آیه ۴۸ سوره ص

سوره ص، آیه ۴۸ · جزء ۲۳ · صفحه ۴۵۶

وَاذْكُرْ إِسْمَاعِيلَ وَالْيَسَعَ وَذَا الْكِفْلِ وَكُلٌّ مِّنَ الْأَخْيَارِ

इसमाईल और अल-यसअ और ज़ुलकिफ़्ल को भी याद करो। इनमें से प्रत्येक ही अच्छा रहा है

معنی کلمات و عبارات
«الْیَسَعَ»: نام یکی از انبیاء بنی‌اسرائیل است و بعضی معتقدند که او همان یوشع‌بن‌نون است. برخی هم او را همان إلیاسین که إلیاس باشد می‌دانند. «ذَالْکِفْلِ»: نام یکی از انبیاء بنی‌اسرائیل است که سرپرستی مریم را به عهده گرفت و زکریّا نام دارد.
نزول
نکات آیه
۱ - یادآورى سرگذشت اسماعیل، الیسع و ذاالکفل (علیهم السلام)، توصیه خداوند به پیامبر(ص) «و اذکر إسمعیل و الیسع و ذاالکفل» ۲ - سرگذشت اسماعیل، الیسع و ذاالکفل (علیهم السلام)، درس آموز و سازنده براى پیامبراسلام(ص) و مؤمنان «و اذکر إسمعیل و الیسع و ذاالکفل» توصیه خدا به پیامبر(ص) مبنى بر یادآورى سرگذشت اسماعیل(ع) و...، مى تواند به منظور درس آموزى و سازندگى باشد. ۳ - اسماعیل، الیسع و ذاالکفل (علیهم السلام)، از افراد خیّر و نیکوکار بودند. «و کلّ من الأخیار» اخیار به دو معنا است: ۱- جمع «خیّر» - با تشدید یاء - به معناى نیکوکار است. ۲- جمع «خیْر» - به سکون یاء - در مقابل «شرّ» است. برداشت یاد شده مبتنى بر فرض نخست است. ۴ - اسماعیل، یسع و ذاالکفل (علیهم السلام) از خوبان و نیکان بودند. «و کلّ من الأخیار» ۵ - پیامبران، از هرگونه گناه و خطاکارى معصوم اند. «و کلّ من الأخیار» توصیف اسماعیل(ع) و... از سوى خداوند به «أخیار» - به صورت مطلق - گویاى این حقیقت است که پیامبران در همه افعال و صفات خود از نیکان بودند و از آنان جز خوبى و کار خیر، سرنمى زد و این همان حقیقت عصمت است. ۶ - اسماعیل، الیسع و ذاالکفل (علیهم السلام) اسوه و الگوى انسان ها «و اذکر إسمعیل و الیسع و ذاالکفل و کلّ من الأخیار» برداشت یاد شده از آن جا است که آیه شریفه، درصدد بیان سرگذشت شخصیت هایى است که براى پیامبراسلام(ص) و مؤمنان درس آموز و سازنده است.
تفسیر (۹)
روایات و احادیث

۷ - «عبدالعظیم بن عبداللّه الحسنى قال کتبت إلى أبى جعفر(ع) أعنى محمدبن على بن موسى(ع) أسأله عن ذى الکفل ما اسمه؟ و هل کان من المرسلین؟ فکتب صلوات اللّه علیه: بعث اللّه تعالى جلّ ذکره مائة ألف نبىّ و أربعة و عشرین ألف نبىّ . المرسلون منهم ثلاثمائة و ثلاثة عشر رجلاً و أنّ ذاالکفل منهم (صلوات اللّه علیه) و کان بعد سلیمان بن داود و کان یقضى بین الناس ... و کان اسمه عویدیا و هو الذى ذکره اللّه تعالى جلّت عظمته فى کتابه حیث قال: «و اذکر إسماعیل و الیسع و ذاالکفل کلّ من الأخیار»; [منبع: قصص الأنبیاء راوندى، ص ۲۱۳، ح ۲۷۷; بحارالأنوار، ج ۱۳، ص ۴۰۵، ح ۲.] عبدالعظیم حسنى گوید: به امام جواد(ع) نامه نوشتم... و از اسم ذى الکفل سؤال نمودم و این که او از پیامبران مرسل بود؟ حضرت در جواب نوشت: خداوند ۱۲۴ هزار پیامبر فرستاده که ۳۱۳ نفر آنان مرسل بودند و ذاالکفل از جمله این ۳۱۳ نفر بود و زمان وى بعد از سلیمان(ع) بود و او بین مردم قضاوت مى کرد... و اسم او عویدیا بود و این همان است که خداوند - جلّت عظمته - نام او را در قرآن آورده و فرموده: (واذکر فى الکتاب إسماعیل و الیسع و ذاالکفل کلّ من الأخیار)».

