سوره فجر(الفجر)، آیه ۲ · جزء ۳۰ · صفحه ۵۹۳
معنی کلمات و عبارات
«لَیَالٍ عَشْرٍ»: شبهای دهگانه. برخی گفتهاند که مراد ده شب و روز ماه ذیالحجّه است که شاهد بزرگترین و تکان دهندهترین اجتماعات مسلمین جهان در سرزمین وحی است و عید قربان در آن انجام میپذیرد. بعضی هم آن را شبهای دهگانه آخر رمضان میدانند که لیلةالقدر در آن است. گروهی هم آن را ده شبانهروز اوّل ماه محرم میشمارند که عاشوراء در آن است. ولی نکره بودن آن، علاوه از بیان عظمت، بیانگر نامعیّن و نامحدود بودن چنین شبهائی است.
نزول
سال ۲ بعثت(دوره مکی) بازپخش وحی در این سال
نکات آیه
۱ - سوگند خداوند، به شب هاى ده گانه «و لیال عشر»
۲ - تفاوت شب ها در فضیلت «و لیال عشر»
نکره آمدن «لیال» و سوگند به آن ده شب خاص، بیانگر عظمت آنها در بین شب هاى سال است.
۳ - وجود ده شب با فضیلت، به صورت پیاپى در بین شب هاى هر سال «و لیال عشر»
درباره مراد از شب هاى ده گانه، اقوال و روایات گوناگونى وجود دارد. مشهورترین آنها این است که مراد، شب هاى دهه اول ذى الحجه است. برخى آن را بر دهه آخر ماه رمضان و یا دهه اول ماه محرم تطبیق داده اند.
تفسیر (۹)
- تفسیر المیزان(علامه طباطبایی)
آیات ۱–۳۰ - تفسیر المیزان(علامه طباطبایی)
آیات ۱–۳۰ - برگزیده تفسیر نمونه(مکارم شیرازی)
آیه ۲ - تفسیر نور(محسن قرائتی)
آیات ۱–۵ - نکتههای تفسیر نور
آیات ۱–۵ - پیامهای تفسیر نور
آیات ۱–۵ - تفسیر اثنی عشری(حسینی شاه عبدالعظیمی)
آیه ۲ - تفسیر روان جاوید
آیات ۱–۳۰ - تفسیر اطیب البیان(سید عبدالحسین طیب)
آیات ۱–۲
موضوعات
دستهبندی موضوعی
فرهنگ قرآن (مطالب آیه) (۹)
- سوگند خداوند به شبهای دهگانه اوّل ذیحجّه
- بهرهمندی متفکّران، از سوگند خداوند به شبهای دهگانه و گذشت ان+۲ آیه
- بهرهمندی عاقلان و اندیشهمندان، از سوگندهای خداوند به فجر، شبهای دهگانه، جفت، تاق و گذشت شب+۴ آیه
- پرسش تقریری خدا از عاقلان، درباره کفایت سوگندهای مهم+۴ آیه
- تفاوت شبها، در فضیلت و برتری+۳ آیه
- سوگند خداوند، به شب دهم ذی الحجّه و شب عید قربان+۲ آیه
- سوگند خداوند، به شبهای دهگانه اوّل ذی الحجّه+۱ آیه
- سوگند خداوند، به شبهای ده گانه
- قسم خداوند به شبهای دهگانه برای کیفر امت های طغیانگر و مفسد