سوره قمر(القمر)، آیه ۴۸ · جزء ۲۷ · صفحه ۵۳۰
يَوْمَ يُسْحَبُونَ فِي النَّارِ عَلَىٰ وُجُوهِهِمْ ذُوقُوا مَسَّ سَقَرَ
در آن روز که در آتش دوزخ به صورتشان کشیده میشوند (و به آنها گفته میشود:) بچشید آتش دوزخ را!
معنی کلمات و عبارات
«یُسْحَبُونَ»: روی زمین کشانده میشوند (نگا: غافر / ). «مَسَّ»: لمس. پسوده. مراد رنج و الم و گرمی و حرارت آتش دوزخ است. «سَقَرَ»: اسم خاص دوزخ است و غیر منصرف.
نزول
سال ۴ بعثت(دوره مکی) بازپخش وحی در این سال
شأن نزول: شأن نزول آیات ۴۷ تا ۴۹
ابوهریرة گوید: مشرکین قریش با رسول خدا صلی الله علیه و آله درباره خلقت خداوند از روى مصلحت و حکمت به مخاصمت و دشمنى برخاسته و منکر آن شده بودند سپس این آیات نازل گردید.
صحیح ترمذى و صحیح مسلم و تفسیر کشف الاسرار.
نکات آیه
۱ - قیامت، روز کشانده شدن مجرمان بر صورت هاشان در آتش دوزخ «یوم یسحبون فى النار على وجوههم»
«سحب» (مصدر مجهول «یسحبون») به معناى کشانده شدن است.
۲ - کشیده شدن مجرمان، با صورت در آتش به منظور چشیدن هرچه بیشتر طعم عذاب «یوم یسحبون فى النار على وجوههم ذوقوا مسّ سقر»
۳ - شکنجه روحى کافران در دوزخ، علاوه بر شکنجه جسمى آنان «یسحبون ... ذوقوا مسّ سقر»
امر در «ذوقوا» براى تهکم و استهزا است. به استهزا گرفته شدن دوزخیان از سوى مأموران الهى - در مقایسه با عذاب جسمى آنان - شکنجه روحى خواهد بود.
۴ - کافران مغرور و خودخواه دنیا، محکوم به ذلت و خوارى در آخرت «أم یقولون نحن جمیع منتصر ... یوم یسحبون فى النار على وجوههم ذوقوا مسّ سقر»
۵ - معاد آدمیان در قیامت، معادى جسمانى «یوم یسحبون فى النار على وجوههم ذوقوا مسّ سقر»
تفسیر (۷)
موضوعات
دستهبندی موضوعی
شدت عذاب گناهکارانعذاب جسمانی کافرانورود با صورت در جهنمعوامل ذلت اخروی کافرانعذاب روحی کافرانکیفیت ورود گناهکاران در جهنمآثار تکبر کافرانکافران در جهنممعاد جسمانی
فرهنگ قرآن (مطالب آیه) (۲۱)
- تهدید شدن گناهکاران از جانب خدا، به کیفر و عذاب+۱۱ آیه
- تهدید بدکاران و گناهکاران به عذاب دوزخ+۸ آیه
- ورود دوزخیان به جهنّم، همراه با اهانت و خفّت+۹ آیه
- کشانیده شدن ذلّتبار دوزخیان مجرم با صورتهایشان، در جهنّم+۱ آیه
- جرم و گناه، از موجبات گرفتاری به اتش دوزخ+۱۲ آیه
- سقر، از نامهای جهنّم+۳ آیه
- نار (اتش) از نامهای جهنّم+۷ آیه
- به صورت کشانیده شدن گناهکاران دوزخی+۲ آیه
- ذلّت و خواری جهنّمیان، پس از ورود به اتش دوزخ+۲ آیه
- معصیت، عامل گرفتاری به عذاب ذلّت بار در اخرت+۶ آیه
- سَقَر+۳ آیه
- کشیده شدن مجرمان با صورتهای شان (از سوی فرشتگان عذاب) در جهنّم، برای چشاندن عذاب به انان+۱ آیه
- کشیده شدن مجرمان با صورتهای شان (از سوی فرشتگان عذاب) در جهنّم، به منظور چشاندن عذاب به انان+۱ آیه
- عدالت خداوند، در کیفر نمودن گناهکاران+۳ آیه
- ذلّت و خواری، معلول گناه و تجاوزگری+۶ آیه
- تهدید شدن گناهکاران از جانب خدا، به کیفر و عذاب+۸ آیه
- ذلّت گناهکاران با کشیدن انان به سوی دوزخ با صورتهای شان+۱ آیه
- کشیده شدن گناهکاران به سوی جهنم، با صورتهای شان+۱ آیه
- عذاب و جهنّم، کیفر گناهکاران+۱۳ آیه
- عذاب و کیفر جسمانی جهنمیان، از دلایل جسمانیت معاد+۴ آیه
- بیان عاقبت سوء و به سوی جهنم کشاندن مجرمان و پیروان انها، زمینهای برای پند و موعظه برای مشرکان+۲ آیه