آیه ۱۸ سوره جن

سوره جن(الجن)، آیه ۱۸ · جزء ۲۹ · صفحه ۵۷۳

وَ أَنَ الْمَسَاجِدَ لِلَّهِ فَلاَ تَدْعُوا مَعَ اللَّهِ أَحَداً

و اینکه مساجد از آن خداست، پس هیچ کس را با خدا نخوانید!

معنی کلمات و عبارات
«أَنَّ الْمَسَاجِدَ لِلّهِ»: مساجد از آن خدا است. مراد این است که مساجد مختصّ عبادت خدا است، لذا در آنها کسی را با خدا عبادت نکنید. «لا تَدْعُوا»: مپرستید. عبادت نکنید.
نزول
نکات آیه
۱ - مسجدها و معبدها، باید تنها به عبادت خداوند اختصاص داشته باشد. «و أنّ المسجد للّه» «مساجد» (جمع «مسجد») به معناى محل هایى است که براى سجده و عبادت خدا، بنا شده است. ۲ - پیامبر(ص)، مأمور اعلام فلسفه وجودى مساجد و معابد «و أنّ المسجد للّه» جمله «أنّ المساجد للّه»، عطف بر «أنّه استمع...»است; یعنى، «قل اُوحى إلىّ أنّ المساجد للّه...». ۳ - هیچ کس جز خداوند، نباید در مساجد و معابد مورد پرستش قرار گیرد. «فلاتدعوا مع اللّه أحدًا» تفریع جمله «فلاتدعوا...» بر «أنّ المساجد للّه»، مى رساند که نهى از دعا و عبادت غیرخدا، مربوط به مساجد است. ۴ - عبادت و سجده، اختصاص به خدا دارد و تنها او شایسته آن است. «و أنّ المسجد للّه فلاتدعوا مع اللّه أحدًا» اختصاص یافتن محل هاى سجده و عبادت به خداوند، بیانگر آن است که خود سجده و عبادت، به او اختصاص دارد. ۵ - سجده و عبادت براى غیر خدا، شرک و حرام است. «و أنّ المسجد للّه فلاتدعوا مع اللّه أحدًا»
تفسیر (۹)
روایات و احادیث

۶ - «عن یونس بن یعقوب قال: سمعت الصادق جعفربن محمد(ع) یقول: ... ملعون ملعون من لم یوقّر المسجدَ، تدرى یا یونس لِمَ عظَّم اللّه حقَّ المساجد و أنزل هذه الآیه: «و أنّ المساجد للّه فلاتدعوا مع اللّه أحداً»؟ کانت الیهود و النصارى إذا دخلوا کنائسهم أشرکوا باللّه تعالى، فأمر اللّه سبحانه نبیَّه أن یوحّدَ اللّهَ فیها و یَعْبُدَه; [منبع: بحارالأنوار، ج ۷۳، ص ۳۵۵، ح ۲۱; کنزالفوائد، ص ۶۴.] از یونس بن یعقوب روایت شده که گوید: از امام صادق(ع) شنیدم که فرمود: ... ملعون است، ملعون است، آن کس که به مساجد احترام نگذارد; اى یونس! مى دانى چرا خداوند حق مساجد را بزرگ دانسته و آیه «و أنّ المساجد للّه فلاتدعوا مع اللّه أحداً» را نازل فرموده است؟ زیرا یهود و نصارا وقتى به معابد خود مى رفتند، به خداى تعالى شرک مىورزیدند. پس خداوند سبحان به پیامبر اسلام(ص) دستور داد که خدا را در مساجد به وحدانیت بخوانند و عبادت کنند». ۷ - «عن حَمّاد بن عیسى قال: قال لى أبوعبداللّه(ع) ... سبعةٌ منها فرضٌ یسجد علیها و هى الّتى ذکرها اللّه فى کتابه فقال: «و أنّ المساجد للّه فلاتدعوا مع اللّه أحداً» و هى الجَبْهَة و الکَفّان و الرُّکْبَتان و الإبْهامان; [منبع: کافى، ج ۳، ص ۳۱۲، ح ۸; نورالثقلین، ج ۵، ص ۴۴۰- ، ح ۴۰.] از حماد بن عیسى روایت شده که گفت: امام صادق(ع) به من فرمود: هفت موضع [از بدن] است که فرض شده که سجده بر آنها قرار گیرد و آن همان مواضعى است که خداوند در کتاب خود ذکر کرده و فرموده است: «و أنّ المساجد للّه فلاتدعوا مع اللّه أحداً» و آن مواضع پیشانى، کف دستان، سر زانوها، و انگشتِ شست [پاها ]است».

