سوره طه، آیه ۵ · جزء ۱۶ · صفحه ۳۱۲
الرَّحْمَٰنُ عَلَى الْعَرْشِ اسْتَوَىٰ
The Most Beneficent (Allah) Istawa (rose over) the (Mighty) Throne (in a manner that suits His Majesty).
معنی کلمات و عبارات
نزول
سال ۴ بعثت(دوره مکی) بازپخش وحی در این سال
نکات آیه
تفسیر (۸)
روایات و احادیث
۶ - «عن أبى عبداللّه(ع): (فى قوله تعالى) «الرحمن على العرش استوى» یقول: على الملک احتوى; از امام صادق(ع) روایت شده: (که در باره سخن خدا) «الرحمن على العرش استوى» فرمود: مقصود این است که خداوند بر ملک احاطه دارد». [منبع: توحید صدوق، ص ۳۲۱، ب ۵۰ ح ۱ ; نورالثقلین، ج ۳، ص ۳۷۰، ب ۵۰، ح ۲۴.] ۷ - «عن على(ع) قال: ... و لیس العرش کما تظن کهیئة السریر، و لکنّه شىء محدود مخلوق مدبّر، و ربّک عزّوجلّ مالکه، لا أنّه علیه ککون الشى على الشى; از على(ع) روایت شده که فرمود:... عرش آنسان که گمان مى کنى مانند تخت (پادشاهان) نیست، بلکه موجودى محدود و مخلوق و تحت تدبیر (خداوند) است و پروردگار تو مالک آن است، نه این که خداوند بر روى آن باشد، آن گونه که اشیا بر روى یکدیگر قرار مى گیرند». [منبع: توحید صدوق، ص ۳۱۶، ب ۴۸، ح ۳; نورالثقلین، ج ۳، ص ۳۶۹، ح ۱۷.] ۸ - «عن محمدبن مارد: إنّ أباعبداللّه(ع) سئل عن قول اللّه عزّوجلّ: «الرحمن على العرش استوى» فقال: استوى من کلّ شىء فلیس شىء أقرب إلیه من شىء; از محمدبن مارد نقل شده که از امام صادق(ع) در باره قول خداى عزّوجلّ «الرحمن على العرش استوى» سؤال شد فرمود: (مراد آیه این است) نسبت خداوند به همه اشیا یکسان است، پس هیچ چیز به خدا نزدیک تر از چیز دیگر نیست». [منبع: کافى، ج ۱، ص ۱۲۸، ح ۷; نورالثقلین، ج ۳، ص ۳۶۹- ، ح ۱۸.] ۹ - «عن أبى الحسن موسى(ع) و سئل عن معنى قول اللّه «الرحمن على العرش استوى» فقال: استولى على ما دقّ و جلّ; از امام موسى بن جعفر(ع) روایت شده که در پاسخ سؤال از معنى سخن خدا «الرحمن على العرش استوى» فرمود: خداوند بر همه موجودات کوچک و بزرگ تسلّط دارد». [منبع: محاسن برقى، ج ۱، ص ۲۳۸، ح ۱۲; نورالثقلین، ج ۳، ص ۳۷۱، ح ۲۷.]
موضوعات
دستهبندی موضوعی
فرهنگ قرآن (مطالب آیه) (۹)
- خدا، تدبیرکننده امور اسمانها+۱۲ آیه
- مستوی علیالعرش
- عرش الهی، مرکز تدبیر جهان افرینش+۹ آیه
- حاکمیّت و اصالت رحمت الهی، در نظام افرینش
- خداوند، دارای رحمتی عام و گسترده+۳ آیه
- تدبیر امور زمین، از جانب خداوند+۱۰ آیه
- عرش، مرکز استیلای الهی بر جهان افرینش+۴ آیه
- عرش، موجودی مخلوق و تحت تدبیر خداوند
- مُعْطی/ اسماوصفات+۲ آیه