آیه ۶ سوره طارق

سوره طارق(الطارق)، آیه ۶ · جزء ۳۰ · صفحه ۵۹۱

معنی کلمات و عبارات
«مَآءٍ»: آب. نکره آمدن آن دلیل بر ناچیزی و حقارت است (نگا: سجده / مرسلات / ). «دَافِقٍ»: جهنده. توصیف نطفه است که در آب منی شناور است و به هنگام بیرون آمدن، جهش و پرش دارد (نگا: عبس / و ).
نزول

سال ۳ بعثت(دوره مکی) بازپخش وحی در این سال

نکات آیه
۱ - منى (نطفه مرد)، عنصر اصلى در آفرینش جسم انسان «خلق من ماء دافق» «دَفَقَ الماء»; یعنى، آب به شدّت ریخت; این فعل به صورت لازم و متعدى استعمال مى شود; برخى تنها متعدى بودن آن را پذیرفته و «دافق» را به معناى «مدفوق» یا «ذى دفق» معنا کرده اند(مصباح). آب جهنده گرچه مى تواند بر منى مرد و تخمک زن تطبیق کند; زیرا هر دو از کیسه منى در مرد و تخمدان در زن بیرون مى جهند; ولى انصراف عرفى آن به نطفه مرد است. ۲ - جسم انسان، از آبى آفریده شده است که از مرد و زن یکباره تخلیه شده و از ظرف خود بیرون مى جهد. «ماء دافق» این احتمال وجود دارد که مراد از «ماء دافق»، نطفه مرد و تخمک زن - هر دو - باشد. ۳ - آفرینش انسان از آب، شگفت انگیز و نشانه قدرت خداوند بر معاد است. «علیها حافظ ... خلق من ماء دافق» برداشت یاد شده، با توجه به ارتباط این آیه با جمله «إنّه على رجعه لقادر» در آیات بعد است.
تفسیر (۹)
موضوعات

دسته‌بندی موضوعی

فرهنگ قرآن (مطالب آیه) (۱۸)
  • خلق شدن انسان از نطفه، از نشانههای قدرت خداوند+۱۲ آیه
  • لزوم دقّت نظر در حدّ مشاهده عینی ایات خدا+۲ آیه
  • نطفه، از عناصر اغازین پیدایش انسان+۹ آیه
  • پیدایش انسانها از اب خارج شده از پشت پدران و قفسه سینه زنان+۲ آیه
  • لزوم تفکّر و اندیشیدن در کیفیّت افرینش انسانها از اب جهیده شده، از پشت پدران و قفسه سینه زنان+۲ آیه
  • تفکّر و اندیشه، راهی برای شناخت معاد+۵ آیه
  • تامّل در مبدا پیدایش انسان، زمینهساز باور او به قیامت+۶ آیه
  • خروج جنین از رحم مادر، شایسته مطالعه و تفکر+۳ آیه
  • عنصر و علّت مادّی در افرینش انسان، مورد پرسش خدا برای اقرار و توجّه او به خدا+۴ آیه
  • استخوانهای سینه مادران و ستون فقرات پدران، محلّ پیدایش نطفه و مبدا تکوّن انسان+۲ آیه
  • پیدایش نطفه از استخوانهای سینه و ستون فقرات و تبدیل ان به انسان، دلیلی بر معاد و احیای مجدّد او از جانب خدا+۲ آیه
  • افرینش انسان از منی، از دلایل قدرت خداوند بر معاد و تجدید حیات انسان+۳ آیه
  • خلقت انسان، دلیل بر توانمندی و قدرت پروردگار بر معاد+۳ آیه
  • شناخت مراحل اغازین خلقت انسان، مایه شناخت قدرت خداوند بر ثبت اعمال او+۴ آیه
  • خروج منی از فاصله بین ستون فقرات و قفسه سینه+۱ آیه
  • منی، از عناصر اغازین پیدایش انسان+۹ آیه
  • خداوند، خالق و منشا افرینش انسان از منی+۱۰ آیه
  • پیدایش منی در بین فاصله بین ستون فقرات و قفسه سینه+۱ آیه
واژه‌ها