سوره حاقه(الحاقة)، آیه ۳۴ · جزء ۲۹ · صفحه ۵۶۷
معنی کلمات و عبارات
«لا یَحُضُّ»: تشویق نمیکرد. ترغیب نمینمود. «طَعَامِ»: به معنی اطعام، یعنی خوراک دادن است، یا این که مضافی همچون (بذل) محذوف است.
نزول
سال ۳ بعثت(دوره مکی) بازپخش وحی در این سال
نکات آیه
۱ - ترغیب نکردن دیگران به تغذیه بینوایان و گرسنگان، از علّت هاى عذاب شدن کافران صاحب زر و زور (اصحاب الشمال) «و لایحضّ على طعام المسکین»
۲ - ترغیب نکردن به تغذیه بینوایان و گرسنگان، از موجبات عذاب الهى در قیامت «و لایحضّ على طعام المسکین»
۳ - کافران، مکلّف به احکام و فروع دین اند. «و لایحضّ على طعام المسکین»
برداشت یاد شده، با توجه به دو نکته به دست مى آید: ۱- مورد آیه شریفه درباره کافران است; ۲- طعام مسکین، از احکام فروع دین است.
۴ - انسان، در برابر تمامى رفتارهاى فردى و اجتماعى خویش، مسؤول بوده و همه آنها در نامه اعمال او ثبت است. «من أُوتى کتبه... و لم أدر ما حسابیه ... و لایحضّ على طعام المسکین»
۵ - تأمین نیازهاى غذایى گرسنگان و بینوایان و ترغیب کردن دیگران به آن، تکلیفى است همگانى. «و لایحضّ على طعام المسکین»
۶ - اهتمام شدید اسلام، به رفع گرسنگى در جامعه و تغذیه بینوایان «إنّه کان لایؤمن باللّه العظیم . و لایحضّ على طعام المسکین»
از این که تکلیف تغذیه بینوایان و گرسنگان، در ردیف ایمان به خدا و به عنوان عامل عذاب الهى قرار گرفته است; مى توان به حقیقت یاد شده پى برد.
۷ - رسیدگى به امور تغذیه گرسنگان و بینوایان، برخوردار از اولویت نخستین در مقایسه با دیگر تکالیف حمایتى از آنان «و لایحضّ على طعام المسکین»
برداشت یاد شده، از اختصاص به ذکر یافتن مسأله تغذیه گرسنگان و بینوایان - از میان مجموعه نیازمندى هاى این قشر - به دست مى آید.
۸ - گرسنگان و بینوایان، داراى حق تغذیه از اموال توانمندان «و لایحضّ على طعام المسکین»
تفسیر (۸)
موضوعات
دستهبندی موضوعی
اهتمام اسلام به فقرااهتمام به اطعام فقرااهتمام به رفع گرسنگی جامعهاولویت اطعام فقرااولویت اطعام مساکینتأمین معاش فقراتأمین معاش مساکینتشویق به تأمین فقراتشویق به تأمین مساکینمسؤولیت اطعام مساکینمسؤولیت در عملترک تشویق به اطعام فقراترک تشویق به اطعام مساکینمسؤولیت اطعام فقرامسؤولیت همگانیحقوق مساکینمسؤولیت ثروتمندانحقوق فقرانامه عملتکلیف کافرانمسؤولیت انسان هاثبت عملویژگیهای اسلامموجبات عذاب اخروی
فرهنگ قرآن (مطالب آیه) (۴۲)
- بخلورزی اصحاب شِمال نسبت به اطعام مساکین+۱ آیه
- ترغیب نکردن اصحاب شِمال به اطعام مساکین، ازعوامل به بند کشیده شدن و افکنده شدن انان در دوزخ+۳ آیه
- لزوم سفارش دیگران به اطعام به مساکین+۲ آیه
- اطعام به مسکین، حقّی برعهده توانمندان+۷ آیه
- خودداری اصحاب شمال از اطعام به نیازمندان+۱ آیه
- خودداری کافران از اطعام به نیازمندان+۲ آیه
- ترغیب دیگران به اطعام مسکین، مورد عنایت و توجّه خداوند+۶ آیه
