراه کردن مردم از دعوت نوح(علیه السلام)+۲ آیه
  • ناامیدی کامل نوح(علیه السلام) نسبت به نجات قومش از گمراهی+۲ آیه
  • ظالمان و ستم پیشگان قوم نوح، مردمی گمراه+۳ آیه
  • نوح(علیه السلام)، خواهان افزایش گمراهی ظالمان و گمراه کنندگان جامعه به خاطر هدایت ناپذیری انان+۳ آیه
  • قوم نوح، مردمی ظالم و ستم پیشه+۲ آیه
  • روا بودن نفرین بر ستمگران جامعه، پس از نا امیدی از هدایت انان
  • قوم نوح، پرستنده سواع+۱ آیه
  • نسر، یکی از معبودان باطل قوم نوح+۱ آیه
  • ود، نام معبود ادّعایی قوم نوح+۱ آیه
  • یعوق، نام معبود قوم نوح+۱ آیه
  • یغوث، مورد پرستش قوم نوح+۱ آیه
  • برخی فرزندان، مایه خسران و زیان ادمی
  • برخورداری قوم نوح، از مردمانی قدرتمند
  • پیروی قوم نوح، از افراد قدرتمند خود
  • پیروی از قدرتمندان قوم نوح، سبب خسران
  • ادامه بت پرستی قوم نوح، پس از اتمام حجّت بر انان+۷ آیه
  • اطاعت و تبعیّت قوم نوح، از اشراف و سردمداران کفرپیشه خود+۱ آیه
  • دعای نوح(علیه السلام) در پیشگاه خداوند، برای انتقام از قومش، در پی تکذیب و عصیان انان+۵ آیه
  • تشویق قوم نوح، از سوی اشراف انان و صاحبان زر و زور به حمایت از بتها+۲ آیه
  • بتها، عامل گمراهی و ضلالت بسیاری از قوم نوح+۲ آیه
  • سواع، از بتهای قوم نوح ومورد حمایت اشراف انان+۲ آیه
  • نسر، از بتهای قوم نوح+۲ آیه
  • ودّ، از بتهای قوم نوح و مورد حمایت اشراف انان+۲ آیه
  • یعوق، از بتهای قوم نوح+۲ آیه
  • یغوث، از بتهای قوم نوح+۲ آیه
  • تبلیغ سوء قوم نوح، علیه ان حضرت و برای دفاع از بت پرستی+۲ آیه
  • گرفتار شدن قوم نوح به زیان و خسران، بر اثر بهره مندی از مال
  • مال و سرمایه و دارایی دنیا، عامل افزایش خسران قوم نوح
  • داشتن فرزند، عامل افزایش خسران قوم نوح
  • نگرانی و احساس خطر نوح(علیه السلام) از گمراه شدن نسلهای اینده جامعه، به وسیله کافران حق ناپذیر+۱ آیه
  • تقلید کورکورانه قوم نوح از سران ثروتمند و فریبکار، مانع استغفار و امرزش طلبی انان+۲ آیه
  • عصیان و سرپیچی قوم نوح، از فرمان ان حضرت+۲ آیه
  • قوم نوح، مردمی مجرم و گناهکار+۱ آیه
  • روحیّه عصیانگری قوم نوح، مانع استغفار انان به درگاه پروردگار+۲ آیه
  • گمراهگری و گمراهی اکثریت قوم نوح، از موجبات به کیفر رسیدن انان با اتش دوزخ+۲ آیه
  • حیله و مکر سران قوم نوح برای گمراهی مردم، موجب گرفتاری به عذاب دوزخ+۳ آیه
  • بت پرستی قوم نوح، پس از اتمام حجّت بر انان، عامل غرق و هلاکت انان+۲ آیه
  • عصیان و نافرمانی قوم نوح از ان حضرت، موجب غرق انان در امواج اب+۲ آیه
  • نتیجه و اثر بهره مند شدن قوم نوح از فرزندان، تنها افزوده شدن خسارت و بدبختی خود انان
  • داخل شدن قوم نوح در اتش دوزخ، در اخرت+۱ آیه
  • ورود قوم نوح به اتش برزخی، پس از مرگ در دنیا+۱ آیه
  • محرومیّت قوم نوح در عالم برزخ، از هر نوع کمک و یاری، برای رفع عذاب از خود+۱ آیه
  • شرکورزی قوم نوح، موجب ورود انان به اتش برزخی، بعد از مرگ در دنیا+۲ آیه
  • گناهان و لغزشهای قوم نوح، موجب ورود انان به اتش برزخی، پس از هلاکت و غرق شدن با امواج اب+۱ آیه
  • نتیجه و اثر بهره مندی قوم نوح از اموال، افزایش زیانکاری و خسارت انان
  • الودگی به گناه و عصیان، موجب دچار شدن به عذاب برزخی+۱ آیه
  • گناهکاران و معصیت کاران، در زمره خاسران+۲ آیه
  • غرق شدن کافران قوم نوح در توفان، کیفر گناهان انان+۲ آیه
