سوره روم(الروم)، آیه ۲۱ · جزء ۲۱ · صفحه ۴۰۶
معروف به: آیه ازدواج
خدا از جنس خودتان همسرانی آفرید تا با آنان آرامش یابید و میانتان دوستی و رحمت نهاد.
وَمِنْ آيَاتِهِ أَنْ خَلَقَ لَكُم مِّنْ أَنفُسِكُمْ أَزْوَاجًا لِّتَسْكُنُوا إِلَيْهَا وَجَعَلَ بَيْنَكُم مَّوَدَّةً وَرَحْمَةً إِنَّ فِي ذَٰلِكَ لَآيَاتٍ لِّقَوْمٍ يَتَفَكَّرُونَ
و از نشانههای او اینکه همسرانی از جنس خودتان برای شما آفرید تا در کنار آنان آرامش یابید، و در میانتان مودّت و رحمت قرار داد؛ در این نشانههایی است برای گروهی که تفکّر میکنند!
معنی کلمات و عبارات
«خَلَقَ لَکُم مِّنْ أَنفُسِکُمْ»: از جنس خودتان برایتان همسرانی بیافرید. یعنی آدمیزادگان را در دو نوع زن و مرد خلق و هر یک را مکمّل دیگری کرد (نگا: نحل / ).
نزول
سال ۶ بعثت(دوره مکی) بازپخش وحی در این سال
در آن زمان چه میگذشت (۳ رویداد)
نکات آیه
۱ - آفرینش همسران از جنسى همگون، از آیات الهى است. «و من ءایته أن خلق لکم من أنفسکم أزوجًا»
۲ - زنان، همسان با مردان، خلق شده اند. «أن خلق لکم من أنفسکم أزوجًا»
از قید «من أنفسکم» استفاده مى شود که خلق زنان، همسان مردان است.
۳ - زنان و مردان، از یک جنس آفریده شده اند. «أن خلقکم من تراب ... خلق لکم من أنفسکم أزوجًا»
۴ - همسران، مایه سکونت و آرامش هم اند. «لتسکنوا إلیها»
۵ - پیدایش همزیستى مسالمت آمیز میان زن و مرد، پس از ازدواج و بر انگیخته شدن عواطف ظریف دوستانه میان آنان، از آیات الهى است. «خلق لکم من أنفسکم أزوجًا لتسکنوا إلیها و جعل بینکم مودّة و رحمة»
برداشت بالا بنابراین است که عبارت «و جعل بینکم ...» ارائه کلام سابق باشد. در این صورت «و جعل بینکم...» درصدد بیان این مهم است که زن و مرد ناآشنا، چگونه پس از ازدواج، الفت و انس و زندگى محبت آمیزى پیدا مى کنند.
۶ - ازدواج و تشکیل خانواده، از عوامل رفع اضطراب و افسردگى است. «أن خلق لکم من أنفسکم أزوجًا لتسکنوا إلیها»
۷ - زوجیت و همسرى میان انسان ها، پدیده اى در جهت منافع آنان است. «أن خلق لکم من أنفسکم أزوجًا»
۸ - وجود مهر و عواطف دوستانه میان زن و شوهر، عنایت خدادادى و از آیات الهى است. «و من ءایته ... و جعل بینکم مودّة و رحمة»
۹ - وجود عواطف دوستانه میان اعضاى خانواده و نیز مهرورزى آنها به هم از آیات الهى است. «و جعل بینکم مودّة و رحمة»
احتمال دارد عبارت «و جعل بینکم...» ادامه عبارت پیشین و ناظر به شفقت و مهر و ترحمى باشد که از ناحیه والدین به فرزندان، و بر عکس اعمال مى گردد.
۱۰ - زن و مرد، به هم تمایل و گرایش دارند. «أزوجًا لتسکنوا إلیها»
متعدى شدن فعل «لتسکنوا» با «إلى» با این که حق این بود که «لتسکنوا عندها» گفته شود براى تضمین معناى تمایل است.
۱۱ - آرامش خانواده و پایدارى آن در پرتو مودت و مهربانى است. «لتسکنوا إلیها و جعل بینکم مودّة و رحمة»
۱۲ - پیدایش دوستى و محبت میان انسان ها، برخاسته از لطف و عنایت خداوند و از آیات او است. «و من ءایته ... و جعل بینکم مودّة و رحمة»
نکته فوق بنابر این احتمال است که خطاب «و جعل بینکم مودّة...» خطاب به همه انسان ها است.