موضوعات

دسته‌بندی موضوعی

فرهنگ قرآن (مطالب آیه) (۷۳)
  • ابراهیم(علیه السلام) از نیکان نزد خدا+۲ آیه
  • بهرهمندی از نعمتهای بیپایان بهشتی، پاداش اخرتی اسماعیل(علیه السلام)+۲ آیه
  • به نیکی یاد شدن اسماعیل(علیه السلام) از سوی خدا+۱ آیه
  • اسماعیل(علیه السلام)، بهرهمند از فرجام نیک و نعمتهای بهشتی+۲ آیه
  • اسماعیل(علیه السلام)، الگویی برگزیده برای انسانها
  • اسماعیل(علیه السلام)، از برگزیدگان الهی+۲ آیه
  • اسماعیل(علیه السلام)، از جمله برگزیدگان با تقوا و نیکفرجام+۱ آیه
  • اسماعیل(علیه السلام)، پیامبری دارای عصمت
  • اسماعیل(علیه السلام)، از جمله نیکوکاران
  • اسماعیل(علیه السلام)، از نیکان
  • قصّه اسماعیل(علیه السلام)، شایسته یاداوری و به نیکی ذکر شدن+۱ آیه
  • بهرهمندی الیسع(علیه السلام) از نعمتهای بیپایان بهشتی+۶ آیه
  • الیسع(علیه السلام) از انسانهای برگزیده خداوند+۲ آیه
  • الیسع(علیه السلام)، از انسانهای پرهیزگار+۱ آیه
  • حُسن عاقبت الیسع(علیه السلام) با برخورداری ازنعمتهای بهشتی+۴ آیه
  • به نیکی یاد شدن الیسع(علیه السلام) در دنیا+۱ آیه
  • الیسع(علیه السلام)، انسانی نیکوکار
  • تقوای اسماعیل(علیه السلام)، عامل ورود وی به بهشت+۲ آیه
  • تقوای الیسع(علیه السلام)، عامل ورود وی به بهشت+۲ آیه
  • خداوند، تضمینکننده بهشت برای مخلصان+۶ آیه
  • خداوند تضمینکننده بهشت برای مخلصان+۶ آیه
  • بهرهمندی از نعمتهای بیپایان بهشتی، پاداش اخرتی اسماعیل(علیه السلام)+۲ آیه
  • بهرهمندی از نعمتهای بیپایان بهشتی، پاداش اخرتی الیسع(علیه السلام)+۲ آیه
  • بهرهمندی از نعمتهای بیپایان بهشتی پاداش اخرتی ذوالکفل(علیه السلام)+۲ آیه
  • اسماعیل(علیه السلام) از شمار متّقین نیکفرجام+۱ آیه
  • الیسع(علیه السلام) از شمار متّقین نیکفرجام+۱ آیه
  • ذوالکفل(علیه السلام)، از شمار متّقین نیکفرجام+۱ آیه
  • لزوم یاد انبیا و بزرگداشت انان، از جانب پیامبر اسلام(صلی الله علیه واله)+۸ آیه
  • ذوالکفل، اسوه و الگویی برای اهل تقوا+۲ آیه
  • ارامش کامل ذوالکفل در باغهای بهشتی پاداش اخروی وی+۳ آیه
  • برخورداری ذوالکفل از اشامیدنیهای بهشتی+۳ آیه
  • باغهای جاویدان بهشتی پاداش اخروی ذوالکفل+۱ آیه
  • برخورداری ذوالکفل از میوه های فراوان بهشتی پاداش اخروی ان حضرت+۳ آیه
  • برخورداری ذوالکفل از همسران زیبا و جذّاب بهشتی+۳ آیه
  • ذوالکفل، از برگزیدگان خداوند
  • ذوالکفل، از تقواپیشگان+۱ آیه
  • تقوای ذوالکفل، عامل نیک فرجامی ان حضرت+۱ آیه
  • ذوالکفل انسانی نیک فرجام و خوش عاقبت+۱ آیه
  • تقوای ذوالکفل موجب نیک فرجامی و خوش عاقبتی وی+۱ آیه
  • نیکوکار بودن ذوالکفل
  • توصیه خداوند به پیامبر(صلی الله علیه واله) به یاداوری سرگذشت ذوالکفل
  • سرگذشت ذوالکفل، سازنده و عبرت اموز برای پیامبر(صلی الله علیه واله) و مؤمنان+۱ آیه
