سوره ص، آیه ۱ · جزء ۲۳ · صفحه ۴۵۳
ص وَالْقُرْآنِ ذِي الذِّكْرِ
(Shaad) hanya Allahlah yang mengetahui artinya (demi Alquran yang mempunyai keagungan) yakni penjelasan atau kemuliaan. Jawab dari qasamnya tidak disebutkan, yaitu, bahwa perkaranya tidak seperti apa yang dikatakan oleh orang-orang kafir Mekah, tuhan itu bermacam-macam.
معنی کلمات و عبارات
نزول
سال ۵ بعثت(دوره مکی) بازپخش وحی در این سال
شأن نزول: شأن نزول آیات ۱ تا ۸
محمد بن یعقوب کلینى بعد از چهار واسطه از جابر و او از امام باقر علیهالسلام نقل نماید که فرمود: ابوجهل با افرادى از قریش نزد ابوطالب آمدند و گفتند: برادرزاده ات ما و خدایان ما را آزار میرساند. به او بگو که از خدایان ما دست بردارد ما نیز از خداى او دست برمیداریم. ابوطالب کس نزد پیامبر فرستاد و او را نزد خود طلبید. پیامبر نزد ابوطالب آمد، دید در نزد او مشرکین گرد آمده اند پس از ورود فرمود: السلام على من اتبع الهدى یعنى سلام و درود بر کسانى که از هدایت حق پیروى کنند سپس نزد ابوطالب نشست. ابوطالب گفتار ابوجهل را به وى گفت، پیامبر فرمود: من کارى به آنها ندارم جز این که آنان را به کلمه اى که سیادت آنان در ذکر و گفتار آنست دعوت میکنم. ابوجهل گفت: آن کلمه کدام است، فرمود: بگویند لا اله الّا اللّه. ابوجهل با قریش پس از شنیدن آن انگشتان خود را در گوشهاى خویش فروبردند و گفتند: ما تا به حال چنین کلمه اى نشنیده ایم سپس این آیات نازل شد. ابن عباس گوید: ابوطالب مریض بود، قریش نزد او آمدند در حالتى که پیامبر در نزد وى بود قریش از دست محمد نزد ابوطالب زبان به شکایت گشودند. ابوطالب به پیامبر گفت: اى برادرزاده از اینان چه میخواهى؟ پیامبر گفت: اى عمّ، از آنها میخواهم که فقط یک کلمه واحدة را که به آنها سیادت مى بخشد و سبب جزیه گرفتن از عجم میشود بر زبان جارى کنند. گفت: آن یک کلمه چیست؟ گفت: بگویند لا اله الّا اللّه. قریش گفتند: عجیب است که ما تمام خدایان ما را به یک خدا تبدیل نمائیم سپس این آیات نازل گردید.
البرهان فی تفسیر القرآن. مسند احمد و صحیح نسائى و صحیح ترمذى و حاکم صاحب المستدرک.
در آن زمان چه میگذشت (۳ رویداد)
نکات آیه
تفسیر (۷)
روایات و احادیث
۶ - از ائمه - علیهم السلام - روایت شده: «إنّ الحروف المفتحة بها السور من المتشابهات التى إستأثر اللّه تعالى بعلمها و لایعلم تأویلها إلاّ هو; [منبع: مجمع البیان، ج ۱، ص ۱۱۲; نورالثقلین، ج ۱- ، ص ۳۰، ح ۸.] حروف [مقطعه] - که سوره ها با آنها آغاز مى شود - از متشابهاتى است که خدا علم آنها را به خود اختصاص داده و تأویل آنها را غیر از او کسى نمى داند».
موضوعات
دستهبندی موضوعی
فرهنگ قرآن (مطالب آیه) (۱۵)
- تکبّر و خودبرتربینی کافران، مانع پذیرش حقایق قران+۱ آیه
- دشمنی کافران با قران+۲ آیه
- تهدید دشمنان قران، به هلاکت و نابودی+۲ آیه
- سحر بودن قران، ادعای دروغین کافران صدر اسلام+۳ آیه
- قران، مایه پند و عبرت+۴ آیه
- هماهنگی معارف و تعالیم قران، با فطرت انسانها+۵ آیه
- قران، کتابی با عظمت و دارای احترام+۲ آیه
- ذکر، از نامهای قران+۶ آیه
- دشمنی کافران با قران+۲ آیه
- تهدید دشمنان قران به هلاکت و نابودی، از سوی خداوند+۱ آیه
- سوگند خداوند به قران، برای تاکید بر سرکشی و دشمنی کافران+۱ آیه
- سحر بودن قران، از افتراهای کافران صدر اسلام+۴ آیه
- تکبّر و خود برتربینی کافران مانع پذیرش حقایق قران از سوی انان+۱ آیه
- دشمنی کافران با قران+۲ آیه
- قران، مشتمل بر پندها و موعظهها