موضوعات

دسته‌بندی موضوعی

فرهنگ قرآن (مطالب آیه) (۲۹)
  • ضرورت اخلاص در عبادت+۴ آیه
  • مساجد، مراکز توحید و غیر مناسب برای اعمال شرکامیز
  • حرام و ممنوع بودن سجده، برای غیر خدا
  • حرام و ناروا بودن پرستش غیر خدا+۱ آیه
  • حرمت سجده برای غیر خدا+۱ آیه
  • وجوب توحید و اخلاص، در عبادت و بندگی خداوند+۵ آیه
  • حرمت عبادتهای شرک الود، در مساجد
  • وجوب قرار دادن اعضای هفت گانه (پیشانی، دو کف دست، و سر زانوها و سر دو انگشت بزرگ پا) بر زمین، هنگام سجده
  • حرمت سجده برای غیر خدا+۱ آیه
  • ضرورت سجده خالصانه، برای خدا+۲ آیه
  • نهی خداوند از سجده و عبادت غیر ذات احدیّت+۱ آیه
  • شرک در عبادت، مورد نکوهش و نهی خدا+۲ آیه
  • گرد امدن مشرکان پیرامون محمد(صلی الله علیه واله) به هنگام عبادت و اقامه نماز+۲ آیه
  • شریک گرفتن برای خدا، مورد نهی او+۳ آیه
  • تنها خدا، شایسته عبادت+۲ آیه
  • وجوب پرستش خدای یگانه و پرهیز از پرستش غیر او+۵ آیه
  • فضیلت ذکر خدا در مسجد و نکوهش غفلت از یاد او+۲ آیه
  • مسجد از ان خدا و دارای احترام و قداستی خاص+۳ آیه
  • یکتاپرستی و عبادت خداوند فلسفه احترام به مسجد
  • جنّیان، همچون انسان، مامور به حضور در مساجد، و عبادت خالصانه در ان
  • اختصاص داشتن مساجد به خداوند، مقتضی پرهیز از عبادت غیر او در ان جا
  • مساجد، از انِ خداوند و ملک او+۳ آیه
  • ازدحام جنّیان در اطراف پیامبر صلی الله علیه و اله، برای مشاهده عبادت و نماز ان حضرت+۱ آیه
  • عبادت و نماز پیامبر صلی الله علیه و اله، امری جذّاب و شگفتاور برای جنّیان+۱ آیه
  • وجوب قرار دادن اعضای هفتگانه (پیشانی، دو کف دست، و سر زانوها و سر دو انگشت بزرگ پا) بر زمین، هنگام سجده
  • عبادت و نماز پیامبر صلی الله علیه و اله امری شگفتاور، برای مشرکان عصر بعثت+۱ آیه
  • ازدحام مشرکان در اطراف پیامبر صلی الله علیه و اله، برای مشاهده عبادت و نماز ان حضرت+۱ آیه
  • وجوب عقیده به توحید و اخلاص، در عبادت و بندگی+۵ آیه
  • وجوب قرار دادن اعضای هفتگانه (پیشانی، دو کف دست، و سر زانوها و سر دو انگشت بزرگ پا) بر زمین، هنگام سجده
واژه‌ها