سوره قمر(القمر)، آیه ۵۱ · جزء ۲۷ · صفحه ۵۳۱
وَلَقَدْ أَهْلَكْنَا أَشْيَاعَكُمْ فَهَلْ مِن مُّدَّكِرٍ
ما کسانی را که در گذشته شبیه شما بودند هلاک کردیم؛ آیا کسی هست که پند گیرد؟!
معنی کلمات و عبارات
«أَشْیَاعَکُمْ»: پیروان شما. مراد امثال و همگون در پیروی از کفر و شرک و معاصی است (نگا: سبأ / ).
نزول
سال ۴ بعثت(دوره مکی) بازپخش وحی در این سال
نکات آیه
۱ - نابودى کافران گذشته تاریخ، هشدارى جدّى به هم اندیشان و همگنان آنها در هر عصر «و لقد أهلکنا أشیاعکم فهل من مدّکر»
۲ - کافران، در طول تاریخ داراى فرجامى مشابه و خصلت ها و مواضعى همگون «و لقد أهلکنا أشیاعکم»
«أشیاع» جمع «شیعه» است و در این جا معادل امثال و اشباه به کار رفته است; یعنى، امثال شما در کفر و الحاد.
۳ - تذکر خداوند به مشرکان صدراسلام، نسبت به تجدید نظر در مواضع هلاکت بار خویش «و لقد أهلکنا أشیاعکم فهل من مدّکر»
۴ - تهدید شدن کافران صدراسلام به هلاکت و نابودى، از سوى خداوند «و لقد أهلکنا أشیاعکم فهل من مدّکر»
۵ - مجازات کافران و مجرمان، سنت الهى در همیشه تاریخ «و لقد أهلکنا أشیاعکم فهل من مدّکر»
تذکر و هشدار، بیانگر این است که هلاکت مخصوص گروه خاصى از کافران در بخشى از تاریخ نمى باشد; بلکه سنتى فراگیر است.
۶ - مشرکان صدراسلام، پیشواى کافران گذشته تاریخ در کفر و حق ستیزى * «و لقد أهلکنا أشیاعکم»
با توجه به این که «شیعه» به معناى پیرو است و از نظر زمانى کفار مکه دنباله رو کافران گذشته اند; احتمال مى رود که اطلاق «أشیاع» بر کافران گذشته تاریخ از آن جهت باشد که مشرکان مکه در کفر و حق ستیزى، گوى سبقت را از پیشینیان خود ربوده اند، به گونه اى که باید پیشینیان را پیرو آنها به حساب آورد و آنان را پیشواى گذشتگان.
۷ - غفلت از پیام هاى عبرت آموز پیامبران و تاریخ، دور نمایه گرایش به کفر «فهل من مدّکر»
از این که خداوند، کفرپیشگان را به هشیارى و بیدارى فراخواهنده است; استفاده مى شود که مشکل اصلى کافران در غفلت ایشان است.
تفسیر (۷)
موضوعات
دستهبندی موضوعی
آثار عبرت ناپذیریآثار هلاکت اقوام پیشینرهبری مشرکان صدراسلامغفلت از تاریخغفلت از تعالیم انبیابرخورد کافرانرهبران کفرسنت کیفر گناهکارانسنت کیفر کافرانتوصیه به مشرکان صدراسلامحق ستیزی مشرکان صدراسلامتهدید کافران صدراسلامکفر مشرکان صدراسلامهماهنگی کافرانعقیده مشرکان صدراسلامحق ستیزی کافرانصفات کافرانهشدار به کافرانتهدید به هلاکتآثار غفلتزمینه کفرفرجام کافرانهشدارهای خداتهدیدهای خداسنتهای خداتوصیه های خدا
فرهنگ قرآن (مطالب آیه) (۱۴)
- نابودی امّتهای کافر گذشته، هشداری جدّی به هم اندیشان و همگنان انان در هر عصر
- ظهور و سقوط امّتهای فراوان در گذر تاریخ+۸ آیه
- سرگذشت هلاکتبار پیشینیان، عبرتی برای ایندگان+۵ آیه
- استفاده از پرسش برای ایجاد ذهنیت مساعد جهت تفهیم حقیقت به مخاطب، از روشهای تربیت عقلانی قران+۳ آیه
- هشدار خداوند به کافران صدر اسلام، از گرفتاری به عذاب استیصال و هلاکت+۳ آیه
- سؤال توبیخی خداوند از مشرکان، درباره پند نگرفتن از هلاکت اقوام همانند خود در طول تاریخ
- سؤال توبیخی خداوند از مشرکان، درباره پند نگرفتن از هلاکت اقوام همانند خود، در طول تاریخ
- تهدید شدن مشرکان به هلاکت و نابودی، از جانب خدا
- مشرکان، مورد حسابرسی خداوند در قیامت+۴ آیه
- تهدید کافران از جانب خداوند، به سبب عبرت نگرفتن از احوال امّتهای کافر پیشین+۴ آیه
- هشدار به کافران صدر اسلام از گرفتار شدن به عذابی مانند عذاب پیشینیان+۲ آیه
- راه نیافتن و حق ناشنوی مشرکان، به رغم مشاهده اثار هلاکت پیشینیان خود، مورد پرسش نکوهشامیز خدا+۱ آیه
- بیان عاقبت سوء و به سوی جهنم کشاندن مجرمان و پیروان انها، زمینهای برای پند و موعظه برای مشرکان+۱ آیه
- مُهلک/ اسماوصفات+۹ آیه