سوره حج(الحج)، آیه ۳۰ · جزء ۱۷ · صفحه ۳۳۵
ذٰلِكَ وَ مَنْ يُعَظِّمْ حُرُمَاتِ اللَّهِ فَهُوَ خَيْرٌ لَهُ عِنْدَ رَبِّهِ وَ أُحِلَّتْ لَكُمُ الْأَنْعَامُ إِلاَّ مَا يُتْلَى عَلَيْكُمْ فَاجْتَنِبُوا الرِّجْسَ مِنَ الْأَوْثَانِ وَ اجْتَنِبُوا قَوْلَ الزُّورِ
(مناسک حج) این است! و هر کس برنامههای الهی را بزرگ دارد، نزد پروردگارش برای او بهتر است! و چهارپایان برای شما حلال شده، مگر آنچه (ممنوع بودنش) بر شما خوانده میشود. از پلیدیهای بتها اجتناب کنید! و از سخن باطل بپرهیزید!
معنی کلمات و عبارات
نزول
سال ۱۰ بعثت(دوره مکی) بازپخش وحی در این سال
نکات آیه
تفسیر (۹)
- تفسیر المیزان(علامه طباطبایی)
آیات ۱۷–۳۷ - تفسیر المیزان(علامه طباطبایی)
آیات ۲۵–۳۷ - برگزیده تفسیر نمونه(مکارم شیرازی)
آیه ۳۰ - تفسیر نور(محسن قرائتی)
آیه ۳۰ - نکتههای تفسیر نور
آیه ۳۰ - پیامهای تفسیر نور
آیه ۳۰ - تفسیر اثنی عشری(حسینی شاه عبدالعظیمی)
آیه ۳۰ - تفسیر روان جاوید
آیات ۲۵–۳۱ - تفسیر اطیب البیان(سید عبدالحسین طیب)
آیه ۳۰
روایات و احادیث
۲۰ - «عن زید الشحام قال: سألت أباعبد اللّه عن قول اللّه عزّوجلّ «فاجتنبوا الرجس من الأوثان و اجتنبوا قول الزور» فقال: الرجس من الأوثان» الشطرنج و «قول الزور» الغناء; زید شحام مى گوید: از امام صادق(ع) از قول خداى عزّوجلّ «فاجتنبوا الرجس من الأوتان و اجتنبوا قول الزور» پرسیدم، فرمود: «الرجس من الأوتان» شطرنج است و «قول الزور» غنا مى باشد». [منبع: کافى، ج ۶، ص ۴۳۵، ح ۲ و ۷; نورالثقلین، ج ۳- ، ص ۴۹۶، ح ۱۱۸ و ۱۱۹.] ۲۱ - «قال رسول اللّه(ص) خطیباً. فقال: یاأیّها الناس عدلت شهادة الزور إشراکاً باللّه ثلاثاً، ثمّ قرأ: «فاجتنبوا الرجس من الأوثان واجتنبوا قول الزور»; رسول خدا(ص) ضمن خطبه اى سه دفعه فرمود: اى مردم! شهادت زور (دروغ)، معادل شرک به خدا است. سپس آیه «فاجتنبوا الرجس من الأوثان واجتنبوا قول الزور» را قرائت فرمود». [منبع: الدرالمنثور، ج ۶، ص ۴۴; نورالثقلین، ج ۳- ، ص ۴۹۶، ح ۱۲۱.] ۲۲ - «دخل عمرو بن عبید على الصادق(ع) ...و قال: أحب أن أعرف الکبائر من کتاب اللّه فقال: ...إنّ الکبائر... وقول الزور «و اجتنبوا قول الزور»...; عمروبن عبید بر امام صادق(ع) وارد شد... و گفت: دوست دارم گناهان کبیره را از کتاب اللّه بشناسم. آن حضرت فرمود: ...[از جمله] گناهان کبیره... قول زور است; [چون در کتاب اللّه آمده است: ]و اجتنبوا قول الزور»...». [منبع: مناقب على بن أبى طالب، ج ۴، ص ۲۵۱; بحارالأنوار، ج ۴۷، ص ۲۱۶ و ۲۱۷، ح ۴.]
