سوره ص، آیه ۷۸ · جزء ۲۳ · صفحه ۴۵۷
وَإِنَّ عَلَيْكَ لَعْنَتِي إِلَىٰ يَوْمِ الدِّينِ
"And My curse shall be on thee till the Day of Judgment."
معنی کلمات و عبارات
«یَوْمِ الدِِّینِ»: (نگا: فاتحه / حجر / ، شعراء / ، صافّات / ). «إِلی یَوْمِ الدِّینِ»: همیشه تا روز قیامت.
نزول
سال ۳ بعثت(دوره مکی) بازپخش وحی در این سال
نکات آیه
۱ - ابلیس به خاطر سرپیچى از فرمان سجده بر آدم، مورد لعن و نفرین ابدى خداوند قرار گرفت. «و إنّ علیک لعنتى إلى یوم الدین»
۲ - طرد از درگاه خداوند و گرفتار شدن به لعن و نفرین ابدى، کیفر دنیوى ابلیس «فإنّک رجیم . و إنّ علیک لعنتى إلى یوم الدین»
خداوند در هشت آیه بعد، ابلیس را به عذاب جهنم تهدید و محکوم کرد. این نکته مى رساند که طرد و نفرین ابلیس - آن هم با آمدن قید «إلى یوم الدین» - مربوط به کیفر دنیایى او است.
۳ - کیفر اصلى ابلیس، در روز قیامت به او داده خواهد شد. «و إنّ علیک لعنتى إلى یوم الدین»
آمدن قید «إلى یوم الدین» براى لعن ابلیس، به این معنا نیست که او در قیامت مشمول آن نخواهد بود; بلکه بدین معنا است که او در قیامت، آن چنان عذابى خواهد دید که لعن شدنش فراموش گشته و چیزى به حساب نمى آید.
۴ - ابلیس، مغضوب خداوند و محروم از توفیق و رحمت او «و إنّ علیک لعنتى إلى یوم الدین»
«لعن»; یعنى، طرد شخصى از روى غضب و لعن خداوند به معناى عقوبت اخروى و قطع توفیق و رحمت الهى در دنیا است (مفردات راغب).
۵ - قیامت، روز جزا و کیفر و پاداش الهى است. «یوم الدین»
«دین» در آیه بالا به معناى حساب و جزا است.
۶ - یوم الدین، از نام هاى قیامت «یوم الدین»
۷ - تکبر، خودبرتربینى و سرپیچى از فرمان خداوند، زمینه ساز لعن و نفرین ابدى «إلاّ إبلیس استکبر ... و إنّ علیک لعنتى إلى یوم الدین»
تفسیر (۹)
- تفسیر المیزان(علامه طباطبایی)
آیات ۴۱–۸۸ - تفسیر المیزان(علامه طباطبایی)
آیات ۶۵–۸۸ - برگزیده تفسیر نمونه(مکارم شیرازی)
آیه ۷۸ - تفسیر نور(محسن قرائتی)
آیات ۷۷–۷۸ - نکتههای تفسیر نور
آیات ۷۷–۷۸ - پیامهای تفسیر نور
آیات ۷۷–۷۸ - تفسیر اثنی عشری(حسینی شاه عبدالعظیمی)
آیه ۷۸ - تفسیر روان جاوید
آیات ۷۱–۸۳ - تفسیر اطیب البیان(سید عبدالحسین طیب)
آیات ۷۷–۷۸
موضوعات
دستهبندی موضوعی
آدم آثار ترک سجده بر آدم ابلیس آثار عصیان ابلیسمغضوبیت ابلیس پاداش پاداش اخرویموجبات لعن مغضوبان خداوقت پاداش تکبر آثار تکبر رحمت محرومان از رحمت عصیان آثار عصیان قیامت نامهای قیامتوقت کیفر لعن مشمولان لعنویژگیهای قیامت کیفر کیفر اخرویمحرومیت ابلیسکیفر اخروی ابلیسکیفر دنیوی ابلیسلعن بر ابلیسیوم الدین
فرهنگ قرآن (مطالب آیه) (۱۸)
- لعن و نفرین ابدی خدا، ثمره ترک سجده ادم(علیه السلام)برای ابلیس+۴ آیه
- استکبار ابلیس، موجب لعن دایمی خداوند+۲ آیه
- گرفتاری ابلیس به لعن ابدی خداوند، در پی امتناع وی از سجده بر ادم(علیه السلام)+۳ آیه
- مورد لعنت خدا قرارگرفتن بر ابلیس، کیفر نافرمانی وی از امر خداوند+۸ آیه
- لعن خدا تا روز رستاخیز بر ابلیس به خاطر سرپیچی از فرمان سجده بر ادم(علیه السلام)+۲ آیه
- استکبار و سرکشی ابلیس در برابر فرمان خدا، باعث سقوط وی از جایگاه خویش+۳ آیه
- مهلت یافتن ابلیس در دنیا و کیفر دیدن وی در قیامت+۴ آیه
- قیامت روز پاداش عمل+۶ آیه
- تکبّر ابلیس، دلیل طرد و لعنشدن او از درگاه خداوند+۸ آیه
- حرام بودن تکبر ،در برابر فرمان خداوند+۸ آیه
- جواز لعن کردن شیطان+۵ آیه
- ماجرای سجده ملایکه در برابر ادم(علیه السلام) و نافرمانی ابلیس، شایسته نقل و یاداوری+۵ آیه
- قیامت، روز جزا و پاداش و کیفر+۶ آیه
- کفر ابلیس، موجب لعن و طرد او، از جانب خداوند+۱ آیه
- جواز لعن بر شیطان+۵ آیه
- تکبّر شیطان، عامل طرد و لعن او تا قیامت، از سوی خداوند+۳ آیه
- لعن ابدی خداوند بر ابلیس، به دلیل تمرّد از فرمان سجده بر ادم علیه السلام+۳ آیه
- استکبار ابلیس، موجب لعن دایمی خداوند+۵ آیه