سوره نمل(النمل)، آیه ۷۷ · جزء ۲۰ · صفحه ۳۸۴
معنی کلمات و عبارات
«لِلْمُؤْمِنین»: هر چند قرآن مایه هدایت و رحمت و سعادت همگان است، امّا ذکر مؤمنان بدان خاطر است که به ویژه ایشان از قرآن منتفع و بهرهمند میگردند.
نزول
سال ۸ بعثت(دوره مکی) بازپخش وحی در این سال
نکات آیه
۱ - قرآن، کتاب هدایت و رحمت «و إنّه لهدًى و رحمة»
۲ - هدایت خلق به وسیله کتاب آسمانى، بارزترین نمود لطف و رحمت الهى بر آنان «و إنّه لهدًى و رحمة»
از این که خداوند پس از مطرح ساختن بُعد هدایتى قرآن، تنها به یک صفت دیگر (رحمت بودن آن) بسنده کرده است، مى توان مطلب یاد شده را به دست آورد.
۳ - بیان حق از سوى خدا براى رفع اختلافات فکرى و سرگردانى هاى عقیدتى، هدایت و رحمتى است بزرگ. «إنّ هذا القرءان یقصّ ... و إنّه لهدًى و رحمة»
با توجه به ارتباط این آیه به آیه قبل که در زمینه رفع اختلافات بنى اسرائیل است - و نیز با توجه به این که نکره آمدن «هدًى» و «رحمة» عظمت و بزرگى آن دو را مى رساند، مطلب یاد شده را مى توان استفاده کرد.
۴ - تنها مؤمنان و حق جویان، زمینه دار بهره مندى از هدایتگرى ها و رحمت آفرینى هاى قرآن «و إنّه لهدًى و رحمة للمؤمنین»
قید «للمؤمنین» مى رساند که دیگران شایستگى بهرهورى از قرآن را ندارند.
۵ - روحیه لجاج و عناد، مانع بهرهورى از هدایت و رحمت قرآن «و إنّه لهدًى و رحمة للمؤمنین»
قرآن براى هدایت کافران و سایر اهل کتاب است و بى تردید هدایتگرى هاى آن در بسیارى از آنان تأثیر دارد. با توجه به این نکته گفتنى است که مراد از «مؤمنین» کسانى اند که در صدد شناخت حق بوده و در مقابل آن تسلیم اند و در یک کلمه روح حق پذیرى در آنان نمرده است و در مقابل آنان کسانى هستند که در موضع لجاج و عناد قرار دارند و از حق مى گریزند و چه بسا با آن مى ستیزند. آیات بعد مؤید همین مطلب است.
تفسیر (۸)
موضوعات
دستهبندی موضوعی
مراتب رحمتهدایت حق طلبانمنشأ حل اختلاففلسفه تبیین حقهدایتهای قرآنمشمولان هدایتهای قرآننشانه های رحمتفضایل حق طلبانموانع رحمتهدایتگری کتب آسمانیآثار دشمنیرحمت قرآنهدایت مؤمنانابزار هدایتنشانه های لطف خداآثار لجاجتموانع هدایتهدایتهای خدامشمولان رحمتهدایتگری قرآنفضایل مؤمنانرحمت خداافعال خدا
فرهنگ قرآن (مطالب آیه) (۱۰)
- استفاده از قصّه، از روشهای تربیتی قران+۳ آیه
- قران، جلوه ای از رحمت خداوند بر بندگان+۱۵ آیه
- قران، کتاب رحمت+۱۳ آیه
- قران کتاب رحمت برای اهل ایمان+۹ آیه
- نزول قران، جلوه ای از رحمت خداوند+۱۵ آیه
- نزول قران، راهی برای جلب رحمت الهی+۵ آیه
- روحیّه لجاج و عناد مکذّبان ایات الهی، مانع بهرهوری از هدایت و رحمت قران+۲ آیه
- قران، هدایتگر اهل ایمان+۴ آیه
- هدایت مؤمنان به وسیله قران، بارزترین نمود لطف و رحمت الهی بر انان+۲ آیه
- ایمان، سبب برخورداری از هدایتهای قران+۱ آیه