سوره قمر(القمر)، آیه ۴۵ · جزء ۲۷ · صفحه ۵۳۰
سَيُهْزَمُ الْجَمْعُ وَيُوَلُّونَ الدُّبُرَ
(ولی بدانند) که بزودی جمعشان شکست میخورد و پا به فرارمیگذارند!
معنی کلمات و عبارات
«یُوَلُّونَ الدُّبُرَ»: پشت خواهند کرد و خواهند گریخت (نگا: آلعمران / حشر / ). در جنگ بدر چنین شد.
نزول
سال ۴ بعثت(دوره مکی) بازپخش وحی در این سال
شأن نزول: شأن نزول آیات ۴۴ و ۴۵
قریش به رسول خدا صلی الله علیه و آله گفتند: یا محمد ما در حال جمع مظفر و منصوریم و تصمیم به کشتن تو گرفته ایم و تو را خواهیم کشت سپس این آیات نازل شد. ابن عباس گوید: در روز جنگ بدر کفار مى گفتند: ما همه با هم متحد و مجتمع بوده و پیروز مى گردیم چنانچه خداوند از قول آنها در آیه ۴۴ فرماید و پس از قول و گفتار آنها آیه ۴۵ نازل گردید.
تفسیر على بن ابراهیم. طبرى صاحب تفسیر جامع البیان.
نکات آیه
۱ - وعده الهى، به فروپاشى جماعت مشرکان و ناپایدارى آنان در برابر جبهه ایمان «سیهزم الجمع و یولّون الدّبر»
۲ - ناتوانى جبهه کفر با تجهیز تمامى امکانات، براى غلبه بر اراده خداوند و جبهه ایمان «سیهزم الجمع و یولّون الدّبر»
۳ - اخبار خداوند، از شکست قریب الوقوع جماعت شرک پیشه در جنگ بدر «سیهزم الجمع و یولّون الدّبر»
با توجه به تطبیق این آیه بر جنگ بدر - در آراى مفسران - و با توجه به این که آیات یاد شده مکّى است و جنگ بدر نخستین مرحله انهزام مشرکان بوده است; برداشت یاد شده به دست مى آید.
تفسیر (۹)
- تفسیر المیزان(علامه طباطبایی)
آیات ۹–۵۵ - تفسیر المیزان(علامه طباطبایی)
آیات ۴۳–۵۵ - برگزیده تفسیر نمونه(مکارم شیرازی)
آیه ۴۵ - تفسیر نور(محسن قرائتی)
آیات ۴۵–۴۶ - نکتههای تفسیر نور
آیات ۴۵–۴۶ - پیامهای تفسیر نور
آیات ۴۵–۴۶ - تفسیر اثنی عشری(حسینی شاه عبدالعظیمی)
آیه ۴۵ - تفسیر روان جاوید
آیات ۴۳–۵۵ - تفسیر اطیب البیان(سید عبدالحسین طیب)
آیه ۴۵
موضوعات
دستهبندی موضوعی
شکست مشرکان در غزوه بدرپیروزی بر مؤمنانوعده شکست مشرکانوعده پیروزی مؤمنانعجز کافرانپیشگوییهای قرآناراده خداوعده های خداتاریخ صدر اسلام
فرهنگ قرآن (مطالب آیه) (۱۶)
- پیشگویی قران از شکست کافران متّحد مکّه+۳ آیه
- خبر خداوند از شکست قریبالوقوع جماعت شرکپیشه، در جنگ بدر+۱ آیه
- خبر غیبی خداوند، از شکست حتمی کافران مکّه+۲ آیه
- جمعیّت متحد و نیرومند و پیروز، ادّعای کافران مکّه و مورد پرسش انکاری خدا+۲ آیه
- خبر خداوند از شکست قریب الوقوع جماعت کفرپیشه، در جنگ بدر+۲ آیه
- شکست دنیوی کافران، پیش درامد عذاب اخروی انان+۲ آیه
- پیشگویی قران، از شکست کافران متّحد مکّه+۲ آیه
- شکست جبهه کفر، به رغم همه تواناییها و امکانات دفاعی شان، خود در برابر جبهه ایمان+۱ آیه
- فرار کافران، پس از شکست در جنگ بدر+۱ آیه
- پیشگویی قران، از شکست کافران متحد مکّه+۳ آیه
- ناتوانی نیروهای کفرپیشه، از شکست اهل ایمان+۴ آیه
- غرور بیجای کافران، به جمعیّت و اتّحاد نیروهای خود، برای مقابله با پیامبراسلام صلی الله علیه و اله+۱ آیه
- خبر دادن قران از اینده و مطابقت ان با واقع، معجزه حضرت محمّد صلی الله علیه و اله و سند حقانیّت وی+۲ آیه
- وعده الهی به محمّد صلی الله علیه و اله، مبنی بر پیروزی وی و شکست و فروپاشی جماعت مشرکان+۱ آیه
- گزارشهای غیبی از گذشته و اینده، جلوهای از اعجاز قران+۳ آیه
- شکست کافران، وعده خداوند به مؤمنان عصر بعثت+۵ آیه