آیه ۳۱ سوره قصص

سوره قصص(القصص)، آیه ۳۱ · جزء ۲۰ · صفحه ۳۸۹

وَأَنْ أَلْقِ عَصَاكَ فَلَمَّا رَآهَا تَهْتَزُّ كَأَنَّهَا جَانٌّ وَلَّىٰ مُدْبِرًا وَلَمْ يُعَقِّبْ يَا مُوسَىٰ أَقْبِلْ وَلَا تَخَفْ إِنَّكَ مِنَ الْآمِنِينَ

عصایت را بیفکن!» هنگامی که (عصا را افکند و) دید همچون ماری با سرعت حرکت می‌کند، ترسید و به عقب برگشت، و حتّی پشت سر خود را نگاه نکرد! ندا آمد: «برگرد و نترس، تو در امان هستی!

معنی کلمات و عبارات
«جَآنٌّ»: (نگا: نمل / ). «أَقْبِلْ»: رو کن. بیا. «الآمِنِینَ»: جمع آمِن، در امن و امان.
نزول
نکات آیه
۱ - فرمان الهى به موسى، در وادى طور مبنى بر افکندن عصاى خویش «و أن ألق عصاک» «إلقاء» (مصدر «ألق») به معناى انداختن است. ۲ - تحرک شدید و تند و تیز عصاى موسى در پى افکندن آن بر زمین «فلمّا رءاها تهتزّ کأنّها جانّ» «إهتزاز» (مصدر «تهتزّ») به معناى به حرکت در آمدن است. تشبیه حرکت عصاى اژدها شده موسى به حرکت مار کوچک (جان)، بیانگر آن است که عصاى مار شده - على رغم این که مارى بزرگ بود - چنان چالاک بود که گویا مارى کوچک است. ۳ - فرار بى درنگ موسى(ع) در پى مشاهده عصاى خود بسان مارى چست و چالاک «فلمّا رءاها تهتزّ کأنّها جانّ» ۴ - ندا و فرمان خدا به موسى(ع) مبنى بر پیش آمدن و نترسیدن از عصاى مار شده خویش «یموسى أقبل و لاتخف» ۵ - تضمین خدا نسبت به امنیت داشتن موسى(ع) از گزند عصاى اژدها شده «إنّک من الأمنین» متعلق «آمنین» محذوف و به تقدیر «الآمنین منها» مى باشد; یعنى، تو از جمله کسانى هستى که از آسیب عصاى اژدها شده، در امان اند. ۶ - عصاى اژدها شده موسى، نسبت به انسان ها بى آزار بود. «إنّک من الأمنین» تعبیر «من الآمنین» به جاى «آمن» براى بیان این معنا است که نه تنها موسى(ع) از آسیب عصاى اژدها شده در امان است; بلکه مردم نیز آسیبى از آن نخواهند دید.
تفسیر (۸)
روایات و احادیث

۷ - «عن أبى عبداللّه(ع)... فلمّا قضى موسى الأجل و سار بأهله نحو بیت المقدس فنودى ... أن ألق عصاک فلمّا رأها تهتزّ کأنّها جانّ ولّى مدبراً و لم یعقّب» فإذا حیّة مثل الجذع یخرج منها مثل لهب النار...; [منبع: کمال الدین صدوق، ص ۱۵۱، باب ۶، ح ۱۳; تفسیر برهان، ج ۳، ص ۲۱۷، ح ۱.] از امام صادق(ع) روایت شد... که چون موسى(ع) قرارداد خود را به پایان رسانید و همراه با اهلش به سوى بیت المقدس حرکت کرد ... آن گاه به وى ندا شد ... عصاى خود را بیفکن [و چون موسى(ع) آن را افکند ]دید که مانند مار کوچک پر جست و خیزى به حرکت درآمد رو برگرداند و (پا بفرار گذاشت) و حتى پشت سر خود را نگاه نکرد پس ناگهان (آن عصا) مارى چون تنه درخت خرما گشته بود که از دهانش شعله هاى آتش زبانه مى کشید...».