۱۳ - آیه بودن آفرینش انسان از خاک، براى متفکران، قابل درک است. «و من ءایته أن خلقکم من تراب ... إنّ فى ذلک لأیت لقوم یتفکّرون»
۱۴ - آیه بودن پدیده آرامش آفرینى ازدواج، براى خردورزان قابل درک است. «أن خلق لکم من أنفسکم أزوجًا لتسکنوا إلیها ... إنّ فى ذلک لأیت لقوم یتفکّرون»
۱۵ - اندیشمندان و متفکران، آیه الهى بودن روابط دوستانه زن و شوهر و محبت بین انسان ها را درمى یابند. «و من ءایته أن ... و جعل بینکم مودّة و رحمة إنّ فى ذلک لأیت لقوم یتفکّرون»
۱۶ - تفکر و به کارگیرى عقل و خرد، داراى جایگاهى رفیع و امرى بایسته است. «إنّ فى ذلک لأیت لقوم یتفکّرون»
تفسیر (۹)
- تفسیر المیزان(علامه طباطبایی)
آیات ۱–۲۶ - تفسیر المیزان(علامه طباطبایی)
آیات ۲۰–۳۹ - برگزیده تفسیر نمونه(مکارم شیرازی)
آیه ۲۱ - تفسیر نور(محسن قرائتی)
آیه ۲۱ - نکتههای تفسیر نور
آیه ۲۱ - پیامهای تفسیر نور
آیه ۲۱ - تفسیر اثنی عشری(حسینی شاه عبدالعظیمی)
آیه ۲۱ - تفسیر روان جاوید
آیات ۲۰–۲۵ - تفسیر اطیب البیان(سید عبدالحسین طیب)
آیه ۲۱
موضوعات
دستهبندی موضوعی
ارزش تفکرتمایلات زندوستی اعضای خانوادهدوستی انسان هاروابط دوستانه همسرانزندگی زنزندگی مردعنصر خلقت زنعنصر خلقت مردعنصر خلقت همسرعواطف همسریعوامل تداوم آرامشمتفکران و ازدواجمتفکران و خلقت انسانمتفکران و روابط همسریموانع افسردگیموانع اضطرابآرامش در خانوادهآرامش با همسرفواید ازدواجنقش همسرروان شناسی عاطفیفلسفه ازدواجعواطف خانوادگیخلقت زنخلقت مردخلقت از خاکتمایلات انسانآثار محبتآثار ازدواجعوامل آرامشتساوی زن و مردلطف خداخلقت انسان
فرهنگ قرآن (مطالب آیه) (۶۵)
- ارامش به وسیله همسر، از ایات خدا
- زن، سبب سکون شوهر و ارامش وی+۱ آیه
- سکون و ارامش در خانواده از ایات الهی و شایسته تفکّر
- ارامش خانواده و پایداری ان در پرتو مودّت و مهربانی
- زن از عوامل ارامش شوهر+۲ آیه
- ارامش انسانها در پرتو زوجیّت وهمسری، ایه خدا+۱ آیه
- زوج افریده انسانها، نشانهای از نشانههای خدا+۱۲ آیه
- مهر و عاطفه بین انسانها، از ایههای خدا
- ارامش بخشی همسر، از ایات الهی+۱ آیه
- خِرَدورزی، از لوازم بهره گرفتن از ایات خدا+۴ آیه
- پدیدهها و مظاهر طبیعت از ایات خداشناسی برای صاحبان خرد+۲ آیه
- نقش ایات و پدیدههای الهی در اصلاح اندیشه انسانها+۳ آیه
- ازدواج و تشکیل خانواده از عوامل ایجاد ارامش بین زن و مرد
- ایجاد محبّت بین زن و مرد پس از ازدواج
- پدیده ارامش و محبّتافرینی ازدواج، از نشانههای الهی برای اندیشهوران
- تساوی انسانها در انسانیت و نبودن هیچگونه تمایزی بین انان از جهت یاد شده+۲ آیه
- زوج افریدهشدن انسانها، از ایات و نشانههای خدا+۱۱ آیه
- تعقّل و خردورزی، ابزار بهرهمندی از ایات الهی+۴ آیه
- تفکر و اندیشه، راهی برای خداشناسی+۴ آیه
- افرینش انسانها به صورت زوج، شایسته تامّل و اندیشه
