سوره مریم، آیه ۴۰ · جزء ۱۶ · صفحه ۳۰۸
إِنَّا نَحْنُ نَرِثُ الْأَرْضَ وَ مَنْ عَلَيْهَا وَ إِلَيْنَا يُرْجَعُونَ
ما، زمین و تمام کسانی را که بر آن هستند، به ارث میبریم؛ و همگی بسوی ما بازگردانده میشوند!
معنی کلمات و عبارات
«نَرِثُ»: به ارث میبریم. مراد این است که اموال مردمان و خود ایشان، جاویدان نیست و مالک اصلی خدا است.
نزول
سال ۷ بعثت(دوره مکی) بازپخش وحی در این سال
در آن زمان چه میگذشت (۳ رویداد)
نکات آیه
۱- خداوند، تنها وارث تمامى زمین و زمینیان است. «إنّا نحن نرث الأرض و من علیها»
۲- تمامى مالکیت ها، جز مالکیت خداوند، ملغى و فانى خواهد شد. «إنّا نحن نرث الأرض و من علیها»
خداوند هم اکنون نیز مالک حقیقى هستى است; از این رو مقصود از ارث بردن انتقال حقیقى مالکیت نیست; بلکه مقصود فناشدن مالکیت هاى اعتبارى دنیا و مالکان آن است، به گونه اى که مالکیت حقیقى بروز و ظهور کامل پیدا کند و هیچ اعتبارى در برابر آن باقى نماند.
۳- دارایى ها و توان مندى ها، از عمده ترین زمینه هاى غفلت و کفرورزى است. «و هم فى غفلة و هم لایؤمنون . إنّا نحن نرث الأرض»
از جمله وجوه ارتباطى این آیه با آیه قبل، بیان اسباب غفلت و سعى در ریشه کن کردن آن است. دراین آیه خداوند براى متنبّه ساختن آدمیان و از بین بردن عوامل غفلت آنان، بر فناپذیرى ثروت هاى دنیا و ساکنان زمین تأکید کرده است.
۴- همه آدمیان به سوى خداوند بازگردانده خواهند شد. «و إلینا یرجعون»
از مجهول بودن «یرجعون» استفاده مى شود که انسان ها - چه بخواهند و چه نخواهند - به خداوند رجوع داده خواهند شد.
۵- بازگشت تمام مخلوقات زمینى به خداوند است. «و من علیها و إلینا یرجعون»
مراد از «من علیها» مى تواند همه موجودات روى زمین باشد و به کار بردن واژه «مَن» از باب تغلیب عاقلان بر غیر آنها است.
۶- خداوند، بدون فرزند و بى نیاز از آن است. «ما کان للّه أن یتّخذ من ولد ... إنّا نحن نرث الأرض و من علیها»
در آیات قبل، سخن از پندار فرزندى عیسى(ع) براى خداوند به میان آمد. این آیه با بیان رجوع نهایى همه موجودات به خداوند و نفى نیاز از او، بر بطلان آن پندار تأکید مىورزد.
۷- در قیامت، رابطه انسان با مالکیت هاى اعتبارى او در دنیا، به کلى بریده خواهد شد. «و أنذرهم یوم الحسرة ... إنّا نحن نرث الأرض و من علیها و إلینا یرجعون»
خداوند، هم زمین را میراث خود دانسته و هم آدمیان را; یعنى هم مالکان اعتبارى و هم ملک هاى اعتبارى; بنابراین در قیامت، این دو تنها با مالک حقیقى خود مرتبط خواهند شد.
تفسیر (۱۰)
- تفسیر المیزان(علامه طباطبایی)
آیات ۱–۴۰ - تفسیر المیزان(علامه طباطبایی)
آیات ۱۶–۴۰ - تفسیر المیزان(علامه طباطبایی)
آیات ۱۶–۵۰ - برگزیده تفسیر نمونه(مکارم شیرازی)
آیه ۴۰ - تفسیر نور(محسن قرائتی)
آیه ۴۰ - نکتههای تفسیر نور
آیه ۴۰ - پیامهای تفسیر نور
آیه ۴۰ - تفسیر اثنی عشری(حسینی شاه عبدالعظیمی)
آیه ۴۰ - تفسیر روان جاوید
آیات ۳۷–۴۰ - تفسیر اطیب البیان(سید عبدالحسین طیب)
آیه ۴۰
موضوعات
دستهبندی موضوعی
مالکیت دنیوی در قیامتوارث انسان هاوارث زمینویژگیهای مالکیت موجوداتویژگیهای مالکیت خداوراثت خدازمینه غفلتفرجام موجوداتبازگشت به خداآثار قدرتآثار ثروتخدا و فرزندبی نیازی خداانسان ها در قیامتفرجام انسان هازمینه کفرصفات جلالتنزیه خداجهان بینی توحیدیویژگیهای قیامتاختصاصات خدا
فرهنگ قرآن (مطالب آیه) (۸)
- خداوند، وارث و مالک مطلق زمین و اهل ان
- خداوند، تنها وارث تمامی زمین و زمینیان
- فناپذیری مالکیّتهای اعتباری و عطا شده از سوی خداوند+۳ آیه
- مالکیّت حقیقی بر زمین، از انِ خداوند+۱۰ آیه
- بازگشت انسان به خدا برای کیفر و پاداش، هدف از معاد+۴ آیه
- حرکت تکاملی انسان، دارای هدف و مقتضی معاد+۴ آیه
- وارث/ اسماوصفات+۲ آیه
- ابراهیم علیه السلام هدایتگر به صراط مستقیم، بر اساس علم اعطایی خداوند به وی