آیه ۳۳ سوره زخرف

سوره زخرف(الزخرف)، آیه ۳۳ · جزء ۲۵ · صفحه ۴۹۱

وَلَوْلَا أَن يَكُونَ النَّاسُ أُمَّةً وَاحِدَةً لَّجَعَلْنَا لِمَن يَكْفُرُ بِالرَّحْمَٰنِ لِبُيُوتِهِمْ سُقُفًا مِّن فِضَّةٍ وَمَعَارِجَ عَلَيْهَا يَظْهَرُونَ

اگر (تمکّن کفّار از مواهب مادی) سبب نمی‌شد که همه مردم امت واحد (گمراهی) شوند، ما برای کسانی که به (خداوند) رحمان کافر می‌شدند خانه‌هایی قرار می‌دادیم با سقفهایی از نقره و نردبانهایی که از آن بالا روند،

معنی کلمات و عبارات
«أُمَّةً»: ملّت. مراد ملّت گمراه و بی‌دین است. «سُقُفاً»: جمع سَقْف، آسمانه خانه. پوشش بالای اطاق. «فِضَّةٍ»: نقره. «مَعَارِجَ»: جمع مَعْرَج، پلّه. نردبان. بالارو. «یَظْهَرُونَ»: بالا روند. بر شوند.
نزول
نکات آیه
۱ - گرایش تمامى انسان ها به کفر، در صورت برخوردارى همه کافران از رفاه و نعمت «و لولا أن یکون الناس أمّة وحدة لجعلنا ... سقفًا من فضّة» مراد از «اُمّة واحدة» ممکن است کافر شدن تمام انسان ها باشد. ۲ - خداوند، به منظور جلوگیرى از گرایش عمومى انسان ها به کفر، زندگى تمامى کافران را سرشار از امکانات رفاهى و تجملى نساخت; بلکه فقر و غنا را نیز در میان ایشان تقسیم کرد. «و لولا أن یکون الناس أمّة وحدة لجعلنا ... سقفًا من فضّة» ۳ - خداوند، توانا بر مرفه ساختن زندگى کافران، تا جایى که سقف خانه هاى خود را از نقره بسازند و داراى پلکان هایى باشند که بر آن بالا بروند. «لجعلنا... لبیوتهم سقفًا من فضّة و معارج علیها یظهرون» ۴ - پیشگیرى خداوند از گسترش فضاى کفر و بى اختیار شدن انسان ها و برهم خوردن زمینه هاى انتخاب «و لولا أن یکون الناس أمّة وحدة» مراد از «اُمّة واحدة» شدن مردم، ممکن است تمایل یافتن آنان به کفر باشد. ۵ - جاذبه و فریبندگى شدید دنیا و امکانات تجمّلى آن براى تمامى انسان ها «و لولا أن یکون الناس أمّة وحدة لجعلنا ... سقفًا من فضّة» از این که در فرض رفاه تمامى کافران، کفر سراسر جهان را فرامى گرفت، این نکته استفاده مى شود که جاذبه دنیا، چنان شدید است که تمامى انسان ها را به وادى کفر مى کشاند تا به امکانات دنیایى دست پیدا کنند. ۶ - بهره مندى از اوج رفاه و ثروت، بدون اسباب و علل، ناسازگار با قانون بهره گیرى از ابزار و وسایل در تأمین معیشت * «و لولا أن یکون الناس أمّة وحدة لجعلنا ... معارج علیها یظهرون» برداشت بالا بدان احتمال است که مراد از «امت واحده» تساوى انسان ها در برابر بهره گیرى از اسباب و وسایل در تأمین معیشت باشد. ۷ - تدبیرهاى الهى و قوانین اجتماعى، داراى حاکمیت بى چون و چرا بر زندگى انسان «و لولا أن یکون الناس أمّة» ۸ - دستیابى انسان به مال و ثروت، تنها در پرتو استفاده وى از قوانین طبیعى و اجتماعى است. «و لولا أن یکون الناس أمّة وحدة» چنانچه مراد از «امت واحده» تساوى انسان ها در برابر بهره گیرى از اسباب و وسایل در تأمین معیشت باشد، مفاد آیه این خواهد شد که اگر نه این بود که همه مردم امت واحده هستند و در برابر قوانین طبیعت یکسانند، ما براى کافران استثنا قائل شده و آنها را از ثروت چشمگیرى بهره مند مى ساختیم; ولى همه با هم یکسانند و هر شخصى چه مؤمن باشد و چه کافر، تنها از ابزار مادى باید بهره بگیرد. ۹ - ایمان و کفر، نقشى در ایجاد رفاه و ثروت براى آدمى ندارد.* «و لولا أن یکون الناس أمّة وحدة لجعلنا لمن یکفر» ۱۰ - واگذارى مزایا، امکانات و بهرهورى هاى زندگى دنیایى به کافران، امرى نادرست و زمینه گرایش نسل ها به کفر «و لولا أن یکون الناس أمّة وحدة لجعلنا لمن یکفر»
تفسیر (۱۰)
روایات و احادیث

