آیه ۳۴ سوره زمر

سوره زمر(الزمر)، آیه ۳۴ · جزء ۲۴ · صفحه ۴۶۲

معنی کلمات و عبارات
«مَا یَشَآؤُونَ»: هر چه بخواهند و آنچه طلب کنند (نگا: فرقان / ).
نزول

سال ۸ بعثت(دوره مکی) بازپخش وحی در این سال

نکات آیه
۱ - تمامى خواسته هاى تقواپیشگان، در پیشگاه الهى برآورده مى شود. «هم المتّقون . لهم ما یشاءون عند ربّهم» ۲ - برآورده شدن تمامى خواسته هاى تقواپیشگان، وعده خداوند به آنان «لهم ما یشاءون عند ربّهم» کلمه «عند» براى التزام و وعده به کار مى رود; مثل «لک عندى...» (براى تو پیش من چنین و چنان است). ۳ - تمامى خواسته هاى تقواپیشگان به صرف اراده کردن و بدون اظهار کردن آنها، از پیش آماده شده است. «لهم ما یشاءون عند ربّهم» برداشت یاد شده به خاطر این نکته است که «مشیّت» به معناى خواستن و اراده کردن است و خداوند در وعده خود به بهشتیان، تنها به همین مشیت و اراده کردن آنان اکتفا کرده و فرموده است که هر آنچه آنان بخواهند و اراده کنند، بدون هیچ اظهارى به آنان اعطا خواهد کرد. ۴ - تمامى خواسته هاى پیامبران و پیروان آنان در قیامت، از پیش آماده شده و به آنان داده خواهد شد. «و الذى جاء بالصدق و صدّق به ... لهم ما یشاءون عند ربّهم» ۵ - تأمین تمامى خواسته هاى تقواپیشگان در آخرت، مقتضاى ربوبیت پروردگار است. «هم المتّقون . لهم ما یشاءون عند ربّهم» ۶ - برآورده شدن تمامى خواسته هاى احسان کنندگان در قیامت، به صرف اراده کردن آنان «لهم ما یشاءون عند ربّهم ذلک جزاء المحسنین» «احسان» هم شامل نیکى به خود مى باشد - که در این صورت مقصود نیک کردارى است - و هم شامل نیکى به دیگران مى شود (لسان العرب). این واژه در آیه شریفه، ممکن است در هر دو معنابه کار رفته باشد. ۷ - پاداش احسان کنندگان در قیامت، پاداشى بزرگ و با عظمت است. «ذلک جزاء المحسنین» برداشت یاد شده از کاربرد «ذلک» (براى اشاره به شىء بعید)، استفاده شده است. ۸ - تقواپیشگان، مصداق بارز محسنان هستند. «أُولئک هم المتّقون . لهم ما یشاءون ... ذلک جزاء المحسنین» برداشت یاد شده از به کار رفتن تعبیر «محسنین» درباره «متقین» به دست مى آید. ۹ - پیامبران و پیروانشان، از محسنان اند. «و الذى جاء بالصدق و صدّق به ... ذلک جزاء المحسنین» ۱۰ - احسان، نشانه اصلى تقوا و صفت برجسته تقواپیشگان است. «أُولئک هم المتّقون ... ذلک جزاء المحسنین» توصیف تقواپیشگان به صفت احسان، مى تواند گویاى برداشت بالا باشد. ۱۱ - تقوا و احسان، موجب دستیابى انسان به تمامى خواسته هاى خود در قیامت «أُولئک هم المتّقون . لهم ما یشاءون عند ربّهم ذلک جزاء المحسنین» ۱۲ - قیامت، تنها عرصه شایسته براى برآورده شدن تمامى خواسته هاى بشر «لهم ما یشاءون عند ربّهم» «عند ربّهم» به منزله قید براى «لهم ما یشاءون» است. این قید مى رساند که برآورده شدن خواسته هاى بشر در قیامت و در پیشگاه خداوند میسر است نه در دنیا; چنان که خداوند در جاى دیگر از قرآن مى فرماید: «...و فیها ما تشتهیه الأنفس و تلذّ الأعین...; در آن جا (بهشت) هرچه دل ها خواهش و آرزو کند و چشم ها از دیدن آن لذت برد، وجود دارد. زخرف (۴۳)، آیه (۷۱). ۱۳ - بهشت و تأمین تمامى خواسته ها، پاداش استحقاقى و حق محسنان است. «ذلک جزاء المحسنین» تعبیر «جزاء» مى رساند که محسنان در برابر احسان هاى خود، حقى بر خدا پیدامى کنند; هر چند این حق را خود او مقرر فرموده است.
تفسیر (۹)
موضوعات

دسته‌بندی موضوعی

فرهنگ قرآن (مطالب آیه) (۲۵)
  • احسان، سبب محو گناهان و بدیها+۳ آیه
  • احسان، سبب بهرهمندی از پاداش ویژه الهی+۲ آیه
  • تشویق خداوند به احسان+۱ آیه
  • پرهیزکاری، از موارد احسان+۵ آیه
  • ازادی بهشتیان در بهرهمندی از خواستههای خویش+۳ آیه
  • بهرهمندی نیکوکاران از بهشت+۷ آیه
  • احسان، از عوامل راهیابی به بهشت+۸ آیه
  • تصدیق قران، زمینه راهیابی به بهشت+۱ آیه
  • احسان و نیکوکاری، موجب برخورداری از پاداش الهی+۱۰ آیه
  • تصدیق قران، عامل برخورداری از پاداش الهی+۱ آیه
  • تقوا، موجب برخورداری از پاداش الهی+۸ آیه
  • همه انسانها، تحت تربیت و ربوبیت خداوند+۳ آیه
  • براورده شدن هرگونه خواسته در اخرت، پاداش اراستگی به تقوای الهی+۳ آیه
  • تقواپیشگان، مصداق بارز نیکوکاران و ابرار+۵ آیه
  • خدا، پوشاننده گناهان و زشتیها از پرونده اعمال ادمی در قیامت+۴ آیه
  • احسان و عمل نیک، موجب پوشش گناهان+۳ آیه
  • استحباب احسان و نیکی به دیگران+۶ آیه
  • دادن پاداش به محسنان، پرتوی از ربوبیّت خدا+۱ آیه
  • ربوبیّت خدا، مقتضی دادن پاداش اخرتی به متّقین+۱ آیه
  • احسان و نیکوکاری، از عوامل رفاه و برخورداری+۳ آیه
  • احسان، موجب بهره مندی از پاداش نیکوترین عملها+۱ آیه
  • تصدیق قران، موجب قرار گرفتن در زمره محسنان و نیکوکاران+۱ آیه
  • تصدیق قران، موجب بهره مندی از الطاف و امکانات مورد دلخواه، در نزد پروردگار+۱ آیه
  • تصدیق قران، موجب بهره مندی از پاداش نیکوکاران+۱ آیه
  • فکر نکردن کافران درباره بسط و قبض روزی اشخاص از جانب خدا، مورد سؤال توبیخی او
واژه‌ها