آیه ۴ سوره مدثر

سوره مدثر(المدثر)، آیه ۴ · جزء ۲۹ · صفحه ۵۷۵

معنی کلمات و عبارات
«ثِیَاب»: جمع ثَوْب: جامه. هم جامه ظاهری مراد است و هم جامه باطنی، یعنی عمل. چرا که اعمال هرکس به منزله لباس او است، و ظاهر هر شخص بیانگر باطن او است.
نزول

سال ۱ بعثت(دوره مکی) بازپخش وحی در این سال

شأن نزول: شأن نزول آیات ۲ تا ۷

ابن عباس گوید: ولید بن مغیرة طعام و غذائى ترتیب داد و قریش را دعوت نمود وقتى که غذا را خوردند، ولید گفت: درباره این مرد (محمد) چه عقیده دارید؟ بعضى گفتند:‌ او جادوگر است، گفت: جادوگر نیست، برخى گفتند: کاهن است. دیگران گفتند: کاهن نیست. عده اى دیگر گفتند: او شاعر است. باز دیگران گفتند: او شاعر نیست، بعضى گفتند: سحر و جادوئى مى کند که مؤثر واقع می‌شود. این سخنان به گوش رسول خدا صلی الله علیه و آله رسید، محزون و غمگین شد و سر را به زیر انداخت و به طرف محل استراحت خویش رفت که بیارامد، آیات یا أَیهَا الْمُدَّثِّرُ، قُمْ فَأَنْذِرْ تا آخر این آیات نازل شد. اگر چه سند این حدیث به نظر ضعیف مى آید جابر گوید: رسول خدا صلى الله علیه و آله و سلم فرمود: یک ماه به کوه حرا مى رفتم. صدائى از اطراف خود شنیدم به اطراف خویش نگریستم کسى را ندیدم سپس سر خود را بلند کردم، فرشته اى دیدم که نزد من مى آمد. ترسیدم، برگشتم و گفتم: مرا به جامه و گلیمى بپیچانید سپس آیات «یا أَیهَا الْمُدَّثِّرُ، قُمْ فَأَنْذِرْ» نازل گردید.

تفسیر طبرانى. لباب النقول فی اسباب النزول. صحیح بخارى و صحیح مسلم.

در آن زمان چه می‌گذشت (۴ رویداد)
نکات آیه
۱ - پاکیزگى لباس و نظافت شخصى، از نخستین توصیه هاى خداوند به پیامبر(ص) «و ثیابک فطهّر» ۲ - پاکدامنى و طهارت نفس از هر گونه آلودگى ها و گناهان، از توصیه هاى نخستین خداوند به پیامبر(ص) «و ثیابک فطهّر» برداشت یاد شده، مبتنى بر این نکته است که طهارت لباس، کنایه از طهارت نفس و روح و جان باشد (مانند پاکدامنى، پاکدلى و...). ۳ - طهارت و پاکیزگى جسم و جان، برخوردار از اهمیت ویژه در سلسله تعالیم قرآن «و ثیابک فطهّر» برداشت یاد شده، با توجه به این نکته است که توصیه به طهارت، در ردیف توصیه هاى بزرگى (همچون تکبیر خداوند) قرار گرفته است که در مرحله نخست رسالت به پیامبر(ص) ابلاغ شده بود. ۴ - طهارت و پاکیزگى جسم و جان، از شرایط بایسته براى رهبران و مبلغان جامعه اسلامى و تأثیرگذار در موفقیت آنان «و ثیابک فطهّر»
تفسیر (۸)
روایات و احادیث

