سوره ص، آیه ۱۱ · جزء ۲۳ · صفحه ۴۵۳
معنی کلمات و عبارات
«جُندٌ»: سپاه ناچیز. گروهک. تنوین آن برای تحقیر است. «مَا»: چیزهائی که. در اینجا مراد (کسانی که و افرادی که) است. «هُنَالِکَ»: آنجا. مراد مکّه است. «مَهْزُومٌ»: شکست خورده. «الأحْزابِ»: دسته‌ها و گروهها (نگا: آیه ). واژه (مَا) مبتدا و (جُندٌ) خبر مقدّم، و (مَهْزُومٌ) خبر دوم یا صفت (جُندٌ) می‌باشد. یا این که (جُندٌ) مبتدا و (مَا) زائد و (مَهْزُومٌ) خبر است. معنی آیه چه بسا این باشد: اینان در آنجا سپاهک شکست خورده‌ای از میان احزاب خواهند بود. اشاره به شکست بی‌دینان در جنگ احزاب است.
نزول
سال ۵ بعثت(دوره مکی) بازپخش وحی در این سال
در آن زمان چه می‌گذشت (۳ رویداد)
نکات آیه
۱ - پیشگویى خداوند از شکست سران کفر و شرک در برابر سپاه اسلام «جند ما هنالک مهزوم من الأحزاب»
بیشتر مفسران بر این عقیده اند که آیه شریفه، در مقام پیشگویى از آینده سران کفر و شرک است، آنانى که در مکه در اکثریت بودند و قدرت را در دست داشتند و در حالى که مسلمانان در اقلیت و ضعف قرار داشتند. ازاین رو خداوند از شکست کافران در جنگ هاى بدر، احزاب، حنین و یا فتح مکه خبر مى دهد.
۲ - جبهه کفر و باطل، در مصاف با جبهه ایمان و حق، محکوم به شکست است. «جند ما هنالک مهزوم من الأحزاب»
۳ - سران کفر و شرک، گروهى متشکل، همسو و متحد در برابر پیامبراسلام(ص) «جند ما هنالک مهزوم من الأحزاب»
برداشت یاد شده، از تعبیر «جند» و «أحزاب» به دست مى آید.
۴ - بشارت و نوید خداوند به شکست سران کفر و شرک و پیروزى مسلمانان در دوران بعثت «جند ما هنالک مهزوم من الأحزاب»
تفسیر (۹)
- تفسیر المیزان(علامه طباطبایی)
آیات ۱–۱۶ - تفسیر المیزان(علامه طباطبایی)
آیات ۱–۲۹ - برگزیده تفسیر نمونه(مکارم شیرازی)
آیه ۱۱ - تفسیر نور(محسن قرائتی)
آیه ۱۱ - نکتههای تفسیر نور
آیه ۱۱ - پیامهای تفسیر نور
آیه ۱۱ - تفسیر اثنی عشری(حسینی شاه عبدالعظیمی)
آیه ۱۱ - تفسیر روان جاوید
آیات ۱۱–۱۵ - تفسیر اطیب البیان(سید عبدالحسین طیب)
آیه ۱۱
موضوعات
دسته‌بندی موضوعی
اتحاد رهبران شرکاتحاد رهبران کفربشارت شکست رهبران شرکبشارت شکست رهبران کفرپیشگویی شکست رهبران شرکپیشگویی شکست رهبران کفربشارت پیروزی مسلمانان صدراسلامپیشگویی پیروزی مسلمانانشکست کفرشکست باطلپیروزی حقتوطئه علیه محمدپیشگوییهای قرآنبشارتهای خداتاریخ صدر اسلام
فرهنگ قرآن (مطالب آیه) (۳۱)
- اتّحاد گروههای کافر بر ضد اسلام+۳ آیه
- پیشگویی قران از شکست کافران متّحد مکّه+۳ آیه
- اتمام حجّت پیامبران بر امّتهای گذشته، پیش از نابودی و کیفر شدن انان+۳ آیه
- موضعگیری خصمانه بسیاری از امّتها در تاریخ، بر ضدّ پیامبران با موقعیّتهای گوناگون تاریخی و اجتماعی+۶ آیه
- اشراف قریش، مانع رسالت تبلیغی پیامبر اسلام(صلی الله علیه واله)+۳ آیه
- شکست ثمودیان همچون دیگر اقوام قدرتمند+۲ آیه
- ثمود، دارای سپاهی قدرتمند+۴ آیه
- خبر خداوند از شکست قریبالوقوع جماعت شرکپیشه، در جنگ بدر+۱ آیه
- مشرکان عصر بعثت پیامبر(صلی الله علیه واله)، گروهی همسو با احزاب پیشین، در تکذیبگری+۳ آیه
- وجود احزاب و گروههای متعدّد در عصر بعثت پیامبر(صلی الله علیه واله)+۴ آیه
- شکست احزاب و گروههای کافر صدر اسلام در برابر مسلمانان+۴ آیه
- مشرکان عصر بعثت پیامبر(صلی الله علیه واله)، گروهی همسو با احزاب پیشین در تکذیبگری+۳ آیه
- خبر غیبی خداوند، از شکست حتمی کافران مکّه+۲ آیه
- همسویی احزاب مشرک، در تکذیب پیامبران+۳ آیه
- نوید خداوند به نابودی و شکست جنود مشرکان
- شکست اصحاب ایکه، همچون احزاب قدرتمند تاریخ+۲ آیه
- خبر خداوند، از شکست قریب الوقوع مشرکان، در جنگ بدر
- شکست ثمودیان، همچون دیگر احزاب قدرتمند+۲ آیه
- در هم شکسته شدن قوم ثمود، به امر خداوند، به دلیل تکذیب رسولان الهی+۴ آیه
- شکست قوم عاد، بسان دیگر اقوام قدرتمند تاریخ+۲ آیه
- شکست و نابودی قوم فرعون، به جهت تکذیب رسولان الهی+۴ آیه
- شکست و نابودی قوم لوط به فرمان خداوند، به جهت تکذیب رسولان الهی+۳ آیه
- شکست و نابودی قوم نوح، از جانب خداوند، به علت تکذیب رسولان الهی+۵ آیه
- پیشگویی قران، از شکست کافران متّحد مکّه+۲ آیه
- مکذّبان رسولان الهی، محکوم به شکست+۳ آیه
- ابتلای امّتهای کافر پیشین به کیفر الهی+۵ آیه
- تکذیب رسالت موسی(علیه السلام) به وسیله فرعون+۶ آیه
- شکست و درهم کوبیده شدن سپاه فرعون، همچون دیگر سپاهیان کفرپیشه+۲ آیه
- ثمود، دارای سپاهی قدرتمند+۴ آیه
- اتّحاد گروههای کافر، بر ضدّ اسلام+۳ آیه
- تکذیب محمّد صلی الله علیه و اله از جانب کافران، همچون تکذیب سایر پیامبران، در طول تاریخ+۴ آیه