سوره قمر(القمر)، آیه ۶ · جزء ۲۷ · صفحه ۵۲۸
فَتَوَلَ عَنْهُمْ يَوْمَ يَدْعُ الدَّاعِ إِلَى شَيْءٍ نُكُرٍ
بنابر این از آنها روی بگردان، و روزی را به یاد آور که دعوت کننده الهی مردم را به امر وحشتناکی دعوت میکند (دعوت به حساب اعمال)!
معنی کلمات و عبارات
«تَوَلَّ عَنْهُمْ»: از آنان روی بگردان. بدیشان اعتناء مکن. به ترک ایشان بگوی. «یَوْمَ»: مفعول به فعل محذوفی است، و یا ظرف فعل (یَخْرُجُونَ) در آیه بعدی است. «یَدْعُو»: فرا میخواند. واو آن در رسمالخط قرآنی، برای تخفیف حذف شده است. «الدَّاعی»: فرا خواننده. مراد اسرافیل است بدانگاه که برای بار دوم در صور میدمد و همگان را به سوی محکمه دادگاه قیامت فرا میخواند. یاء آن در رسمالخط قرآنی، برای تخفیف حذف شده است. «نُکُرٍ»: ناخوشآیند. ناپسند. مراد کار سخت و نامأنوس است که هول و هراس و دهشت و وحشت قیامت است.
نزول
سال ۴ بعثت(دوره مکی) بازپخش وحی در این سال
نکات آیه
۱ - روى گردانى از کافران لجوج و بها ندادن به ایشان، رهنمود الهى به پیامبر(ص) «فتولّ عنهم»
۲ - مسؤولیت پیامبران الهى، تا سر حد اتمام حجت بر حق گریزان است; نه فزون تر از آن. «فما تغن النذر . فتولّ عنهم»
تفریع «تولّ عنهم» بر «ما تغن النذر» بیانگر مطلب بالا است.
۳ - یقین به تأثیرناپذیرى منحرفان، مجوز ترک تبلیغ و ارشاد ایشان «فما تغن النذر . فتولّ عنهم»
۴ - قیامت، روز فراخوانى کافران هواپرست به فرجامى بس ناخوشایند براى ایشان «یوم یدع الداع إلى شىء نکر»
«نکر» به امر سخت ناخوشایند و مشقت بار گفته مى شود.
۵ - روى گردانان از دعوت به حق پیامبر(ص)، ناگزیر از اجابت دعوت الهى در قیامت براى حسابرسى و مجازات «فما تغن النذر ... یوم یدع الداع إلى شىء نکر»
تفسیر (۹)
موضوعات
دستهبندی موضوعی
حسابرسی اخروی معرضان از محمدمعرضان از محمد در قیامتهدایت ناپذیری منحرفاناجابت دعوت خدااتمام حجت بر حق ستیزاناتمام حجت انبیااعراض از کافرانشرایط تبلیغفرجام شوم کافرانمحدوده مسؤولیت انبیاتوصیه به محمدکافران در قیامتویژگیهای قیامتتوصیه های خدا
فرهنگ قرآن (مطالب آیه) (۲۴)
- کافران حقناپذیر در برابر اتمام حجّت محمّد(صلی الله علیه واله)، مستحقّ عذاب الهی+۵ آیه
- پیروی انسانها از اسرافیل در قیامت+۲ آیه
- اسرافیل، دعوتکننده کافران در قیامت به امری سخت و ناشناخته
- پیروی انسانها در قیامت از فراخوانی اسرافیل+۲ آیه
- هشدار کافران به عذاب سخت، از سوی خداوند+۳ آیه
- روز حشر، بس سخت و وحشتافرین برای کافران+۲ آیه
- موظّف بودن پیامبر(صلی الله علیه واله) به اعراض از کافران لجوج، تا روز و لحظه خروج شان از قبرها در رستاخیز+۴ آیه
- خروج مردگان از قبورشان در قیامت، در پی دعوت منادی حشر+۳ آیه
- ظهور و بروز نشانه های ذلّت در سیمای کافران، هنگام حشر در قیامت+۲ آیه
- رویگردانی کافران از پذیرش رسالت پیامبر(صلی الله علیه واله)، به رغم مشاهده معجزه «شقّ القمر» و معجزه دیگر+۴ آیه
- کافران حقناپذیر در برابر اتمامحجّت محمّد صلی الله علیه و اله، مستحقّ عذاب الهی+۲ آیه
- پیامبر صلی الله علیه و اله موظف به واگذاشتن کافران هدایتناپذیر، به حال خود+۲ آیه
- خروج کفّار از قبرها در قیامت و حضورشان در محشر، همانند ملخهای پراکنده+۱ آیه
- پیامبر صلی الله علیه و اله مامور به اعراض از هواپرستان تکذیبگر پس از اتمامحجّت بر انان+۱ آیه
- اجابت سریع منادی محشر از سوی هواپرستان تکذیبگر عصر پیامبر صلی الله علیه و اله، در قیامت+۲ آیه
- سرگردانی و بیهدفی هواپرستان تکذیبگر عصر پیامبر صلی الله علیه و اله در قیامت+۲ آیه
- خواری و ذلّت هواپرستان تکذیبگر عصر پیامبر صلی الله علیه و اله در قیامت+۲ آیه
- پراکنده شدن هواپرستان عصر پیامبر صلی الله علیه و اله در عرصه محشر همانند ملخها پس از خروج از قبرهایشان+۲ آیه
- قیامت امری ناشناخته و هولانگیز برای هواپرستان تکذیبگر عصر پیامبر صلی الله علیه و اله+۲ آیه
- چشمان هواپرستان در قیامت نمایانگر ترس و خواری ایشان از وحشت ان روز+۲ آیه
- پراکندگی هواپرستان تکذیبگر در صحنه محشر همانند ملخها پس از خروج از قبرها+۲ آیه
- چشمان هواپرستان در قیامت نمایانگر ترس و خواری انان از وحشت ان روز+۲ آیه
- کفّار مکّه انسانهایی هواپرست+۲ آیه
- هواپرستی در دنیا درپیدارنده دشواری در قیامت+۳ آیه