سوره طه، آیه ۶ · جزء ۱۶ · صفحه ۳۱۲
لَهُ مَا فِي السَّمَاوَاتِ وَ مَا فِي الْأَرْضِ وَ مَا بَيْنَهُمَا وَ مَا تَحْتَ الثَّرَى
از آن اوست آنچه در آسمانها، و آنچه در زمین، و آنچه میان آن دو، و آنچه در زیر خاک (پنهان) است!
معنی کلمات و عبارات
«الثَّرَی»: خاک. زمین. «مَا تَحْتَ الثَّرَی»: آنچه در درون خاک و در اعماق زمین است.
نکات آیه
۱ - خداوند یگانه مالک آسمان ها و زمین است. «له ما فى السموت و ما فى الأرض»
تقدیم «له» بر حصر دلالت مى کند.
۲ - وجود موجوداتى بین آسمان ها و زمین «و ما بینهما»
۳ - تنها خداوند مالک تمامى موجودات مستقر در فاصله زمین و آسمان ها است. «له ... ما بینهما»
۴ - جهان آفرینش، مشتمل بر آسمان هاى متعدد است. «له ما فى السموت»
۵ - آنچه در زیرخاک هاى نمناک جهان قرار دارد از آن خداوند است. «له ... و ما تحت الثرى»
«ثرى» به معناى خاک نمناک است (مصباح). ال در «الثرى» ظاهراً معناى جنس دارد، لذا شامل هر خاک نمناکى مى شود، چه در زمین باشد و چه در کرات دیگر، بلکه چون در آیه «ما فى الأرض» ذکر شده است، احتمال مى رود که «ما تحت الثرى» مربوط به غیر زمین باشد.
۶ - رطوبت خاک، نشانه وجود منابع و چیزهاى ارزشمند در زیر آن است. * «له ... و ما تحت الثرى»
وصف نمناکى براى خاک - با آن که آنچه زیر خاک خشک قرار دارد نیز ملک خداوند است - اشاره به مهم تربودن موجودات زیر خاک نمناک در مقایسه با موجودات زیر خاک خشک است.
۷ - سراسر هستى، و تمامى موجودات آشکار و نهان، در مالکیت خداوندیگانه است. «له ما فى السموت و ما فى الأرض ... و ما تحت الثرى »
تعبیر «آسمان ها و زمین و آنچه بین آن دو است» کنایه از تمام جهان است.
۸ - انحصار مالکیت تمام هستى به خداوند، دلیل احاطه تدبیر و مدیریت او بر جهان است. «على العرش استوى . له ما فى السموت ... و ما تحت الثرى »
این آیه به منزله تعلیل براى آیه قبل است و به همین خاطر براى ارتباط آن از حرف عطف استفاده نشده است.
۹ - توجه به نزول قرآن از سوى خالق، مدیر و مالک تمام هستى، مایه تقویت روحیه پندپذیرى انسان از قرآن است. «تذکرة ... ممّن خلق الأرض ... استوى . له ما فى السموت ... و ما تحت الثرى»