- سهلانگاری در تشویق دیگران به اطعام مسکین از اسباب غُل و زنجیر شدن و در دوزخ افتادن+۳ آیه
- بیاعتنایی به اطعام مسکین از اسباب ابتلا به طعام غسلین (خون و چرک دوزخیان) در قیامت+۱ آیه
- بیتوجّهی به اطعام مسکین از عوامل محرومیّت از دوست مهربان و صمیمی در قیامت+۱ آیه
- ترغیب نکردن دیگران به اطعام مسکین، درپیدارنده سرزنش خداوند+۴ آیه
- اب چرکین و جراحت، از جمله نوشیدنیهای جهنّم+۲ آیه
- اطعام نکردن به مساکین و بینوایان، از عوامل دوزخی شدن+۱۳ آیه
- اطعام نکردن به مساکین و گرسنه رها کردن انان در جامعه، جرمی نابخشودنی+۱۱ آیه
- گرسنگان و بینوایان، دارای حق تغذیه از اموال توانمندان+۵ آیه
- لزوم ترغیب دیگران به اطعام نیازمندان+۱۰ آیه
- حرمت ترک اطعام به مساکین و گرسنه رها کردن انان، در جامعه+۱۵ آیه
- محرومیّت کافران از حمایت دوستان در قیامت، به واسطه طعام ندادن به بینوایان+۲ آیه
- عدم ترغیب به تغذیه و اِطعام بینوایان و گرسنگان از سوی اصحاب شمال، از موجبات به غلّ و زنجیر کشیده شدن انها در قیامت+۴ آیه
- طعام ندادن به مساکین، موجب گرفتاری به غُلّ و زنجیر، در جهنّم+۴ آیه
- اصحاب شمال، ترک کنندگان اطعام به مساکین+۲ آیه
- کافران، ترک کننده اطعام مساکین+۲ آیه
- لزوم سفارش دیگران به اطعام به مساکین+۵ آیه
- تامین نیازهای غذایی بینوایان و مساکین و ترغیب کردن دیگران به ان، تکلیفی همگانی+۵ آیه
- بینوایان و مساکین، دارای حق تغذیه از اموال توانمندان+۵ آیه
- اطعام به فقیران و نیازمندان، از اداب معاشرت با انها در روابط اجتماعی+۱۰ آیه
- اطعام نیازمندان، از تکالیف کافران+۴ آیه
- لزوم سفارش دیگران به اطعام گرسنگان+۲ آیه
- تامین غذای گرسنگان، تکلیفی الهی+۲ آیه
- اطعام به گرسنگان، حقّی برعهده توانمندان+۱۲ آیه
- اطعام گرسنگان، مهم تر از حمایتهای دیگر+۲ آیه
- ترغیب دیگران به اطعام گرسنگان، مورد عنایت و توجه خداوند+۶ آیه
- ترغیب نکردن دیگران به اطعام گرسنگان، درپی دارنده سرزنش خداوند+۲ آیه
- بی توجّهی به اطعام گرسنگان، از عوامل محرومیّت از دوست مهربان و صمیمی در قیامت+۱ آیه
- بی اعتنایی به اطعام گرسنگان، از اسباب ابتلا به طعام غسلین [خون و چرک دوزخیان] در قیامت+۱ آیه
- سهل انگاری در تشویق دیگران به اطعام گرسنگان، از اسباب غلّ و زنجیر شدن و گرفتاری به دوزخ+۳ آیه
- مترفان، اجتنابکننده از اطعام به مساکین، هنگام دریافت نامه اعمال خود، مردمانی پشیمان در قیامت+۱ آیه
- اجتناب و ترغیب نکردن مترفان در اطعام به مساکین، عامل عذاب و کیفر شدن ان در قیامت+۲ آیه
- تحریص و تشویق نکردن مردم به اطعام مساکین، موجب محرومیت اصحاب شمال از دوستی و مهربانی در قیامت+۲ آیه
- کفرورزی و عدم ترغیب به اطعام فقیران از عوامل تحقیر شدن به وسیله توزیعکنندگان نامه عمل در قیامت+۲ آیه
- کفر اصحاب شمال و عدم ترغیب به اطعام یتیمان عامل دریافت نامه عملشان به دست چپ+۲ آیه
- وجوب ترغیب و تشویق دیگران به اطعام نیازمندان+۵ آیه