سوره ص، آیه ۵ · جزء ۲۳ · صفحه ۴۵۳
أَجَعَلَ الْآلِهَةَ إِلَٰهًا وَاحِدًا إِنَّ هَٰذَا لَشَيْءٌ عُجَابٌ
भला (देखो तो) उसने तमाम माबूदों को (मटियामेट करके बस) एक ही माबूद क़ायम रखा ये तो यक़ीनी बड़ी ताज्जुब खेज़ बात है
معنی کلمات و عبارات
«عُجَابٍ»: واقعاً عجیب است. بسیار شگفت است. عَجِیب و عُجَاب و عُجَّاب برای مبالغه و به یک معنی است (نگا: هود / ، ق / .
نزول
سال ۵ بعثت(دوره مکی) بازپخش وحی در این سال
در آن زمان چه میگذشت (۳ رویداد)
نکات آیه
۱ - اثبات معبود یگانه در برابر معبودهاى متعدد، امرى شگفت آور در نظر کافران «أجعل الألهة إلهًا وحدًا»
همزه «أجعل» از نوع استفهام تعجبى است و «إله» (مفرد «آلهة») به معناى معبود است.
۲ - منکران یگانگى خدا و معتقدان به تعدد معبود، کافراند. «و قال الکفرون ... أجعل الألهة إلهًا وحدًا»
۳ - توحید و یکتاپرستى و نفى شرک و چندگانه پرستى، اساس دعوت پیامبراسلام(ص) «أجعل الألهة إلهًا وحدًا»
۴ - اعتقاد کافران عصر بعثت به معبودهاى بى شمار «أجعل الألهة إلهًا وحدًا»
۵ - رواج آیین شرک و پرستش معبودهاى متعدد، در میان مردم عصر بعثت و نبود آیین یکتاپرستى در بین آنان «أجعل الألهة إلهًا وحدًا إنّ هذا لشىء عجاب»
از اظهار شگفتى شدید کافران از دعوت پیامبراسلام(ص) به یکتاپرستى، برداشت یاد شده به دست مى آید.
تفسیر (۷)
موضوعات
دستهبندی موضوعی
رواج شرک در صدراسلامشرک کافران صدراسلامشگفتی توحیدعقیده باطل کافران صدراسلامکفر مکذبان توحیدعوامل تعجب کافرانمهمترین رسالت محمدکفر مشرکانموجبات کفراهمیت توحید
فرهنگ قرآن (مطالب آیه) (۴۷)
- تهدید اشراف مکّه به عذاب الهی از سوی خداوند+۲ آیه
- پافشاری سران مشرک عصر بعثت بر بتپرستی+۲ آیه
- مبارزه پیامبر اسلام(صلی الله علیه واله) با بتپرستی+۵ آیه
- باور مشرکان به الوهیّت بتهایشان+۵ آیه
- دعوت اشراف مکّه از مشرکان به پایداری بر بتهای خویش+۱ آیه
- اشراف قریش، مانع رسالت تبلیغی پیامبر اسلام(صلی الله علیه واله)+۶ آیه
- اثبات معبود یگانه در برابر معبودهای متعدّد، امری شگفتاور در نظر کافران
- توجّه به قدرت و بخشندگی و فرمانروایی خداوند، از عوامل رفع تعجّب+۳ آیه
- پافشاری مشرکان عصر بعثت، بر مَرام بتپرستی+۹ آیه
- منافع مادّی و سلطهگری اشراف، منشا تعصّب انان به معبودانباطل و مخالفت با ایین پیامبران+۳ آیه
- تقلید کورکورانه، مانع پذیرش توحید+۲ آیه
- تقلید از گذشتگان، موجب شرکورزی به خدا+۲ آیه
- تعجّب و شگفتی مشرکان، از الوهیّت خدای یکتا، در برابر معبودهای خود+۱ آیه
- مشرکان، از منکران و مکذبان توحید و خدای یگانه+۳ آیه
