سوره ص، آیه ۲۹ · جزء ۲۳ · صفحه ۴۵۵
كِتَابٌ أَنزَلْنَاهُ إِلَيْكَ مُبَارَكٌ لِّيَدَّبَّرُوا آيَاتِهِ وَلِيَتَذَكَّرَ أُولُو الْأَلْبَابِ
একখানা গ্রন্থ -- আমরা এটি তোমার কাছে অবতারণ করছি, কল্যাণময়, যেন তারা এর আয়াতগুলো সন্বন্ধে ভাবতে পারে, আর বুদ্ধিশুদ্ধি থাকা লোকেরা যেন উপদেশ গ্রহণ করতে পারে।
معنی کلمات و عبارات
«کِتَابٌ»: مراد قرآن است. خبر مبتدای محذوف (هُوَ) یا (هذا) است. «مُبَارَکٌ»: صفت کتاب، یا خبر دوم بشمار است.
نزول
سال ۵ بعثت(دوره مکی) بازپخش وحی در این سال
در آن زمان چه میگذشت (۳ رویداد)
نکات آیه
۱ - قرآن، کتابى گران سنگ و نازل شده از جانب خداوند بر پیامبر(ص) «کتب أنزلنه إلیک»
تنکیر «کتاب» مفید تعظیم است.
۲ - کتابت و تدوین قرآن، پس از نزول آن در حیات پیامبراسلام(ص) «کتب أنزلنه إلیک»
اطلاق کتاب (نوشته و نگارش یافته) بر قرآن، یا بدان جهت بوده که آیه هاى آن پس از نزول نوشته مى شده است و یا توصیه اى است از جانب خداوند که باید به صورت نوشته درآید. در هر دو فرض، مى توان برداشت یاد شده را به دست آورد.
۳ - قرآن، منبع خیر و برکت و موجب رشد و تعالى بشر «کتب أنزلنه إلیک مبرک»
«برکة» به معناى رشد و فزونى است و «مبارک» به چیزى گفته مى شود که در آن رشد و فزونى باشد (مفردات راغب). مقصود از مبارک بودن قرآن این است که این کتاب، منبع خیر و برکت و مایه رشد و تعالى براى کسانى است که در آن تدبر کنند و درس بیاموزند.
۴ - قرآن، براى تدبر و اندیشه است. «کتب أنزلنه إلیک مبرک لیدّبّروا ءایته»
۵ - قرآن، قابل فهم و شناخت است. «کتب ... لیدّبّروا ءایته»
۶ - فهم و درک صحیح قرآن، نیازمند به تدبر و اندیشیدن است. «کتب ... لیدّبّروا ءایته»
۷ - لزوم تدبر و اندیشیدن در آیات قرآن «کتب ... لیدّبّروا ءایته»
۸ - قرآن، برخوردار از معارف و آموزه هاى عمیق و ژرف «کتب ... لیدّبّروا ءایته»
از این که خداوند فرمود: قرآن براى تدبر و اندیشه کردن است، استفاده مى شود که محتواى این کتاب، عمیق و ژرف است.
۹ - قرآن، داراى ساختارى بند بند به نام «آیه» «کتب ... لیدّبّروا ءایته»
۱۰ - قرآن، براى بیدارى و پندگیرى صاحبان خرد ناب است. «کتب أنزلنه ... لیتذکّر أُولوا الألبب»
«لبّ» به معناى عقل خالص و خرد ناب است.
۱۱ - تدبر و اندیشه کردن در قرآن، زمینه بیدارى و پندگیرى از آن کتاب الهى است. «کتب ... لیدّبّروا ... و لیتذکّر»
با توجّه به تقدم ذکر تدبر در قرآن بر بیدارى و پندپذیرى از آن، برداشت یاد شده استفاده مى شود.
