سوره یس، آیه ۹ · جزء ۲۲ · صفحه ۴۴۰
وَ جَعَلْنَا مِنْ بَيْنِ أَيْدِيهِمْ سَدّاً وَ مِنْ خَلْفِهِمْ سَدّاً فَأَغْشَيْنَاهُمْ فَهُمْ لاَ يُبْصِرُونَ
و در پیش روی آنان سدّی قرار دادیم، و در پشت سرشان سدّی؛ و چشمانشان را پوشاندهایم، لذا نمیبینند!
معنی کلمات و عبارات
«بَیْنَ أَیْدِیهِمْ»: جلو ایشان. «مَا خَلْفَهُمْ»: پشت سر آنان. «سَدّاً ...»: خداوند کسانی را که به آینده ننگرند و مستقبل را فراموش سازند، و به گذشته ننگرند و احوال ملّتهای پیشین را پیش چشم ندارند، به افرادی تشبیه فرموده است که میان دو سدّ عظیم گیر کرده باشند و روبرو و پشت سر خود را نبینند، و همگون و همسان کوران، راه پیشروی و راه پَسروی خود را پیدا نکنند. «فَأَغْشَیْنَاهُمْ»: بر چشمانشان پردهای کشیدهایم (نگا: بقره / .
نکات آیه
۱ - مردمى که ایمان نیاورند و محکوم به عذاب الهى گردند، مانند کسانى اند که سدّى بلند در پیش رو و پشت سرشان نهاده شده و بر دیدگانشان پرده اى افکنده شده که هیچ چیز نبینند. «و جعلنا من بین أیدیهم سدًّا»
تنکیر «سدّاً» براى تعظیم است و به قرینه «فأغشیناهم»، مقصود از آن، سدّى بلند است.
۲ - مشرکان و کافرانِ لجوج و حق ناپذیر، محروم از شناخت صحیح حقایق الهى و فاقد بصیرت و بینایى «فأغشینهم فهم لایبصرون»
«إغشاء» (مصدر «أغشینا») به معناى قرار دادن پرده بر چیزى است که آن را بپوشاند. در جمله «فأغشیناهم» نیز مضافى در تقدیر است; یعنى، «فأغشینا أبصارهم».
۳ - لجاجت، حق ناپذیرى و دورى از ایمان، موجب محرومیت از شناخت درست حقایق الهى و از دست دادن بصیرت و بینایى «فهم لایؤمنون ... فأغشینهم فهم لایبصرون»
روایات
۴ - «عن أبى جعفر(ع) فى قوله «و جعلنا من بین أیدیهم سدّاً و من خلفهم سدّاً فأغشیناهم» یقول: فأعمیناهم «فهم لایبصرون» الهدى...; [منبع: تفسیر قمى، ج ۲، ص ۲۱۲; نورالثقلین، ج ۴، ص ۳۷۶، ح ۱۹.] از امام باقر(ع) درباره قول خدا «...فأغشیناهم» روایت شده: که خدا مى فرماید: آنان را کور کردیم، پس نور هدایت را نمى بینند...».