موضوعات

دسته‌بندی موضوعی

فرهنگ قرآن (مطالب آیه) (۵۸)
  • ارامش دادن خدا به موسی(علیه السلام) هنگام انتخاب وی برای انجام رسالت+۱۰ آیه
  • دلداری خدا به موسی(علیه السلام) برای رفع دلهره از او+۲ آیه
  • اژدها شدن عصای موسی(علیه السلام) معجزه وی وایه خدا+۶ آیه
  • خطاب خدا به موسی(علیه السلام) مبنی بر ایمن بودن او، هنگام احساس ترس وی از تبدیل شدن عصا به اژدها
  • عصا و درخشندگی دست موسی(علیه السلام)، دو معجزه و برهان او در برابر فرعون و اَشراف دربار او+۱ آیه
  • بقعه مبارک، محلّ دریافت رسالت الهی، به وسیله موسی(علیه السلام)+۲ آیه
  • افکندن عصا به دست موسی(علیه السلام) و تبدیل شدن ان به مار کوچک، در بقعه مبارک+۱ آیه
  • ندای خداوند به موسی(علیه السلام) از جانب درخت واقع در بقعه مبارک+۱ آیه
  • نقش معجزه، در تربیت و هدایت انسانها+۱ آیه
  • سرعت حرکت مار بسیار بزرگ (عصای موسی(علیه السلام)) مانند سرعت حرکت مار کوچک+۱ آیه
  • تبدیل عصای موسی به اژدهای بزرگ و در چالاکی، همانند مار کوچک و سبکخیز+۱ آیه
  • دلداری خدا به موسی(علیه السلام) برای رفع دلهره و ترس از او+۶ آیه
  • سلطه هارون(علیه السلام) بر فرعونیان، با مددهای غیبی الهی+۱ آیه
  • بینایی، از ابزارهای شناخت حسّی و راهی برای درک عقلی انسان+۱ آیه
  • تبدیل عصا به مار پرتحرک، معجزه موسی(علیه السلام)+۴ آیه
  • عصای موسی(علیه السلام)، از ایات خدا+۵ آیه
  • تبدیل عصای موسی(علیه السلام) به ماری باریک و پرتحرّک+۱ آیه
  • عصای تبدیل شده به مار و اژدها، واقعیتی تردید ناپذیر+۵ آیه
  • تشبیه عصای موسی(علیه السلام) به مار کوچک، در سرعت حرکت+۱ آیه
  • تبدیل ناگهانی عصای موسی(علیه السلام) به ماری باریک و پر تحرّک، در پی افکندن ان بر زمین+۱ آیه
  • عصای موسی(علیه السلام) از ایات خدا+۹ آیه
  • فرمان خدا به موسی(علیه السلام)، مبنی بر انداختن عصای خویش بر زمین، در کوه طور+۸ آیه
  • ترس موسی(علیه السلام) از تبدیل شدن عصا به مار+۴ آیه
  • اقامه معجزات متعدد در میان فرعون و فرعونیان از نشانههای قدرت برتر الهی+۹ آیه
  • اژدها شدن عصای موسی علیه السلام معجزه و نشانه بزرگ الهی، در اثبات نبوت خویش، برای فرعون و فرعونیان+۷ آیه
  • ارامش دادن خدا به موسی علیه السلام در هنگام انجام ماموریّت و ابلاغ رسالت الهی+۹ آیه
  • امداد خدا به موسی علیه السلام با بطلان سحر جادوگران، هنگام رویارویی با ان حضرت+۲ آیه
  • اجابت امدادخواهی موسی علیه السلام برای قرار گرفتن هارون علیه السلام در جایگاه وزیر و یاریکننده وی از سوی خدا+۶ آیه
  • خطاب خدا به موسی علیه السلام، مبنی بر ایمن بودن وی، هنگام افکندن عصا و تبدیل ان به اژدها+۱ آیه
  • عصا و درخشندگی دست موسی علیه السلام، دو معجزه و برهان او در برابر فرعون و اشراف دربار او+۱ آیه
