آیه ۱۲۶ سوره طه

سوره طه، آیه ۱۲۶ · جزء ۱۶ · صفحه ۳۲۱

قَالَ كَذٰلِكَ أَتَتْكَ آيَاتُنَا فَنَسِيتَهَا وَ كَذٰلِكَ الْيَوْمَ تُنْسَى

می‌فرماید: «آن گونه که آیات من برای تو آمد، و تو آنها را فراموش کردی؛ امروز نیز تو فراموش خواهی شد!»

معنی کلمات و عبارات
«کَذلِکَ»: همین است که می‌بینی. به خاطر آن است که. «نَسِیتَهَا»: آن را ترک کردی و درباره آن سستی نمودی. «تُنْسَی»: فراموش می‌شوی. ترک گفته می‌شوی (نگا: اعراف / ).
نزول
نکات آیه
۱ - خداوند، آیات متعددى را براى هدایت بشر و یادآورى به او فرستاده است. «قال کذلک أتتک ءایتنا » ۲ - به فراموشى سپردن آیات و هدایت هاى الهى و غفلت از آن، موجب کور محشور شدن در قیامت است. «لم حشرتنى أعمى ... قال کذلک أتتک ءایتنا فنسیتها » ۳ - خداوند، بدون بیان وظایف و ابلاغ آن به بندگان خود، آنان را عقوبت نمى کند. «قال کذلک أتتک ءایتنا » در روز قیامت به غافلان گفته مى شود: «أتتک آیاتنا»; یعنى، آیات ما نزد تو آمد [نه این که ما آیات را فرستادیم، به تو رسیده باشد یا نرسیده باشد]. بنابراین خداوند، ملاک مؤاخذه را، ابلاغ آیات قرار داده است. ۴ - پرسش مجرمان از خداوند و دریافت پاسخ از او، از رخدادهاى صحنه قیامت «ربّ لم حشرتنى ... قال کذلک أتتک ءایتنا » از ظاهر «قال کذلک» چنین برمى آید که پاسخ سؤال «لم حشرتنى» با لفظ بیان مى گردد - نه این که صرفاً حالتى در نفس باشد - گرچه این پاسخ ممکن است به صورت مستقیم نباشد، بلکه با وساطت ملائکه یا غیر آن، صورت گیرد. ۵ - هدایت هاى ابلاغ شده از سوى خداوند، آیات او هستند. «إمّا یأیتنّکم منّى هدًى فمن اتبع هداى ... قال کذلک أتتک ءایتنا » در آیات پیشین «هدایت» محور کلام بود. در این آیه از هدایت هاى الهى - که در «هدًى» و «هداى» مطرح گردیده بود - با تعبیر «آیاتنا» یاد شده است تا گویاى این حقیقت باشد که هدایت هاى الهى، همان آیات او مى باشند. ۶ - خداوند در روز قیامت، از افراد بى اعتنا به آیات و معارف الهى، روى برگردانده و به آنان بى اعتنا خواهد بود. «أتتک ءایتنا فنسیتها و کذلک الیوم تنسى» در فعل «تنسى» گرچه فاعل، مجهول است; ولى به قرینه «ربّ لم حشرتنى» (در آیه قبل) مى توان گفت که فاعل، خداوند است. نسیان، مشترک بین دو معنا است: ۱- ترک از روى غفلت; ۲- ترک از روى عمد (مصباح). در این آیه به قرینه آیات پیشین، معناى دوم مراد است. ۷ - غفلت از آیات و هدایت هاى خداوند و به فراموشى سپردن آنها، از عوامل محرومیت انسان از توجه و عنایت او، در قیامت «أتتک ءایتنا فنسیتها و کذلک الیوم تنسى » مراد از نسیان در «نسیتها» به قرینه «من أعرض عن ذکرى» (در آیات پیشین) بى توجهى و روى گردانى از آیات الهى است. و تقابل آن با «تنسى»، گویاى این نکته است که نسیان در آن کلمه نیز، به معناى اعراض و ترک مى باشد. ۸ - نابینایى و بسته بودن راه درک انسان در قیامت، تبلور محرومیت او از توجه و عنایت خداوند «لم حشرتنى أعمى ... کذلک الیوم تنسى » ۹ - کیفیت برانگیختن انسان و جزاى اعمال او در قیامت، متناسب با عملکرد دنیایى او است. «فنسیتها ... تنسى » ۱۰ - پاداش و کیفر انسان در قیامت، برخاسته از کردار دنیوى او است. «فنسیتها ... الیوم تنسى »
تفسیر (۸)
موضوعات

دسته‌بندی موضوعی

فرهنگ قرآن (مطالب آیه) (۲۰)
  • فراموش کردن ایات، سبب فراموش شدن در قیامت
  • فراموشی ایات خدا، سبب نابینا محشور شدن در اخرت+۱ آیه
  • کفر کافران به ایات خدا، بهرغم تاکید خودشان بر ایمان به انها در صورت ارایه شدن+۱ آیه
  • به فراموشی سپردن ایات و هدایتهای الهی و غفلت از ان، موجب کوری در قیامت+۱ آیه
  • روا نبودن اعراض، از یاد خدا+۳ آیه
  • به فراموشی سپردن ایات الهی، زمینه کور محشور شدن اعراضکنندگان از یاد خدا، در قیامت+۲ آیه
  • حرمت هرگونه اسراف+۱ آیه
  • گفتگوی خدا با کافران، در قیامت و بیان علّت کور محشور شدن انان+۱ آیه
  • سؤال غفلت زدگان از پروردگار، درباره علت نابینا محشور شدن شان در قیامت، به رغم بینایی در دنیا+۱ آیه
  • غفلت از ایات الهی، از عوامل شقاوت+۲ آیه
  • وجود نوعی تناسب بین گناه و عذاب در نظام مجازات الهی+۵ آیه
  • کور محشور شدن در صحنه قیامت، کیفری برای فراموش کنندگان ایات خدا+۱ آیه
  • غفلت از ایات خدا، موجب به فراموشی سپرده شدن در قیامت از سوی خداوند+۴ آیه
  • غفلت انسان در دنیا، مانع بصیرت نسبت به حقایق اخرتی+۲ آیه
  • غفلت ادمی از ایات و هدایتهای الهی، مایه محرومیّت از توجّه و عنایت خدا در قیامت+۱ آیه
  • شگفتی غافلان از یاد خدا، از کوری خویش در قیامت، و جویا شدن علّت ان از خداوند+۱ آیه
  • به فراموشی سپردن ایات خدا، موجب کور محشور شدن در قیامت+۱ آیه
  • فراموش کنندگان ایات خدا، مورد فراموشی خدا در قیامت
  • اعراض کنندگان از ذکر خدا در دنیا، مورد فراموشی و بی توجّهی خدا در قیامت+۱ آیه
  • گفتگوی خدا با کافران در قیامت و بیان علّت کور محشور شدن انان+۳ آیه
واژه‌ها