سوره قلم(القلم)، آیه ۵۰ · جزء ۲۹ · صفحه ۵۶۶
معنی کلمات و عبارات
«إجْتَبَاهُ رَبُّهُ»: پروردگارش او را برای اتمام رسالتش بر گزید.
نزول
سال ۴ بعثت(دوره مکی) بازپخش وحی در این سال
نکات آیه
۱ - یونس(ع)، از برگزیدگان و پیامبران الهى بود. «فاجتبیه ربّه»
۲ - انقطاع وحى به یونس(ع) از زمان ارتکاب «ترک اولى» (ترک مردم و نفرین علیه آنان) و وحى مجدد به ایشان، پس از توبه او و عنایت خداوند به وى «فاجتبیه ربّه»
مطلب یاد شده با توجه به این نکته است که یونس(ع) پیش از ماجراى ارتکاب «ترک اولى» از پیامبران بود. بنابراین مقصود از «فاجتباه» به رسالت رساندن او نیست; بلکه به معناى تداوم رسالت او پس از انقطاع موقت وحى است.
۳ - برگزیدن افرادى از میان مردم به رسالت و پیامبرى، مقتضاى ربوبیت خداوند است. «فاجتبیه ربّه»
۴ - یونس(ع)، به عنایت خداوند از صالحان کامل و راستین بود. «فجعله من الصلحین»
۵ - برگزیدگى یونس(ع) به رسالت و از صالحان شدن او، جلوه عنایت و لطف ویژه خداوند به ایشان «لولا أن تدرکه نعمة ... فجعله من الصلحین»
۶ - صالح بودن، محور فضیلت ها و اساس ارزش هاى الهى و انسانى «فجعله من الصلحین»
توصیف یونس(ع) به صالح بودن - پس از برگزیدگى او - مى تواند حاکى از مطلب یاد شده باشد.
۷ - اجتناب صالحان و برگزیدگان الهى، از ترک اولى «فجعله من الصلحین»
برداشت یاد شده، از آن جا است که خداوند یونس(ع) را - پس از توبه و پشیمانى او از ترک اولى - به مقام صالحان رساند.
تفسیر (۹)
- تفسیر المیزان(علامه طباطبایی)
آیات ۱–۵۲ - تفسیر المیزان(علامه طباطبایی)
آیات ۳۴–۵۲ - برگزیده تفسیر نمونه(مکارم شیرازی)
آیه ۵۰ - تفسیر نور(محسن قرائتی)
آیات ۴۶–۵۰ - نکتههای تفسیر نور
آیات ۴۶–۵۰ - پیامهای تفسیر نور
آیات ۴۶–۵۰ - تفسیر اثنی عشری(حسینی شاه عبدالعظیمی)
آیه ۵۰ - تفسیر روان جاوید
آیات ۴۶–۵۲ - تفسیر اطیب البیان(سید عبدالحسین طیب)
آیه ۵۰
موضوعات
دستهبندی موضوعی
آثار ترک اولای یونسآثار توبه یونسانقطاع وحی از یونسبرگزیدگی یونسزمینه وحی به یونسمعرضان از ترک اولییونس از صالحانفضایل یونسمنشأ نبوتقصه یونسفضایل صالحاننشانه های لطف خداآثار لطف خداملاک ارزشهاآثار ربوبیت خدا
فرهنگ قرآن (مطالب آیه) (۲۱)
- یونس(علیه السلام)، بنده برگزیده خدا+۳ آیه
- برگزیدگی یونس(علیه السلام) از طرف خداوند و قرار دادن وی در زمره صالحان، پس از استغاثه و تسبیح وی در شکم ماهی+۱ آیه
- استغاثه یونس(علیه السلام) در شکم ماهی، ملاک برگزیدگی وی+۱ آیه
- همه انسانها، تحت تربیت و ربوبیت خداوند+۵ آیه
- تضرّع یونس(علیه السلام) به درگاه الهی، موجب قرار گرفتن او در زمره صالحان+۱ آیه
- برگزیدگی یونس(علیه السلام) و قرار گرفتن وی در شمار صالحان، جلوه ای از ربوبیّت خدا+۱ آیه
- دعای یونس(علیه السلام) همراه با اندوه، سبب نجات و برگزیدگی و قرار گرفتن وی در زمره صالحان+۲ آیه
- بهره مندی صالحان، از نعمت خاص الهی+۲ آیه
- پرهیز صالحان، از ترک اولی+۱ آیه
- قرار داده شدن یونس (علیه السلام) در زمره صالحان، از جانب خداوند+۱ آیه
- رسیدن به درجه و مقام صالحان، در پرتو خواست و عنایت خدا+۲ آیه
- رساندن یونس(علیه السلام) به مقام صالحان، پس از توبه وی (از ترک اولی)، از سوی خدا+۱ آیه
- صالحان، دارای درجه و مقامی والا و ارزشمند+۸ آیه
- صالح بودن و اصلاح خویشتن، از عوامل مدح و ستایش+۹ آیه
- صالحان، برخوردار از لطف و نعمت ویژه الهی+۲ آیه
- برگزیدن یونس علیه السلام به رسالت و قرار گرفتن وی در شمار صالحان جلوه نعمت و لطف ویژه خداوند بر وی+۱ آیه
- خداوند، قراردهنده یونس علیه السلام در زمره صالحان+۱ آیه
- ربوبیّت الهی، مقتضی قرار گرفتن یونس علیه السلام در شمار صالحان+۱ آیه
- یونس علیه السلام از برگزیدگان الهی+۲ آیه
- ربوبیت الهی، مقتضی برگزیدگی یونس علیه السلام+۱ آیه
- برگزیدگی یونس علیه السلام به رسالت، جلوه عنایت و لطف خداوند به او+۱ آیه