سوره الرحمن، آیه ۳۹ · جزء ۲۷ · صفحه ۵۳۲
فَيَوْمَئِذٍ لَّا يُسْأَلُ عَن ذَنبِهِ إِنسٌ وَلَا جَانٌّ
در آن روز هیچ کس از انس و جنّ از گناهش سؤال نمیشود (و همه چیز روشن است)!
معنی کلمات و عبارات
«لا یُسْأَلُ عَن ذَنبِهِ ...»: یا مراد این است که هنوز وقت پرسش فرا نرسیده است، و یا این که پرسش مهربانانهای در میان نیست تا از طرف بخواهند جبران مافات کند و یا این که عذر تقصیر بیاورد (نگا: قصص / ) والا از یکایک گناهان پرسیده میشود (نگا: حجر / ، نحل / ، صافات / ).
نزول
سال ۴ بعثت(دوره مکی) بازپخش وحی در این سال
نکات آیه
۱ - گناهکاران جن و انس در صحنه قیامت، داراى وضعیتى معلوم و بى نیاز از محاکمه و سؤال «فیومئذ لایسئل عن ذنبه إنس و لاجانّ»
۲ - برپایى قیامت، پس از تحوّلات عظیم در نظام طبیعت و فروپاشى آن خواهد بود. «فإذا انشقّت السّماء ... فیومئذ لایسل عن ذنبه إنس و لاجانّ»
تفریع «یومئذ» بر «إذا انشقّت السّماء» - با «فاء» - نشانگر آن است که پس از فروپاشى نظام طبیعت، طولى نمى کشد که قیامت برپا مى شود.
۳ - حضور جن همچون آدمیان، در صحنه قیامت براى حسابرسى و کیفر و پاداش «فیومئذ لایسل عن ذنبه إنس و لاجانّ»
۴ - جن نیز همچون آدمیان، مکلف و مسؤول است. «فیومئذ لایسل عن ذنبه إنس و لاجانّ»
تفسیر (۹)
- تفسیر المیزان(علامه طباطبایی)
آیات ۱–۷۸ - تفسیر المیزان(علامه طباطبایی)
آیات ۳۱–۷۸ - برگزیده تفسیر نمونه(مکارم شیرازی)
آیه ۳۹ - تفسیر نور(محسن قرائتی)
آیات ۳۹–۴۰ - نکتههای تفسیر نور
آیات ۳۹–۴۰ - پیامهای تفسیر نور
آیات ۳۹–۴۰ - تفسیر اثنی عشری(حسینی شاه عبدالعظیمی)
آیه ۳۹ - تفسیر روان جاوید
آیات ۳۱–۴۵ - تفسیر اطیب البیان(سید عبدالحسین طیب)
آیات ۳۹–۴۰
موضوعات
دستهبندی موضوعی
جن در قیامتجنیان گناهکار در قیامتپاداش اخروی جنکیفر اخروی جنحسابرسی اخروی جنانهدام آفرینشتکلیف انسانپرسش در قیامتتکلیف جنگناهکاران در قیامتنشانه های قیامت
فرهنگ قرآن (مطالب آیه) (۱۵)
- جنّیان، موجوداتی مکلّف به ادای تکالیف الهی+۱۰ آیه
- جنّیان، موجوداتی دارای تکلیف و مسیولیّت+۱۱ آیه
- تهدید جنّیان به حسابرسی در قیامت، از جانب خداوند+۱ آیه
- مشخص بودن گناهان جنّیان در قیامت، بدون بازجویی+۱ آیه
- حضور جنّیان در صحنه قیامت، برای حسابرسی اعمال+۴ آیه
- دچار شدن جنّیان گناهکار، به انواع عذاب در دوزخ+۶ آیه
- مشخص بودن گناهان جنّ در قیامت، بدون بازجویی+۱ آیه
- مشخص و محرز بودن گناهان مجرمان، بدون نیاز به حسابرسی از انان+۱ آیه
- قیامت، روز ظهور اسرار انسانها و حسابرسی اعمال+۶ آیه
- شناخته بودن گناه کاران در قیامت و سؤال نشدن از گناه انس و جنّ در ان عرصه
- مشخص و محرز بودن گناه مجرمان، بدون نیاز به حسابرسی از انان+۱ آیه
- مشخص بودن گناهان جنّ در قیامت، بدون بازجویی+۱ آیه
- سرزنش مکذّبان جنّ و انس، به دلیل نادیده انگاشتن فرجام فضاحتبار گناهکاران+۱ آیه
- توبیخ تکذیبگران جنّ و انس، به علّت فکر نکردن درباره نعمتهای بهشت و بیم نداشتن از مقام پروردگار
- توجّه به کیفر بیچون و چرای گناهکاران در قیامت، بازدارنده خلق از کفر و تکذیب نعمتهای خداوند+۴ آیه