۵ - «عن رجل من أهل الیمامة ... قال: قال لى أبوالحسن: إنّ اللّه تعالى قال لنبیّه «و ثیابک فطهّر» و کانت ثِیابُه طاهرةً و إنّما أَمَرَه بالتَّشْمیر; [منبع: کافى، ج ۶، ص ۴۵۶، ح ۴; نورالثقلین، ج ۵، ص ۴۵۳- ، ح ۷.] از مردى از اهل یمامه روایت شده ... که گفت: امام کاظم(ع) به من فرمود: خداى تعالى به پیغمبر خود فرموده است: «و ثیابک فطهّر»، در حالى که جامه هاى وى پاک بوده است. همانا او را به بالا زدن جامه ها امر کرده است». ۶ - «قال أبوعبداللّه(ع) ... و اللّه تعالى یقول: «و ثیابک فطهّر» قال: و ثیابک ارفعها و لاتجرّها...; [منبع: کافى، ج ۶، ص ۴۵۵، ح ۲; نورالثقلین، ج ۵، ص ۴۵۳- ، ح ۶.] امام صادق(ع) فرمود: ... خداى تعالى مى فرماید: «و ثیابک فطهّر» [یعنى ]مى فرماید: جامه هاى خود را بالا بزن و بر روى زمین مکشان...». ۷ - «قیل معناه و ثیابک فقصّر ... و روى ذلک عن أبى عبداللّه(ع); [منبع: مجمع البیان، ج ۱۰، ص ۵۸۱; بحارالأنوار، ج ۶۴، ص ۲۷۸.] گفته شده که معناى آن (و ثیابک فطهّر) این است که جامه هاى خود را کوتاه کن و این معنا از امام صادق(ع) روایت شده است».

موضوعات

دسته‌بندی موضوعی

فرهنگ قرآن (مطالب آیه) (۲۵)
  • اب، سبب طهارت از نجاست+۲ آیه
  • ضرورت پاک نگاه داشتن لباس و تطهیر ان از الودگی
  • دستور خداوند به پیامبر(صلی الله علیه واله)، درباره نظافت و پاک نمودن لباس از هر الودگی
  • طهارت و پاکی اب+۳ آیه
  • اب، عامل طهارت از نجاست+۲ آیه
  • وجوب تطهیر لباس از نجاسات، جهت نماز خواندن با ان+۲ آیه
  • لزوم پاکیزگی لباس و نظافت ان
  • وجوب تطهیر لباس از نجاسات، برای اقامه نماز+۲ آیه
  • پاکیزگی و طهارت لباس، از توصیه های خداوند به پیامبراکرم(صلی الله علیه واله)+۱ آیه
  • دستور خداوند به محمّد(صلی الله علیه واله) برای طهارت لباس خود از نجاست، هنگام نماز
  • وجوب تطهیر لباس از نجاست، هنگام برپایی نماز+۱ آیه
  • پاکیزگی لباس و نظافت و بهداشت لباس، از نخستین توصیههای خداوند به پیامبر صلی الله علیه و اله
  • امر خداوند متعال به رسولاکرم صلی الله علیه و اله برای بالازدن جامههایش
  • پیامبر صلی الله علیه و اله موظف به پاکیزه و تطهیر نمودن لباس خویش
  • رعایت بهداشت و پاکیزگی لباس، دستور خداوند به پیامبر صلی الله علیه و اله
  • «طَهّر»
  • خطاب خاص با مراد عام به محمد صلی الله علیه و اله از سوی خداوند+۲ آیه
  • محمّد صلی الله علیه و اله، مامور تطهیر لباس خود
  • محمّد صلی الله علیه و اله، مامور جمع کردن لباس خود و نکشاندن ان بر زمین، به منظور پاکیزه ماندن ان
  • پیامبر صلی الله علیه و اله، نیازمند لباس و پوشش
  • دستور خداوند به پیامبر صلی الله علیه و اله مبنی بر پاک کردن لباس خود از الودگی به نجاست برای نماز
  • پاکدامنی و طهارت نفس از هرگونه الودگی و گناه، از توصیههای نخستین خداوند به پیامبر صلی الله علیه و اله+۱ آیه
  • لزوم انجام دادن نماز در حال طهارت و پاکی+۲ آیه
  • وجوب تطهیر لباس از نجاسات، در حالت نماز
  • وجوب تطهیر لباس از نجاسات، جهت نماز خواندن با ان+۲ آیه
واژه‌ها