  • حکایت قصّه اسماعیل(علیه السلام) از سوی خداوند زمینه عبرت برای دیگران
  • نقل قصّه الیسع(علیه السلام)، مایه عبرت برای دیگران
  • یاداوری داستان ذوالکفل، مایه عبرت برای دیگران
  • اخرت اندیشی اسحاق(علیه السلام) موجب نیل ان حضرت به مقام عصمت+۳ آیه
  • حضرت اسماعیل(علیه السلام) پیامبری دارای عصمت+۱ آیه
  • اخرت اندیشی اسماعیل(علیه السلام)، موجب نیل ان حضرت به مقام عصمت+۳ آیه
  • الیسع(علیه السلام)، پیامبری دارای عصمت و هدایت، از سوی خداوند+۲ آیه
  • اخرت اندیشی الیسع(علیه السلام) موجب برخورداری وی از مقام عصمت
  • عصمت انبیای الهی از خطا در دریافت و ابلاغ وحی و از گناهان+۳ آیه
  • ذوالکفل(علیه السلام)، از پیامبران برخوردار از مقام عصمت
  • اخرت اندیشی ذوالکفل(علیه السلام)، موجب برخورداری وی از مقام عصمت+۳ آیه
  • اخرت اندیشی یعقوب(علیه السلام) موجب برخورداری وی از مقام عصمت+۳ آیه
  • اخرت اندیشی و دوری از دنیاطلبی انبیای الهی، مایه نیل انان به مقام عصمت+۳ آیه
  • یاداوری سرگذشت اسماعیل(علیه السلام) توصیه خداوند به پیامبر(صلی الله علیه واله)+۳ آیه
  • امر خداوند به محمّد(صلی الله علیه واله) برای ذکر قصّه الیسع(علیه السلام)
  • سرگذشت ذوالکفل(علیه السلام) و صبر و شکیبایی او، درس اموز و شایسته یاد و یاداوری+۲ آیه
  • خطاب خاص با مراد عام به محمد صلی الله علیه و اله از سوی خداوند+۸ آیه
  • سرگذشت اسماعیل علیه السلام، تذکّری سازنده و عبرتاموز برای محمّد صلی الله علیه و اله و دیگران+۱ آیه
  • عنایت خداوند به یاد محمّد صلی الله علیه و اله از اسماعیل علیه السلام و نیک بودن وی
  • سرگذشت الیسع علیه السلام، تذکّری سازنده و عبرتاموز برای محمّد صلی الله علیه و اله و دیگران+۱ آیه
  • عنایت خداوند به نیکی و نیک بودن الیسع، توصیهای سازنده و عبرتاموز برای محمّد صلی الله علیه و اله
  • سرگذشت ذوالکفل علیه السلام، تذکّری سازنده و عبرتاموز برای محمّد صلی الله علیه و اله+۱ آیه
  • عنایت خداوند به یاد ذوالکفل علیه السلام و نیک بودن وی از سوی محمّد صلی الله علیه و اله
  • پیامبراکرم صلی الله علیه و اله مامور یاداوری سرگذشت اسماعیل صادق الوعد علیه السلام در قران+۱ آیه
  • پیامبر گرامی اسلام صلی الله علیه و اله وظیفهدار یاد کردن سرگذشت الیسع برگزیده
  • پیامبر اکرم صلی الله علیه و اله موظّف به یاد کردن سرگذشت ذاالکفل برگزیده
  • تقوا پیشگی انسان، از زمینههای مدح و ستایش خداوند از انسان+۱ آیه
  • نیکی و از اخیار بودن انسان، عامل مدح و ستایش از او
  • نیکویی و تقوا پیشگی، صفات مورد ستایش خداوند از الیسع علیه السلام+۱ آیه
  • ستایش خدا از ذاالکفل علیه السلام به علت نیکی و تقوا پیشگی او+۱ آیه
  • وجوب زنده نگهداشتن یاد انبیا و ارج نهادن بر کوششهای انان+۹ آیه
واژه‌ها