- مقاومت و جبههگیری مشرکان، در مقابل توحید+۴ آیه
- اعتقاد به معبود یگانه در برابر معبودهای متعدّد، شگفتاور و ناشناخته برای مشرکان+۲ آیه
- مانع شدن اشراف کافر، از گرایش مردم به توحید+۱ آیه
- تقلید کورکورانه از نیاکان، مانع پذیرش پیام توحید+۲ آیه
- مشرکان، مورد تهدید خداوند به عذاب+۳ آیه
- پافشاری مردم عصر جاهلیّت، بر مرام بتپرستی+۹ آیه
- برخودار بودن کافران از خزاین رحمت خدا یا بهره مندی از حاکمیّت بر جهان هستی (برای اعطای مقام رسالت به افراد مورد نظر خود)؛ مورد پرسش انکارامیز خداوند+۲ آیه
- دعوت پیامبر(صلی الله علیه واله) به توحید و نفی شرک، مورد سؤال انکاری کافران+۲ آیه
- نزول قران بر محمد(صلی الله علیه واله) از میان مشرکان، مورد پرسش انکاری برای انان+۱ آیه
- نفی خدایان متعدّد و انحصار الوهیّت در خدایی واحد از جانب محمّد(صلی الله علیه واله)، مورد سؤال انکاری و مایه تعجّب برای مشرکان کافر+۲ آیه
- برخودار بودن کافران از خزاین رحمت خدا یا بهره مندی از حاکمیت بر جهان هستی (برای اعطای مقام رسالت به افراد مورد نظر خود)؛ مورد پرسش انکار امیز خداوند+۲ آیه
- دعوت پیامبر(صلی الله علیه واله) به توحید و نفی شرک، مورد سؤال انکاری کافران+۲ آیه
- نفی خدایان متعدّد و انحصار الوهیّت در خدایی واحد، از جانب محمّد(صلی الله علیه واله)، مورد سؤال انکاری و تعجّبی مشرکان از ان حضرت+۲ آیه
- نزول قران بر محمّد(صلی الله علیه واله) از میان مشرکان، مورد پرسش انکاری انان از ان حضرت+۳ آیه
- اصرار اشراف و کافران بر شرکورزی خویش+۳ آیه
- باور مشرکان به الوهیّت بتها، در کنار خدا+۱ آیه
- تقلید کورکورانه از پدران، موجب شرکورزی به خدا+۲ آیه
- مقاومت مشرکان، در برابر توحید+۶ آیه
- شگفت زدگی مشرکان از دعوت پیامبر(صلی الله علیه واله) به توحید و نفی الوهیّت غیر خدا
- مشرکان، مورد تهدید خداوند به کیفر و عذاب+۳ آیه
- دعوت مشرکان از هم کیشان خود، برای پایداری بر شرک خویش+۳ آیه
- شک و تردید مشرکان مکّه، در حقّانیّت نزول قران+۲ آیه
- باور مشرکان به الوهیّت و معبود بودن بتهای شان+۶ آیه
- مشرکان، در شمار کافران+۱ آیه
- کافران، اشخاص مشرک+۵ آیه
- تقلید کورکورانه از نیاکان، مانع شناخت حقایق+۲ آیه
- تعدّد معبودان باطل مشرکان+۶ آیه
- رواج ایین شرک و بت پرستی، در میان عرب عصر بعثت+۲ آیه
- اعتقاد قریش به خدایان متعدّد+۲ آیه
- تفکّر ارتجاعی کافران عصر بعثت، مایه رویگردانی از قران و دعوت پیامبر(صلی الله علیه واله)+۵ آیه
- مشرکان، از زمره کافران+۴ آیه
- تکبّر کافران در معاشرت با دیگران+۶ آیه
- مبارزه پیامبر صلی الله علیه و اله با بتپرستی و شرک+۶ آیه