۱۱ - «قال [اسحاق بن غالب]: سمعت أباعبداللّه(ع) یقول: فى هذه الآیة: «و لولا أن یکون الناس اُمّة واحدة جعلنا لمن یکفر بالرحمن لبیوتهم سقفاً من فضّة و معارج علیها یظهرون» قال: لو فعل لکفر الناس جمیعاً; [منبع: بحارالأنوار، ج ۷۰، ص ۱۲۵، ح ۱۱۸.] اسحاق بن غالب مى گوید: از امام صادق(ع) شنیدم که درباره آیه «و لولا أن یکون الناس اُمّة واحدة لجعلنا لمن یکفر بالرحمن لبیوتهم سقفاً من فضّة و معارج علیها یظهرون» فرمود: اگر چنین مى کرد (یعنى اگر خدا به کافران آن قدر ثروت مى داد که آنان حتى سقف خانه هایشان را از نقره بسازند)، در آن صورت همه مردم به کفر روى مى آوردند».

موضوعات

دسته‌بندی موضوعی

فرهنگ قرآن (مطالب آیه) (۳۲)
  • ملازم نبودن بهرهمندی و توسعه اقتصادی جوامع با حقانیّت و معنویّت انان+۱ آیه
  • شکل گرفتن امّت واحد کافر از همه انسانها، در صورت بهرهمند ساختن همه کفّار از رفاه و نعمت
  • تعلّق نگرفتن اراده خداوند بر تحقّق امّت واحد کافر از همه انسانها
  • جلوگیری از گرایش عمومی انسانها به کفر، علّت عدم تزیین منازل کافران به طلا و نقره، از جانب خداوند+۲ آیه
  • توانایی خداوند بر ساختن خانه هایی با سقفهای نقره ای و دارای پلکان برای کافران
  • قدرت خداوند بر ساختن خانه هایی دارای دربها و تختهایی زیبا و زر و زیور برای کافران+۲ آیه
  • توانایی خداوند بر ساختن خانه هایی با سقفهای نقره ای برای کافران
  • خداوند، توانا بر مرفّه ساختن کافران، تا حدّ ساختن خانه هایی با دربهای گوناگون+۱ آیه
  • خانه، دارای دربهای متعدّد، نشان مرفّه بودن و ثروتمندی صاحب ان+۱ آیه
  • خداوند، دارای رحمتی عام و گسترده+۱ آیه
  • گرایش همه انسانها به کفر، در صورت رفاه مندی کافران+۱ آیه
  • تداوم رفاه مندی در نسلهای کافران+۲ آیه
  • دور ساختن کافران از رفاه کامل، با هدف جلوگیری از گرایش تمامی انسانها به کفر+۱ آیه
  • مشیّت خداوند، منشا رفاه انسانها
  • قرار دادن سقف نقره ای برای خانه های کافران در صورت رغبت نداشتن مردم به کفر
  • ارزشمندی طلا، در نظر کافران+۲ آیه
  • طلا و نقره، نماد تجمّل و اشرافیگری، در صدر اسلام+۳ آیه
  • توانایی خداوند بر ساختن خانه هایی طلایی، برای کافران+۲ آیه
  • پیشگیری از گرایش عمومی انسانها به کفر، موجب عدم اعطای خانه طلایی به کافران+۲ آیه
  • شکل گرفتن امّت واحد کافر از همه انسانها، در صورت بهره مند شدن همه کفّار، از رفاه و نعمت
  • خداوند، توانا بر مرفّه ساختن کافران، تا حدّ ساختن خانه هایی با دربهای گوناگون و زینتی+۲ آیه
  • کافران، بهره مند از نعمتهای خدا+۵ آیه
  • شکوه بخشیدن به زندگی دنیایی کافران، تا حدّ برخورداری انان از خانههای مجلّل با تکیه بر تختها، در حیطه قدرت و توانایی خداوند+۱ آیه
  • توانایی خداوند بر مرفّه ساختن زندگی کافران، با اعطای خانههایی با سقفهای نقرهای و نردبانهایی از نقره برای صعود به ان
  • برخورداری کافران، از نعمتهای الهی در دنیا، به صورت موقّت و گذرا+۶ آیه
  • نا چیزی ارزش نقره در مقایسه با ارزشهای دیگر نزد خدا+۳ آیه
  • ارزشمندی و نقش نقره در تزیین خانه و ساختمان
  • نقره، فلزی زیبا و ابزاری برای تزیین و زیبایی+۲ آیه
  • نقره، وسیلهای برای تزیین و اراسته کردن ساختمان
  • امتیاز نبودن داشتن خانههایی با سقفها و نردبانهای نقرهای
  • خداوند قادر بر توانا ساختن کافران بر ایجاد خانههایی با سقف نقرهای
  • گرایش مردم به کفر، مانع از قادر ساختن کافران بر ساختن سقف خانههایشان از نقره
واژه‌ها