آیه ۶۸ سوره نمل

سوره نمل(النمل)، آیه ۶۸ · جزء ۲۰ · صفحه ۳۸۳

لَقَدْ وُعِدْنَا هَٰذَا نَحْنُ وَآبَاؤُنَا مِن قَبْلُ إِنْ هَٰذَا إِلَّا أَسَاطِيرُ الْأَوَّلِينَ

این وعده‌ای است که به ما و پدرانمان از پیش داده شده؛ اینها همان افسانه‌های خرافی پیشینیان است!»

معنی کلمات و عبارات
«إِنْ هذا ...»: حرف (إِنْ) نافیه است. «أَسَاطِیرُ»: دروغها و افسانه‌ها (نگا: انعام / ).
نزول

سال ۸ بعثت(دوره مکی) بازپخش وحی در این سال

نکات آیه
۱ - موضع گیرى ناباورانه مشرکان در قبال وعده برپایى قیامت «لقد وعدنا هذا ... إن هذا إلاّ أسطیر الأوّلین» ۲ - کافران عصر بعثت، مطلع از وجود مسأله اى به عنوان قیامت و معاد در میان نسل هاى پیشین «لقد وعدنا هذا نحن و ءاباؤنا» ۳ - وعده رستاخیز، داراى دیرینه در تاریخ بشر و تعالیم پیامبران «لقد وعدنا هذا نحن و ءاباؤنا من قبل» اقرار کافران به سابقه داشتن مسأله معاد، نشان مى دهد که موضوع رستاخیز از دیرباز در میان بشر مطرح بوده است. بدیهى است که طرح مسأله یاد شده جز از طریق پیامبران صورت نگرفته است. ۴ - در پندار کافران، عقیده به معاد، باورى ارتجاعى و افسانه اى ساخته و پرداخته پیشینیان است. «و قال الذین کفروا ... إن هذا إلاّ أسطیر الأوّلین» «أسطوره» (مفرد «أساطیر») معادل افسانه است و آن عبارت از هر حکایت و قصه بى اصل و دروغ است که به قصد اخلاقى یا سرگرم کردن ساخته مى شود. ۵ - تحقق نیافتن قیامت پس از گذشت زمان ها و اعصار طولانى، دستاویز کافران براى انکار آن «إن هذا إلاّ أسطیر الأوّلین» طرح پیشینه طولانى عقیده به معاد، ظاهراً تلاشى است از سوى کافران براى بیان این که اگر واقعاً وعده رستاخیز حق بود، باید تاکنون محقق مى شد. ۶ - وابستگى شدید ذهن و اندیشه مردم عصر بعثت به پدران و نیاکان خود «أءذا کنّا تربًا و ءاباؤنا ... لقد وعدنا هذا نحن و ءاباؤنا» تکرار «آباؤنا» در دو آیه و تکیه کافران به پدران و نیاکانشان، مى تواند نشانگر مطلب یاد شده باشد. ۷ - کافران فرو رفته در خرافات و شرک، متهم کننده پیام انبیا به خرافه و افسانه «و قال الذین کفروا ... إن هذا إلاّ أسطیر الأوّلین» با توجه به این که وعده معاد و رستاخیز همواره از سوى پیامبران الهى مطرح مى شده است، مى توان گفت که واژه «أوّلین» اشاره به آن بزرگواران دارد. ۸ - جامعه داستان پرداز و افسانه گرا، داراى ذهنیتى ناتوان و مغشوش در تشخیص حق و باطل «إن هذا إلاّ أسطیر الأوّلین» کافران عقیده به معاد را «أسطوره» مى پنداشتند واین پندار نشانگر رواج افسانه ها در میان جوامع پیشین و ذهنیت مغشوش است که در نتیجه شیوع خرافات، پدید آمده بود و براساس آن هر سخن تازه اى را حکایتى ساخته و پرداخته افراد تلقى مى کردند.
تفسیر (۱۰)
موضوعات

دسته‌بندی موضوعی

فرهنگ قرآن (مطالب آیه) (۲۲)
  • تهمت ارتجاعی بودن عقیده به معاد از سوی مشرکان+۴ آیه
  • وجود اسطورهها در میان پیشینیان و اگاهی مشرکان عصر بعثت از ان+۸ آیه
  • اساطیر تلقّی شدن وعده رستاخیز از سوی کافران عصر بعثت+۱ آیه
  • محقّق نشدن وعده رستاخیز در گذشته، دلیل منکران برای اساطیر بودن ان+۴ آیه
  • تبدیل شدن بدن انسانها به خاک (پس از مرگ)، از ادلّه منکران برای اساطیر بودن وعده رستاخیز+۱ آیه
  • اسطورههای پیشینیان، اموری غیر واقعی از دیدگاه مشرکان عصر بعثت+۸ آیه
  • انذار منکران معاد، از گرفتارشدن به سرنوشت شوم پیشینیان+۳ آیه
  • سیاحت در زمین و تامّل در فرجام مجرمان، زمینه ساز اعتقاد به معاد+۳ آیه
  • پیامبراکرم(صلی الله علیه واله) مامور توصیه منکران معاد به سیاحت در زمین، برای عبرت گرفتن از فرجام مجرمان+۲ آیه
  • جهانگردی توام با مطالعه سرنوشت انسانهای پیشین، بستر عبرت گیری+۲ آیه
  • اسطوره بودن قران از افتراهای کافران+۷ آیه
  • استهزای معاد، از سوی منکران ان+۵ آیه
  • انکار معاد از سوی کافران نشات گرفته از شکّ و تردید نه باور علمی و یقینی+۲ آیه
  • طرح موضوع معاد و حیات مجدّد مردگان، در ادیان سابق+۳ آیه
  • معاد، وعدهای بیاساس و افسانهای کهن، در نظر کافران و مشرکان+۲ آیه
  • وعده رستاخیز و هشدار مردمان به ان، رسالت مشترک همه پیامبران+۳ آیه
  • وعده طرح مسیله معاد به وسیله رسولان الهی+۳ آیه
  • وعده خداوند، مبنی بر زنده شدن مشرکان و نیاکانشان، افسانهای باور نکردنی، نزد مشرکان+۱ آیه
  • موضعگیری ناباورانه مشرکان، در قبال وعده برپایی قیامت+۳ آیه
  • اساطیر، تلقی شدنِ وعده رستاخیر، از سوی مشرکان عصر بعثت+۴ آیه
  • محقّق نشدن وعده رستاخیز در گذشته، دلیل منکران برای اساطیر بودن ان+۴ آیه
  • تبدیل شدن بدن انسانها به خاک (پس از مرگ) از ادله منکران برای اساطیر بودن وعده رستاخیز+۴ آیه
واژه‌ها