  • عصیان و گناه قوم نوح و مخالفت انان با دستورات نوح(علیه السلام)+۵ آیه
  • پیروی از رهبران گمراه، گناه و موجب عذاب+۲ آیه
  • قشری ثروتمند و مالدار، در میان قوم نوح+۱ آیه
  • ثروتمندان قوم نوح از عوامل گمراهی و کفر قوم ان حضرت
  • خسارت، فرجام ثروتمندان قوم نوح
  • کسب ثروت و قدرت بدون ایمان، موجب خسارت
  • نابودی توطیهگران با عذاب ناگهانی و استیصال+۲ آیه
  • مکر قوم نوح، بر ضدّ اهداف ان حضرت+۱ آیه
  • قوم نوح، عبادتکننده بت نَسر+۱ آیه
  • دعوت اشراف قوم نوح، از مردم، برای حمایت از بت نَسر+۱ آیه
  • حمایت از نسر و دیگر بتهای مورد پرستش قوم نوح از نیرنگها و حیلههای بزرگ صاحبان زروزور انها+۱ آیه
  • بت نَسر، از بتهای معروف و مشهور و دارای احترام، در نزد قوم نوح+۱ آیه
  • نفرین نوح علیه السلام علیه کافران و بت پرستان حقناپذیر قوم خویش، پس از ناامیدی از هدایت انان+۵ آیه
  • نفرین نوح علیه السلام بر ظالمان و گمراه کنندگان از قوم خویش+۱ آیه
  • استجابت دعای نوح علیه السلام مبنی بر نجات خود و همراهانش و هلاکت قومش+۴ آیه
  • شِکوه نوح علیه السلام به خدا، از لجاجت و مکر قوم خود در برابر رسالتش+۴ آیه
  • مبارزه نوح علیه السلام با معبودان باطل قومش+۴ آیه
  • مبارزه با شرک و دعوت به توحید، مهمترین رسالت نوح علیه السلام+۱۰ آیه
  • مکر و توطیه صاحبان زر و زور، علیه نوح علیه السلام+۱ آیه
  • نوحه و ناله بسیار نوح علیه السلام، فلسفه نامگذاری ان حضرت به این نام (نوح)+۸ آیه
  • ودّ، نام بت معبود قوم نوح+۱ آیه
  • پرستش بت ودّ، از سوی قوم نوح+۱ آیه
  • بت ودّ از بتهای معروف و مورد احترام، در نزد قوم نوح+۱ آیه
  • دعوت صاحبان زر و زور قوم نوح از مردم، برای حمایت از بت ودّ+۱ آیه
  • دوستی و علاقه قوم نوح به بت ودّ+۱ آیه
  • اصرار و پافشاری قوم نوح بر پرستش بت یعوق+۱ آیه
  • یعوق، از بتهای مورد تعظیم قوم نوح+۱ آیه
  • حمایت لجوجانه از یعوق و دیگر بتها در برابر دعوت نوح علیه السلام مصداق حیلهگری و مکر+۴ آیه
  • اطاعت از اشراف گمراه، عامل حمایت از یعوق و بتهای دیگر+۱ آیه
  • عصیان و نافرمانی از نوح علیه السلام درپیدارنده حمایت از یعوق و بتهای دیگر+۱ آیه
  • دعوت اشراف قوم نوح از مردم، برای حمایت و یاری بت یعوق+۱ آیه
  • پیروی از سران شرک، جهت حمایت از یعوق و دیگر بتها، مصداق خسارت+۱ آیه
  • بت یعوق، از بتهای شناخته شده و مورد احترام، در نزد قوم نوح+۱ آیه
  • دوستی و علاقه شدید قوم نوح به بت یعوق+۱ آیه
  • یغوث، از بتهای بزرگ و مورد پرستش قوم نوح+۱ آیه
  • پرستش لجوجانه قوم نوح نسبت به یغوث و بتهای دیگر، از عوامل غرق شدن انان و محرومیّت از هرگونه نصرت و یاری شدن در برابر دعوت نوح علیه السلام+۵ آیه
  • یغوث، از بتهای مورد تعظیم قوم نوح+۱ آیه
  • دعوت اشراف قوم نوح از مردم، برای حمایت از بت یغوث+۱ آیه
  • اطاعت از اشراف گمراه، عامل حمایت از یغوث و بتهای دیگر+۱ آیه
  • حمایت لجوجانه از یغوث و دیگر بتها در برابر دعوت نوح علیه السلام از موجبات غرق شدن انان+۴ آیه
  • حمایت لجوجانه قوم نوح نسبت به یغوث و دیگر بتها، موجب نفرین ان حضرت+۳ آیه
  • عصیان و نافرمانی از نوح علیه السلام درپیدارنده حمایت از یغوث+۱ آیه
  • پیروی از سران شرک جهت حمایت از یغوث و دیگر بتها، مصداق خسارت و زیان+۱ آیه
  • بت یغوث، از بتهای معروف و مورد احترام در نزد قوم نوح+۱ آیه
  • علاقه و دوستی قوم نوح به بت یغوث+۱ آیه
واژه‌ها