  • رسالت موسی علیه السلام، توام با ارایه برهان و دلیل روشن+۱ آیه
  • بیم و نگرانی موسی علیه السلام از بروز لکنت در زبان و بیانش، هنگام اعلان رسالت خود برای فرعونیان+۵ آیه
  • بشارت خدا، به پیروزی موسی علیه السلام و هارون علیه السلام بر دشمنانشان+۲ آیه
  • معجزههای موسی علیه السلام، عامل مهم در پیروزی موسی علیه السلام و هارون علیه السلام+۱ آیه
  • ترس موسی علیه السلام از عصای مار شده+۸ آیه
  • دلداری خدا به موسی علیه السلام برای رفع نگرانی و ترس او، هنگام ابلاغ رسالت خود به فرعون+۵ آیه
  • سحر دانستن معجزه موسی علیه السلام و پیام الهی او، از تهمتهای فرعونیان به ان حضرت+۴ آیه
  • اظهار شجاعت هنگام ابلاغ رسالت خود در برابر فرعون، سفارش خدا به موسی علیه السلام+۶ آیه
  • نگرانی موسی علیه السلام از کشته شدن به دست فرعونیان، با عنوان خونخواهی از قتل قبطی+۲ آیه
  • ید بیضای موسی علیه السلام، معجزه رسالت موسی علیه السلام+۵ آیه
  • همراهی و شراکت هارون علیه السلام با موسی علیه السلام در امر رسالت و نبوّت+۹ آیه
  • اصالت موسی علیه السلام در رسالت نسبت به هارون علیه السلام+۵ آیه
  • اعتراف موسی علیه السلام به برتری هارون علیه السلام در بیان و فصاحت+۱ آیه
  • انداختن عصا و تبدیل ان به صورت اژدها در برابر ساحران، از موارد وحی خدا به موسی علیه السلام+۱ آیه
  • نگاه موسی علیه السلام به عصای تبدیل شده به اژدها، موجب خوف او+۳ آیه
  • ترس و گریز بیتامّل موسی علیه السلام با مشاهده تبدیل عصای دست خویش به اژدها+۵ آیه
  • فرمان خداوند به نهراسیدن موسی علیه السلام، در پی مشاهده و ترس وی از تبدیل شدن عصای دست خویش به اژدها+۲ آیه
  • وعده خداوند به پیروزی اطاعتکنندگان از موسی و هارون علیهما السلام+۲ آیه
  • هارون علیه السلام، وزیر و یاریکننده موسی علیه السلام در امر رسالت+۶ آیه
  • اجابت درخواست موسی علیه السلام در خصوص کمک قرار گرفتن هارون علیه السلام در امر رسالت از سوی خداوند+۷ آیه
  • تعلّق اراده الهی بر تسلّط بخشیدن موسی و هارون علیهما السلام بر فرعون و فرعونیان، با امدادهای غیبی+۲ آیه
  • برتری فصاحت هارون علیه السلام بر موسی علیه السلام موجب درخواست همراهی او از خدا+۲ آیه
  • بهرهگیری از منطق فصیح هارون علیه السلام، انگیزه موسی علیه السلام در همراهی او برای تصدیق وی+۲ آیه
  • درخواست موسی علیه السلام از خداوند برای تعاون برادرش هارون علیه السلام با او در رهبری و مدیریّت جامعه+۵ آیه
  • وعده خداوند به پیروزی موسی و هارون علیهما السلام بر فرعون با امدادهای الهی+۳ آیه
  • مبارزه با فرعونیان، دلیل رسالت موسی و هارون علیهما السلام+۳ آیه
  • وعده خداوند به پیروزی موسی و هارون علیهما السلام بر فرعونیان با امداد الهی+۳ آیه
  • هارون علیه السلام همراه موسی علیه السلام در تبلیغ رسالت+۶ آیه
واژه‌ها