سوره نحل(النحل)، آیه ۹۵ · جزء ۱۴ · صفحه ۲۷۸
وَلَا تَشْتَرُوا بِعَهْدِ اللَّهِ ثَمَنًا قَلِيلًا إِنَّمَا عِندَ اللَّهِ هُوَ خَيْرٌ لَّكُمْ إِن كُنتُمْ تَعْلَمُونَ
و (هرگز) پیمان الهی را با بهای کمی مبادله نکنید (و هر بهایی در برابر آن ناچیز است!) آنچه نزد خداست، برای شما بهتر است اگر میدانستید.
معنی کلمات و عبارات
نزول
سال ۱۷ بعثت(دوره مدنی) بازپخش وحی در این سال
شأن نزول: شأن نزول آیات ۹۵ و ۹۶
ابن عباس گوید: مردى از شهر حضرموت که نام وى عبدان الاشرع بوده، نزد رسول خدا صلى الله علیه و آله آمد و گفت: یا رسول اللّه امرؤ القیس کندى در مجاورت زمین من داراى زمینى است و مقدارى از زمین مرا داخل در زمین خودش کرده است و مردم هم میدانند که من راست مى گویم. پیامبر امرؤ القیس را احضار کرد و جریان تظلم عبدان را به وى فرمود، امرؤ القیس منکر ادعاى آن مرد گردید. پیامبر بامرؤ القیس دستور داد که سوگند یاد نماید از این که عبدان دروغ مى گوید. عبدان گفت: یا رسول اللّه امرؤ القیس مردى فاسق و فاجر است و از سوگند دروغ امتناعى ندارد. پیامبر به عبدان فرمود اگر شاهدى براى ادعاى خود ندارى باید به سوگند یاد کردن امرؤ القیس اکتفا کنى، امرؤ القیس خواست سوگند یاد کند این دو آیه نازل گردید پیامبر دو آیه را بر آنها قرائت فرمود. امرؤ القیس بعد از شنیدن آیات به خود آمد و گفت: یا رسول اللّه آنچه که در نزد من است از بین خواهد رفت و فانى خواهد گردید و آن مرد راست مى گوید. بلى من مقدارى از زمین او را تصرف کرده ام ولى نمیدانم مقدار واقعى آن چقدر است و اگر میخواهد زمین مرا به اندازه زمین خودش که غصب گردیده، ببرد. راضى خواهم بود و نیز اگر غرامتى از ثمره آن هم بخواهد میتواند بردارد. سپس درباره او آیه ۹۷ «مَنْ عَمِلَ صالِحاً» نازل گردید.
تفسیر مجمع البیان.
در آن زمان چه میگذشت (۴ رویداد)
نکات آیه
تفسیر (۱۱)
- تفسیر المیزان(علامه طباطبایی)
آیات ۷۸–۱۰۵ - تفسیر المیزان(علامه طباطبایی)
آیات ۹۰–۱۰۵ - تفسیر المیزان(علامه طباطبایی)
آیات ۹۰–۱۰۵ - تفسیر المیزان(علامه طباطبایی)
آیات ۹۰–۱۱۱ - برگزیده تفسیر نمونه(مکارم شیرازی)
آیه ۹۵ - تفسیر نور(محسن قرائتی)
آیه ۹۵ - نکتههای تفسیر نور
آیه ۹۵ - پیامهای تفسیر نور
آیه ۹۵ - تفسیر اثنی عشری(حسینی شاه عبدالعظیمی)
آیه ۹۵ - تفسیر روان جاوید
آیات ۹۵–۱۰۰ - تفسیر اطیب البیان(سید عبدالحسین طیب)
آیه ۹۵
موضوعات
دستهبندی موضوعی
فرهنگ قرآن (مطالب آیه) (۳۴)
- انذار و اخطار خداوند به نقض کنندگان عهد و پیمان، از مؤاخذه در قیامت+۳ آیه
- خداوند، تعیینکننده ارزشها و پاداشهای برتر+۱ آیه
- ارزشگذاری بر اساس مال و منال دنیا، نشانه جهل+۲ آیه
- ترجیح دنیا بر پاداش اخرتی، نشانه جهل
- نقضکنندگان پیمانهای الهی، انسانهایی نادان
- حرمت شکستن پیمانها و عهدها+۳ آیه
- حرمت دین فروشی و سوداگری با ایات الهی+۷ آیه
- حرمت پیمان شکنی با هدف دست یابی به منافع ناچیز دنیایی
- حرمت درامدهای به دست امده، از راه تحریف، در دین+۷ آیه
- توجّه به پاداش خیر و برتر الهی، مانع از رویگردانی انسان از تعهّدات خویش با خداوند در ازای بهای ناچیز
- پاداش الهی، خیر و برتر از داد و ستد با ایات الهی
- وفای به عهد الهی، زمینه بهره مندی از پاداش خیر در اخرت
- جهل انسان، به پاداش خیر در وفای به عهد الهی
- اگاهی خداوند به خیر بندگان+۷ آیه
- رویگردانان از تعهّدات الهی، مردمی نااگاه و بی توجّه به پاداشهای برتر خداوندی
- علم و اگاهی، عامل مهم برای تشخیص خیر+۵ آیه
- وفاکنندگان به عهد الهی، دارای پاداشی خیر و محفوظ نزد خداوند
- پاداشهای الهی، از مصادیق خیر+۱ آیه
- توجّه به زوال نعمتهای دنیوی و جاودانه بودن پاداشهای الهی از عوامل شکیبایی در وفای به عهد الهی+۱ آیه
- گذشتن از مادیّات برای رسیدن به پاداشهای جاودان الهی نیازمند شکیبایی+۱ آیه
- وفای به عهدهای الهی از امور نیازمند صبر و شکیبایی+۱ آیه
- تشویق خداوند به شکیبایی در وفای به عهدهای الهی+۱ آیه
- نقض عهد و پیمان شکنی، از اسباب مجازات و کیفر+۲ آیه
- علم و اگاهی، وسیله تشخیص ارزشهای برتر+۸ آیه
- وجوب پایبندی انسان به عهد و پیمانهای مقرّر بین خود و خداوند+۶ آیه
- توجّه به پاداش الهی در قبال وفای به عهد، از موانع عهدشکنی انسان+۱ آیه
- توجّه ادمی به زوال پذیری مطامع دنیایی، مانع پیمان شکنی وی+۱ آیه
- وفاکنندگان به عهد الهی، بهره مند از پاداش خداوند
- حرمت پیمان شکنی، با هدف دستیابی به منافع ناچیز دنیایی
- وفای به عهد، موجب برخورداری از پاداش الهی+۳ آیه
- توجّه به پاداش الهی، زمینه وفای به عهد انسان+۱ آیه
- توجّه به زوال پذیری مطامع دنیایی، زمینه ای برای وفای به عهد انسان+۱ آیه
- سوگند به خدا، عهدی از جانب بندگان با او+۲ آیه
- ارزشگذاری بر اساس مال و منال دنیا، نشانه جهل+۲ آیه