- مهر و عاطفه بین انسانها، بستری برای تفکّر و اندیشه
- روابط دوستانه زن و شوهر و محبّت بین انان، ایه الهی و قابل درک برای اندیشهمندان
- بهرهمندی متفکّران و اندیشهمندان از ایات الهی+۴ آیه
- ازادی اندیشه، حق طبیعی همه انسانها+۱ آیه
- مطلوبیّت تفکّر و اندیشیدن، در حقایق+۴ آیه
- ارامش و سکون خانواده، فلسفه تشکیل ان+۲ آیه
- سکون و ارامش در خانواده، از ایات الهی برای اندیشه مندان
- ارامش خانواده و پایداری ان، در پرتو مودّت و مهربانی میان زن و شوهر
- ارامش خانواده، در پرتو رحمت خدا، میان زن و شوهر
- عواطف خانوادگی با رحمت و مودّت میان زن و شوهر، از ایات الهی برای متفکّران
- خلقت خانواده از جنس مرد و هم شکل او، از ایات الهی
- خلقت خانواده از جنس مرد، به منظور ایجاد ارامش در کنار او
- پیدایش دوستی میان همسران، از ایات الهی برای اهل تفکر
- خداوند، ایجادکننده دوستی میان همسران
- خداوند، ایجادکننده دوستی بین زن و شوهر
- زن و شوهر، سبب ارامش یکدیگر+۲ آیه
- زنان و مردان، افریده شده از حقیقت یکدیگر+۴ آیه
- زن و شوهر، مایه ارامش یکدیگر+۲ آیه
- زن و مرد، دارای نفس و حقیقت واحد انسانی+۳ آیه
- زن، مایه ارامش همسر خویش+۲ آیه
- افرینش انسانها به صورت زوج، از ایات و نشانه های شناخت خداوند برای اندیشه مندان
- حاکمیّت قانون زوجیّت، سنّتی الهی در نظام افرینش انسانها+۸ آیه
- زوجیّت انسان، امری الهی و در راستای منافع وی+۴ آیه
- زوجیّت مرد با زن، به تدبیر الهی+۹ آیه
- زوجیّت انسان، پایه ریزی شده بر اساس مودّت و رحمت بین زوجین
- افرینش انسان به صورت زوج، از صنایع و خلقت خداوندی+۸ آیه
- افرینش انسان به صورت زوج، از ایات و نشانه های شناخت خداوند
- زن،از عوامل ارامش شوهر و مایه سکونت وی+۲ آیه
- ارامش و سکونت شوهر در کنار همسرش، از ایات الهی+۱ آیه
- خداوند، پدیداورنده محبّت و مهر بین شوهر و همسر
- محبّت شوهران و همسران به یکدیگر، از ایات الهی
- شناخت خداوند از طریق ایات و نشانه های او در نظام هستی، نشانه خردمندی+۴ آیه
- بهره مندی از ایات خداوند، نشانه خردمندی+۴ آیه
- خداوند، به وجود اورنده زنان از مردان+۴ آیه
- خلقت و افرینش مرد و زن از یک جنس (نفس)+۳ آیه
- مرد و زن، دارای نفس و حقیقت واحد انسانی و فاقد تمایز در انسانیت+۸ آیه
- ارامش خانواده و پایداری ان، در پرتو مودّت و
- ارامشِ زاییده از مهربانی میان زن و شوهر، از ایات خدا
- رابطه شفقتامیز و مهرورزانه، شیوهای برای کسب ارامش در خانواده
- مهربانی میان زن و شوهر، از ایات الهی
- خداوند، منشا لطف و مهربانی+۱ آیه
- خداوند، منشا شفقت و مهربانی بین همسران
- مودت و مهربانی همسران به یکدیگر، نشانهای از قدرت خداوند
- قرار دادن مودت و شفقت بین همسران، نشانهای برای اندیشهمندان متفکر
- خلقت زوج مردها، از نفس انسان+۶ آیه