آیه ۲۶ سوره یونس

سوره یونس، آیه ۲۶ · جزء ۱۱ · صفحه ۲۱۲

لِلَّذِينَ أَحْسَنُوا الْحُسْنَى وَ زِيَادَةٌ وَ لاَ يَرْهَقُ وُجُوهَهُمْ قَتَرٌ وَ لاَ ذِلَّةٌ أُولٰئِكَ أَصْحَابُ الْجَنَّةِ هُمْ فِيهَا خَالِدُونَ

کسانی که نیکی کردند، پاداش نیک و افزون بر آن دارند؛ و تاریکی و ذلّت، چهره‌هایشان را نمی‌پوشاند؛ آنها اهل بهشتند، و جاودانه در آن خواهند ماند.

معنی کلمات و عبارات
«الْحُسْنَی»: نیکو. زیبا. صفت است و به جای موصوف نشسته است و تقدیر چنین است: (الْمَنْزِلَةُ الْحُسْنی ... الْمَثُوبَةُ الْحُسْنَی)، یعنی مقام والا و جایگاه زیبا. پاداش نیکو. مراد بهشت است. یا این که مراد پاداش نیکوتر و اجر مضاعف است (نگا: بقره / انعام / . «زِیَادَةٌ»: افزون بر آن. مراد تفضّل خدا (نگا: نساء / یا رضایت او است (نگا: توبه / ، مائده / . «لا یَرْهَقُ»: فرا نمی‌گیرد. نمی‌پوشاند. «قَتَرٌ»: دود مانندی که بر اثر غم و اندوه و هول و هراس چهره را می‌پوشاند. غبارغم.
نزول
نکات آیه
۱ - پاداشهاى اخروى، تنها از آن نیکوکاران است. «للذین أحسنوا الحسنى» تقدیم خبر (للذین ... ) بر مبتدا (الحسنى) مفید حصر است. ۲ - پاداش نیکوکاران در سراى آخرت از نوع بهترین پاداشهاست. «للذین أحسنوا الحسنى» ۳ - نیکوکاران در سراى آخرت، افزون بر بهترین پاداشها، از نعمتهایى بى شمار و غیر قابل توصیف برخوردار خواهند بود. «للذین أحسنوا الحسنى و زیادة» تنکیردر «زیادة» - که براى تفخیم است - بیانگر برداشت فوق مى باشد. ۴ - پرداخت پاداش افزون بر استحقاق، کارى است شایسته و ارزشمند. «للذین أحسنوا الحسنى و زیادة» ۵ - نیکوکاران در سراى آخرت همواره شادمان، بانشاط، گرامى و عزیز خواهند بود. «للذین أحسنوا ... و لا یرهق وجوههم قتر و لا ذلة» «رهق» به معناى پوشاندن و «قتر» به معناى دود سیاه و «ذلة» - مقابل «عزّت» - به معناى خفت و خوارى است ; یعنى، بر چهره نیکوکاران غبار غم و اندوهِ خوارى نخواهد نشست و این کنایه است از اینکه، آنان همواره شاد و همه جا ارجمند خواهند بود. ۶ - نیکوکاران، اهل بهشتند. «للذین أحسنوا ... أولئک أصحب الجنة» ۷ - نیکوکاران، در بهشت جاودانه خواهند ماند. «للذین أحسنوا ... أولئک أصحب الجنة هم فیها خلدون» ۸ - جهان آخرت، سرایى است جاودان. «أولئک أصحب الجنة هم فیها خلدون»
تفسیر (۹)
روایات و احادیث