۱۲ - عاقلان و صاحبان خرد ناب، مخاطبان اصلى قرآن «کتب ... لیتذکّر أُولوا الألبب»
۱۳ - معارف و آموزه هاى قرآن، مطابق با عقل و خرد ناب است. «کتب ... لیدّبّروا ءایته و لیتذکّر أُولوا الألبب»
از این که خداوند، عاقلان و صاحبان خرد جامعه بشرى را مخاطب خود ساخته و آنان را به تدبر در آیات قرآن تشویق کرده است، مى توان حقیقت یاد شده را به دست آورد.
تفسیر (۱۰)
- تفسیر المیزان(علامه طباطبایی)
آیات ۱–۲۹ - تفسیر المیزان(علامه طباطبایی)
آیات ۱۷–۲۹ - تفسیر المیزان(علامه طباطبایی)
آیات ۱۷–۴۰ - برگزیده تفسیر نمونه(مکارم شیرازی)
آیه ۲۹ - تفسیر نور(محسن قرائتی)
آیه ۲۹ - نکتههای تفسیر نور
آیه ۲۹ - پیامهای تفسیر نور
آیه ۲۹ - تفسیر اثنی عشری(حسینی شاه عبدالعظیمی)
آیه ۲۹ - تفسیر روان جاوید
آیات ۲۶–۲۹ - تفسیر اطیب البیان(سید عبدالحسین طیب)
آیه ۲۹
موضوعات
دستهبندی موضوعی
اهمیت تدبر در آیات قرآنتاریخ کتابت قرآنمنابع برکتفضایل اولواالالبابمنابع خیرزمینه عبرت از قرآنعقلانیت قرآنآثار تدبر در قرآنتدبر در قرآنبرکت قرآنعبرت پذیری اولواالالبابزمینه فهم قرآنعبرت از قرآنمخاطبان قرآنآیه بندی قرآنساختار قرآنفهم قرآنمنشأ نزول قرآنعوامل تنبهعظمت قرآنعوامل تکاملتعالیم قرآننزول قرآنوحیانیت قرآنویژگیهای قرآننقش قرآنعوامل عبرت
فرهنگ قرآن (مطالب آیه) (۲۶)
- عبرتاموز بودن ایات قران بر صاحبان اندیشه+۱ آیه
- لزوم تدبّر و اندیشه در ایات قران
- خردورزی، از لوازم بهره گرفتن از ایات خدا
- نقش ایات قران در تذکّر و یاداوری+۲ آیه
- قران، زمینه عبرت و پندگیری اولواالالباب+۲ آیه
- قران، زمینه عبرت و پندگیری اولواالالباب+۳ آیه
- پندپذیری از فضایل خردمندان+۹ آیه
- قران، کتابی گرانقدر و با برکت+۴ آیه
- لزوم تدبّر در معانی قران+۳ آیه
- مطلوبیّت پندپذیری از سوی مردم، نسبت به ایات الهی+۲ آیه
- شناخت معارف دینی در پرتو عقل ناب+۹ آیه
- خردمندی، زمینه عبرت اموزی+۹ آیه
- بیان مثالها و نمونه هایی از امّتهای منقرض شده پیشین، برای عبرت گیری+۱ آیه
- قران، مایه پند و عبرت+۷ آیه
- کتاب، از نام های قران+۳ آیه
- قران، کتابی مبارک (پر برکت)+۳ آیه
- قران، زمینه عبرت و پند گیری اولواالالباب+۳ آیه
- پندگیری خردمندان از قران+۳ آیه
- عبرت اموز بودن ایات قران بر اولواالالباب+۲ آیه
- قران، زمینه عبرت و پندگیری برای اولواالالباب دارای ایمان به قران+۳ آیه
- تدبر در قران، از اهداف و دلایل نزول ان+۲ آیه
- تذکر و پند پذیری خردورزان، فلسفه نزول قران+۲ آیه
- موعظه مردم از سوی خداوند، به وسیله کتاب (قران)+۳ آیه
- موعظه پذیری اولواالالباب، از تعالیم قران+۳ آیه
- پندپذیری، نشانه عقل سلیم و خردناب+۶ آیه
- وجوب تدبّر، در معانی قران+۳ آیه