سوره نبأ(النبإ)، آیه ۱۱ · جزء ۳۰ · صفحه ۵۸۲
معنی کلمات و عبارات
«مَعَاشاً»: وقت زندگی. زمان خیزش و کوشش. حیات و زندگی. اسم زمان یا مصدر میمی عیش است که به زندگی ویژه آدمیان اطلاق میشود.
نزول
سال ۲ بعثت(دوره مکی) بازپخش وحی در این سال
نکات آیه
۱ - روز، زمان زندگى و حیاتى مجدد براى انسان، پس از فرو نشستن آثار حیات او در خواب «و جعلنا النهار معاشًا»
«معاش» مصدر میمى و به معناى حیات و زندگى است (لسان العرب). اطلاق حیات بر روز، به این اعتبار است که انسان از خواب شب - که به قرینه تقارن این آیه با دو آیه قبل به مرگ تشبیه شده است - برمى خیزد و حیاتى دوباره آغاز مى کند. کسانى که این کلمه را اسم زمان و به معناى زمان عیش (زمان زندگى) دانسته اند، همین مفاد را در نظر گرفته اند.
۲ - روز، زمانى مناسب براى فعالیت و فراهم سازى آذوقه زندگانى «و جعلنا النهار معاشًا»
از جمله معانى «معاش، «معیشت» است; یعنى، آنچه زندگى به آن تداوم یابد (لسان العرب). مفاد آیه شریفه با توجّه به این معنا، مبالغه در سبب بودن روز براى معیشت و زندگانى است.
۳ - خداوند، پدیدآورنده روز و فراهم سازنده شرایط کسب معاش در آن «و جعلنا»
۴ - قابلیت روز براى رفع نیازمندى هاى زندگانى در آن، از نعمت هاى خداوند به انسان «و جعلنا النهار معاشًا»
۵ - توجّه به آسان سازى امور زندگانى انسان با آفرینش روز و ویژگى هاى آن، زمینه ساز پى بردن به قدرت خداوند و پذیرش معاد است. «عمّ یتساءلون ... ألم نجعل ... و جعلنا النهار معاشًا»
تفسیر (۹)
- تفسیر المیزان(علامه طباطبایی)
آیات ۱–۱۶ - تفسیر المیزان(علامه طباطبایی)
آیات ۱–۴۰ - برگزیده تفسیر نمونه(مکارم شیرازی)
آیه ۱۱ - تفسیر نور(محسن قرائتی)
آیات ۶–۱۱ - نکتههای تفسیر نور
آیات ۶–۱۱ - پیامهای تفسیر نور
آیات ۶–۱۱ - تفسیر اثنی عشری(حسینی شاه عبدالعظیمی)
آیه ۱۱ - تفسیر روان جاوید
آیات ۱–۱۶ - تفسیر اطیب البیان(سید عبدالحسین طیب)
آیه ۱۱
موضوعات
دستهبندی موضوعی
تأمین معاش در روزتجدید حیات در روززندگی در روزسهولت زندگی در روزمنشأ پیدایش روزوقت تلاشوقت تأمین معاشمنشأ تأمین معاشنعمت روزفواید روزایمان به قدرت خداایمان به معادزمینه ایماننعمتهای خدا
فرهنگ قرآن (مطالب آیه) (۸)
- روشن بودن روز برای کوشش و کسب و کار، از ایات خدا+۴ آیه
- نظام جاری افرینش، دلیل بر لزوم معاد+۶ آیه
- استراحت در شب، دارای رجحان و مورد ترغیب خداوند+۳ آیه
- کسب و کار در روز، دارای رجحان و مورد ترغیب خداوند+۳ آیه
- روز، زمانی مناسب برای زندگی و تحصیل معاش
- خداوند، افریدگار و خالق روز+۶ آیه
- روز، بستری مناسب جهت تلاش و کسب روزی+۴ آیه
- روز، وقت مناسب برای کسب و کار+۳ آیه