موضوعات
دستهبندی موضوعی
فرهنگ قرآن (مطالب آیه) (۷۵)
- ازادی بیان، محدود به پرهیز از سخنان بیاساس و دروغ
- خیر و سعادت، در رعایت حرمت شعایر حجّ
- حج و مناسک ان دارای احترام و منزلتی والا در نزد خداوند
- لزوم اخلاص و قصد قربت در اعمال حجّ+۲ آیه
- امر خدا به رعایت اعتدال+۱ آیه
- وجود منافع و فواید متعدّد در انعام برای انسان+۵ آیه
- دستور خداوند به اجتناب از باطل
- غنا و اهنگهای لهوی، از مصادیق اعمال باطل+۱ آیه
- فرمان خدا به دوری جستن از سخن باطل
- فرمان خداوند به مشرکان عصر بعثت، برای اجتناب از بتپرستی
- بتها، اشیایی پلید، نزد خداوند+۱ آیه
- بتها، مظهر رجس و پلیدی+۱ آیه
- وجوب اجتناب از بتها، از اثار پلیدی انها+۱ آیه
- شطرنج، مظهر زشتی و پلیدی
- حرمت شطرنج، از اثار پلیدی ان+۱ آیه
- همه انسانها، تحت تربیت و ربوبیت خداوند+۲ آیه
- تکبیر گفتن در ایّام تشریق در حج، از شعایر الهی+۳ آیه
- تکالیف الهی، مایه خیر برای انسان+۱ آیه
- تکالیف الهی، شایسته احترام و تعظیم
- اعمال حج، توشه خیری برای اخرت+۴ آیه
- اجتناب از هرگونه شرک و بتپرستی، در مراسم حج، امری لازم+۱ آیه
- وجوب اجتناب از غنا، در حج+۱ آیه
- لزوم اجتناب از هرگونه بیهودهگویی و باطلسرایی، در مراسم حج+۱ آیه
- لزوم اجتناب، از هرگونه لهو در حج
- حج و مناسک و مقرّرات ان، از شعایر بزرگ الهی+۳ آیه
- اجتناب از هرگونه بیهودهگویی و باطلسرایی در مراسم حج، توصیه خدا به اهل ایمان
- امیختگی مراسم حج و قربانی با مظاهر شرک، در عصر جاهلیّت
- شعارهای شرکامیز و ضدّ توحیدی، در مراسم حج عصر جاهلیّت
- حفظ حرمت مناسک حج، از وظایف مؤمنان+۱ آیه
- تعظیم مناسک حج، نشانه تقواپیشگی+۱ آیه
- لزوم اجتناب، از پرستش بتها
- حرمت خوردن گوشت برخی چهارپایان+۱ آیه
- حرمت دروغگویی+۵ آیه
- حرمت بازی، با شطرنج و نرد+۱ آیه
- حرام و ناروا بودن غنا
- وجوب اجتناب از باطل
- حرمت بت پرستی+۱ آیه
- لزوم حفظ حرمت مناسک حج+۲ آیه
- وجوب اجتناب از غنا، در حج
- حرمت هر چیز خبیث و ناپاک
- حرمت خوردن گوشت برخی از انعام+۱ آیه
- حلّیّت خوردن از گوشت برخی انعام+۱ آیه
- حرمت دروغگویی+۵ آیه
- وجوب اجتناب از سخن باطل
- وجوب رعایت حرمت و تعظیم شعایر الله، از سوی مؤمنان+۲ آیه
- حرمت غنا+۲ آیه
- حلّیّتِ خوردن گوشت برخی از چهارپایان، و سایر بهره برداریها از ان+۶ آیه
- ربوبیّت الهی، منشا دادن پاداش به تعظیم کنندگان حدود خدا
- خوردن گوشت انعام، مباح برای انسان+۷ آیه
- اگاهی خداوند به خیر بندگان+۳ آیه
- اجتناب از هرگونه دروغ گویی، از موارد خیر و سعادت انسان
- تعظیم احکام و تکالیف الهی، از مصادیق خیر+۱ آیه
- لزوم اجتناب از دروغگویی و سخنان باطل
- اجتناب از هرگونه سخن باطل در مراسم حج، توصیه خداوند به اهل ایمان
- اجتناب از سخن دروغ، فرمان خدا به اهل ایمان
- جواز استفاده از شتران قربانی حج (برای حمل بار، سوار شدن و تغذیه از شیر انها) برای حاجیان، تا زمان قربانی+۱ آیه
- شرکورزی، مایه پلیدی ادمی+۲ آیه
- مبارزه اسلام و قران، با عقاید و مظاهر شرک الود+۱ آیه
- امیختگی مراسم حج مشرکان، با مظاهر شرک
- تلبیه و شعارهای شرک امیز مشرکان در مراسم حج
- شریک گرفتن برای خدا، مورد نهی او+۲ آیه
- بزرگداشت شعایر الهی، نشانه تقوا و خداترسی+۱ آیه
- تعظیم و بزرگداشت شعایر الهی، مایه خیر و خوشبختی اهل ایمان
- احکام الهی (حلالها و حرامها) از شعایر الهی+۲ آیه
- حج و مناسک ان، از شعایر الهی و دارای ارج و منزلت، در پیشگاه خداوند+۴ آیه
- لزوم اجتناب از غنا و اوازه خوانی+۲ آیه
- لزوم اجتناب از هر نوع شرک، در اجرای قربانی در حج+۳ آیه
- حرمت خوردن از قربانی ذبح شده به نام بتها و برای تقرّب به انها+۱ آیه
- پلیدی بتها، دلیل اجتناب از هر نوع توجّه به انها در اجرای قربانی، در حج+۲ آیه
- شرک الود بودن قربانی، در دوران جاهلیّت
- لزوم گرامیداشت و تعظیم قربانی حج+۴ آیه
- احترام و تعظیم قربانی حج، امری نیکو برای افراد، در نزد پروردگار+۲ آیه
- وجوب اعراض از باطل
- وجوب حفظ حرمت مناسک حج+۲ آیه
- وجوب اجتناب از غنا، در حج