۹ - «عن ابى جعفر (ع) فى قوله «للذین احسنوا الحسنى و زیادة» فاما الحسنى، الجنة و اما الزیادة فالدنیا، ما اعطاهم اللّه فى الدنیا لم یحاسبهم به فى الأخرة ... ; [منبع: تفسیر قمى، ج ۱، ص ۳۱۱ ; نورالثقلین، ج ۲، ص ۳۰۱، ح ۴۷.] از امام باقر (ع) روایت شده که درباره سخن خدا که مى فرماید: «براى کسانى که نیکى کرده اند، پاداشى نیکوتر و خیرى زیاده بر آن هست» فرمود: اما پاداش نیکوتر، بهشت است و اما زیاده بر آن، عطاى خدا در دنیاست. آنچه خدا در دنیا به آنان داده، در آخرت حساب آن را از ایشان نمى خواهد ... ». ۱۰ - از على (ع) روایت شده است: «الزیادة غرفة من لؤلؤة واحدة لها أربعة أبواب ; [منبع: تفسیر طبرى، ج ۶، ص ۵۵۲ ; مجمع البیان، ج ۵- ، ص ۱۵۸.] مراد از زیاده در آیه شریفه، غرفه اى است از لؤلؤ یکپارچه که چهار در دارد». ۱۱ - از رسول خدا (ص) روایت شده است: «الذین احسنوا» أهل التوحید و «الحسنى» الجنة و «الزیادة» النظر إلى وجه اللّه ; [منبع: الدر المنثور، ج ۴، ص ۳۵۷.] مراد از «کسانى که نیکى کرده اند، اهل توحید مى باشد و «حسنى» بهشت و «زیاده» نظر به وجه اللّه است».

موضوعات

دسته‌بندی موضوعی

فرهنگ قرآن (مطالب آیه) (۳۱)
  • محسنان، مردمی ابرومند در روز قیامت
  • محسنان، مردمی ابرومند در روز قیامت
  • نیکوکاری، عامل ابرومندی در قیامت
  • نیکوکاران، برخوردار از پاداشی دوچندان، از سوی خدا+۲ آیه
  • ابرومندی در قیامت، پاداش نیکوکاران
  • بهشت جاوید، پاداش احسانکنندگان+۱ آیه
  • باغ بهشت، دارای درختانی به هم پیچیده
  • باغ بهشت، دارای درختانی به هم پیچیده
  • بهرهمندی بهشتیان از سلامتی و امنیّت در بهشت
  • زندگی جاودان در بهشت، بشارتی از جانب خداوند به بهشتیان+۱ آیه
  • بهشتیان، شادمان و به دور از هرگونه تیرگی و ذلّت در رخسار
  • بهرهمندی نیکوکاران از بهشت+۵ آیه
  • احسان، از عوامل راهیابی به بهشت+۷ آیه
  • احسان، دارای ثوابی مضاعف نزد خداوند+۲ آیه
  • احسان و نیکوکاری، موجب برخورداری از پاداش الهی+۱۲ آیه
  • عمل صالح، عامل بهرهمندی از ثواب الهی+۵ آیه
  • احسان، از موانع غم و حُزن+۱ آیه
  • استحباب احسان و نیکی به دیگران+۶ آیه
  • احسان و نیکی، موجب مصونیّت از ذلّت محسنان
  • احسان و نیکوکاری، از عوامل رفاه و برخورداری+۹ آیه
  • چهره هر کس در قیامت، نمایانگر هویّت و فرجام وی+۳ آیه
  • تفاوت چهره مؤمنان و نیک کرداران با چهره کافران و بدکرداران در قیامت+۳ آیه
  • سیاه نشدن صورت نیکوکاران و نبودن نشانه خواری بر ان، در قیامت
  • نبودن غبار غم و اندوه خواری بر چهره نیکوکاران، در قیامت
  • سیاه نشدن صورت نیکوکاران و نبودن نشانه خواری بر ان، در قیامت
  • نبودن غبار غم و اندوه خواری بر چهره نیکوکاران، در قیامت
  • نقش صورت در نشان دادن روحیّات و باطن افراد، با ظاهر شدن علایمی بر روی ان+۱ آیه
  • عدالت خداوند، در اعطای درجه و پاداش به مؤمنان، به مقدار تلاش انان برای دین+۱ آیه
  • دوری چهره نیکوکاران در قیامت، از هر نوع غبار و الودگی
  • محسنان، از ابرومندان قیامت
  • احسان، از زمینههای ستایش و مدح خداوند از انسان+۲ آیه
واژه‌ها