سوره زمر(الزمر)، آیه ۲۷ · جزء ۲۳ · صفحه ۴۶۱
وَلَقَدْ ضَرَبْنَا لِلنَّاسِ فِي هَٰذَا الْقُرْآنِ مِن كُلِّ مَثَلٍ لَّعَلَّهُمْ يَتَذَكَّرُونَ
ما برای مردم در این قرآن از هر نوع مثَلی زدیم، شاید متذکّر شوند.
معنی کلمات و عبارات
«مِن کُلِّ مَثَلٍ»: هر نوع مثلی که مفید بوده و برای عبرت و هدایت لازم باشد.
نزول
سال ۱۳ بعثت(دوره مکی) بازپخش وحی در این سال
در آن زمان چه میگذشت (۹ رویداد)
- هجرت پیامبر از مکه به مدینهمرتبط با نزول
۱ هجرت · مکه - مدینه - اجازه جهاد دفاعیمرتبط با نزول
13 بعثت · مدینه - جنگ بدرمرتبط با نزول
۲ هجرت · بدر - پیمان برادری میان مهاجران و انصار
13 بعثت · مدینه - اختفا در غار ثور هنگام هجرت
13 بعثت · غار ثور، نزدیک مکه - تدوین پیماننامه مدینه
13 بعثت · مدینه - نخستین نماز جمعه در رانونا
13 بعثت · بنی سالم / مدینه - بنای مسجد قبا
13 بعثت · قبا، نزدیک مدینه - پیمان دوم عقبه
13 بعثت · عقبه، منی
نکات آیه
۱ - قرآن، حاوى انواع مثل ها است. «و لقد ضربنا للناس فى هذا القرءان من کلّ مثل»
۲ - مثل هاى قرآن، بهترین و سودمندترین مثل ها است. «و لقد ضربنا للناس فى هذا القرءان من کلّ مثل»
تنکیر «مثل» دلالت بر تعظیم و شرافت دارد; یعنى مثل هاى قرآن بهترین وسودمندترین مثل ها است.
۳ - قرآن، کتابى است براى عموم مردم; نه ویژه گروهى خاص. «و لقد ضربنا للناس فى هذا القرءان من کلّ مثل»
برداشت یاد شده از آمدن واژه «للناس» استفاده مى شود.
۴ - گوناگونى مثل هاى قرآن، متناسب با فهم توده هاى بشرى و قابل استفاده و سودمند براى طبقات مختلف فکرى و اجتماعى است. «و لقد ضربنا للناس فى هذا القرءان من کلّ مثل»
برداشت یاد شده با توجه به آمدن سه واژه در آیه شریفه است: ۱- لام در «للناس» که براى انتفاع است; ۲- «الناس» که بر عموم مردم دلالت دارد; ۳- آمدن واژه «کل» با «مَثَل» که بر تنوع مثل ها اشاره دارد.
۵ - متذکر شدن و بیدار گشتن مردم، هدف و فلسفه آمدن مثل ها در قرآن است. «و لقد ضربنا للناس فى هذا القرءان من کلّ مثل لعلّهم یتذکّرون»
۶ - بیان انواع مثل ها، از روش هاى تربیتى و هدایتى قرآن «و لقد ضربنا للناس فى هذا القرءان من کلّ مثل لعلّهم یتذکّرون»
۷ - انسان، بدون وحى و الهام الهى، غرق در انواع غفلت ها و بى خبرى ها است. «و لقد ضربنا للناس فى هذا القرءان من کلّ مثل لعلّهم یتذکّرون»
برداشت یاد شده از تعبیر «یتذکّرون» به دست مى آید; زیرا تذکر و بیدارباش در جایى به کار مى رود که در مقابل آن، غفلت و بى خبرى وجود داشته باشد.
۸ - تأثیرپذیرى از قرآن و متذکر شدن و بیدار گشتن در سایه تعالیم آن، در گرو وجود زمینه هاى لازم و شایستگى هاى بایسته است. «لقد ضربنا للناس فى هذا القرءان من کلّ مثل لعلّهم یتذکّرون»
برداشت یاد شده از به کار رفتن واژه «لعلّ» (شاید و به امید آن که...) در آیه شریفه به دست مى آید. این واژه در مواردى به کار مى رود که هدف و نتیجه مورد نظر در حد احتمال حاصل مى شود و حصول کامل آن به شرایط و زمینه هاى دیگرى بستگى دارد.
۹ - در اقدام ها و تلاش هاى فرهنگى و دینى، صرف احتمال تأثیر کافى است. «لعلّهم یتذکّرون»
تفسیر (۷)
موضوعات
دستهبندی موضوعی
آثار تنوع مثالهای قرآنبهترین مثالتنوع مثالهای قرآنویژگیهای مثالهای قرآنتنبه انسان هازمینه تأثیرپذیری از قرآنعمومیت قرآنهدایتگری وحیآثار استعدادفلسفه مثالهای قرآنفواید مثالهای قرآنعوامل غفلتسهولت فهم قرآنزمینه هدایتروش تربیتروش هدایتروش تبلیغویژگیهای قرآن
فرهنگ قرآن (مطالب آیه) (۱۷)
- نااگاهی اکثریّت انسانها از حقیقت مثلهای گوناگون قران+۱ آیه
- استفاده از تمثیل، از روشهای تربیتی قران+۷ آیه
- توجّه به مثالهای قران، زمینهساز تقواپیشگی از ناحیه مردم+۱ آیه
- معارف قران، زمینهای برای تحصیل تقوا+۵ آیه
- پذیرش موعظه، امری مطلوب و پسندیده+۲ آیه
- غفلت کافران صدر اسلام از سرنوشت شوم تکذیبگران، موجب تکذیب رسالت پیامبراکرم(صلی الله علیه واله)+۲ آیه
- هدایت پیامبران و کتب اسمانی، عامل یاداوری و بیداری فطرت انسانها+۲ آیه
- قران، کتابی با عظمت و دارای احترام+۴ آیه
- قران، کتاب موعظه از سوی پروردگار برای مردم+۳ آیه
- قران، کتابی جامع همه احکام، حدود و معارف الهی مورد نیاز بشر+۴ آیه
- مثل های قران، زمینه ای برای پندپذیری
- ذکر مثلها در قران، زمینه ای برای عبرت و پندگرفتن مردم+۲ آیه
- نااگاهی اکثر انسانها، از حقیقت مثلهای گوناگون قران+۱ آیه
- توجه به مثالهای قران، زمینه ساز تقوا پیشگی از سوی مردم+۱ آیه
- تعالیم قران، زمینه ای برای تحصیل تقوا+۲ آیه
- موعظه، مایه امید به پرهیز از بدیها+۲ آیه
- قران، موعظهای فرستاده شده از جانب خداوند+۶ آیه