آیه ۲۸ سوره قلم

سوره قلم(القلم)، آیه ۲۸ · جزء ۲۹ · صفحه ۵۶۵

معنی کلمات و عبارات
«أَوْسَطُهُمْ»: بهترین ایشان از نظر عقل و دین (نگا: بقره / . «لَوْ لا»: (نگا: کهف / ). سخنان این نیکمرد جنبه سرزنش دارد.
نزول
نکات آیه
۱ - وجود فردى عاقل و معتدل در میان باغداران یمنى «قال أوسطهم ألم أقل لکم لولا تسبّحون» «أوسط» (مرادف «وسط») به معناى معتدل و شخص مبرّا از افراط و تفریط است. (برگرفته از مصباح المنیر و مفردات راغب) و از چنین کسى به عاقل تعبیر مى شود. از آن جا که معتدل در این آیه، در مقایسه با دیگر صاحبان باغ سنجیده شده است (أوسطهم)، مفسران از آن به بهترین ایشان تعبیر کرده اند. ۲ - ترغیب و برانگیخته شدن باغداران یمنى، به تسبیح و یاد خدا از سوى برادر عاقل و معتدل خود «قال أوسطهم ألم أقل لکم لولا تسبّحون» «لولا» براى تحضیض و ترغیب است و تسبیح در این آیه، به معناى یاد خداوند است; یعنى، «لولا تذکرون اللّه». ۳ - ترغیب و برانگیخته شدن باغداران یمنى، از سوى برادر عاقل و معتدل خویش، بر رعایت حقوق مستمندان و پرهیز از محروم ساختن آنان از محصولات باغ «أن لایدخلنّها الیوم علیکم مسکین ... قال أوسطهم ألم أقل لکم لولا تسبّحون» ۴ - مخالفت برادر عاقل و معتدل، از میان برادران صاحب باغ، با محروم ساختن مستمندان از محصولات خویش «قال أوسطهم ألم أقل لکم لولا تسبّحون» ۵ - باغداران یمنى، نصیحت و هشدار برادر عاقل و معتدل خود را درباره حقِ مستمندان و یاد خداوند نمى پذیرفتند. «قال أوسطهم ألم أقل لکم لولا تسبّحون» ۶ - سرزنش شدن باغداران یمنى از سوى برادر خردمند و معتدل خود، به سبب فراموش کردن یاد خدا و محروم ساختن مستمندان از محصولات باغ «قال أوسطهم ألم أقل لکم لولا تسبّحون» مطلب یاد شده، با توجه به این نکته است که همزه در «ألم» براى استفهام توبیخى است. ۷ - خردمندى و اعتدال، برانگیزاننده آدمى به دستگیرى از مستمندان و مانع از بخل و مال دوستى است. «قال أوسطهم ألم أقل لکم لولا تسبّحون» از این که برادر عاقل و معتدل، دیگر برادرانش را به انفاق و دستگیرى از مستمندان ترغیب کرد، مى توان مطلب یاد شده را به دست آورد. ۸ - باغداران یمنى، گرفتار جهل و افراط و تفریط «قال أوسطهم ألم أقل لکم لولا تسبّحون» ۹ - تسبیح و یاد خدا، برانگیزاننده آدمى به انفاق و دستگیرى از مستمندان و مانع بخل و مال دوستى «قال أوسطهم ألم أقل لکم لولا تسبّحون» توصیه به تسبیح و یاد خداوند، درباره اداى سهم فقیران (لولا تسبّحون)، مى رساند که آن دو در برانگیختن آدمى به انفاق و دورى از بخل، مؤثر است و نقش دارد.
تفسیر (۱۰)
موضوعات

دسته‌بندی موضوعی

فرهنگ قرآن (مطالب آیه) (۳۰)
  • اعتراف صاحبان باغ سوخته به ستمگری خویش بهخاطر شرک به خدا+۳ آیه
  • غفلت صاحبان باغ سوخته از ذکر و یاد خدا+۲ آیه
  • سرزنش صاحبان باغ سوخته نسبت به یکدیگر+۲ آیه
  • وجود فردی عاقل و معتدل در میان اصحاب الجنه+۱ آیه
  • ترغیب و تشویق اصحاب الجنه به تسبیح و توحید خداوند، از سوی فرد عاقل+۱ آیه
  • سرزنش اصحاب الجنه از سوی فرد خردمند انها بهخاطر ترک تسبیح و شرک ورزی+۱ آیه
  • اعتقاد یکی از صاحبان باغ سوخته به توحید و شرک مابقی انان+۲ آیه
  • اعتدال و خردمندی، سبب پرهیز از شرک
  • امکانات و مزایای هر انسان، وسیله ازمون او از جانب خداوند در راستای تربیت و رشد+۶ آیه
  • تسبیح خدا، برانگیزاننده ادمی به انفاق و دستگیری از مستمندان+۲ آیه
  • تسبیح خداوند، سبب مصونیّت از عذاب دنیایی+۲ آیه
  • اجتناب از تسبیح خداوند، موجب محرومیّت از نعمتهای خداوند+۳ آیه
  • تسبیح خداوند و اعتراف به گناهان، از اداب توبه+۳ آیه
  • تسبیح خداوند از جانب صاحبان باغ سوخته پس از مشاهده نابودی محصولات خویش+۳ آیه
  • صاحبان باغ، از تنزیهکنندگان خداوند+۲ آیه
  • ترک تسبیح خدا از جانب صاحبان باغ سوخته، مورد پرسش نکوهش امیز از سوی شریک عاقل تر انان+۳ آیه
  • شرکورزی صاحبان باغ سوخته (جز یک نفر)، به خداوند و مشیّت او در امور+۳ آیه
  • اعتدال و خردمندی، سبب پرهیز از شرک+۲ آیه
  • ظلم و نپرداختن سهم بینوایان از اموال خویش، سبب زوال نعمتها+۵ آیه
  • غفلت صاحبان باغ از ذکر و یاد خدا، موجب اتش گرفتن باغ انان+۵ آیه
  • سرزنش شدن باغداران یمنی از سوی برادر خردمند خود، به سبب محروم ساختن مستمندان و مساکین از محصولات باغ+۳ آیه
  • ترغیب باغداران یمنی از سوی برادر عاقل خویش، بر رعایت حقوق مساکین و مستمندان و پرهیز از محروم ساختن انان از محصولات باغ+۳ آیه
  • تسبیح و یاد خدا، برانگیزاننده ادمی به انفاق و دستگیری از مستمندان و مساکین و پرداخت حقوق انان+۱ آیه
  • خردمندی و اعتدال، برانگیزاننده ادمی به دستگیری از مستمندان و مساکین و پرداخت حقوق انان+۱ آیه
  • غفلت از یاد خدا و تسبیح، زمینه زوال محصولات کشاورزی+۱ آیه
  • تسبیح صاحبان باغ سوخته پس از گناه و اعتراف به ظلم خویش+۴ آیه
  • تسبیح و یاد خدا، برانگیزاننده ادمی به انفاق و دستگیری از مستمندان و مانع مالدوستی+۲ آیه
  • خردمندی و اعتدال، برانگیزاننده ادمی به دستگیری از مستمندان و مانع از بخل و مالدوستی+۲ آیه
  • نکوهش صاحبان باغ سوخته از سوی عاقلترین انان، به سبب ترک تسبیح و ذکر خدا+۳ آیه
  • لزوم یاداوری نعمتهای الهی+۲ آیه
واژه‌ها