سوره محمد، آیه ۲ · جزء ۲۶ · صفحه ۵۰۷
وَ الَّذِينَ آمَنُوا وَ عَمِلُوا الصَّالِحَاتِ وَ آمَنُوا بِمَا نُزِّلَ عَلَى مُحَمَّدٍ وَ هُوَ الْحَقُ مِنْ رَبِّهِمْ كَفَّرَ عَنْهُمْ سَيِّئَاتِهِمْ وَ أَصْلَحَ بَالَهُمْ
و کسانی که ایمان آوردند و کارهای شایسته انجام دادند و به آنچه بر محمد (ص) نازل شده -و همه حقّ است و از سوی پروردگارشان- نیز ایمان آوردند، خداوند گناهانشان را میبخشد و کارشان را اصلاح میکند!
معنی کلمات و عبارات
نزول
سال ۱۳ بعثت(دوره مکی) بازپخش وحی در این سال
شأن نزول: شأن نزول آیات ۱ تا ۲
«شیخ طوسى» گویند: از ابن عباس روایت شده که منظور از آیه اول اهل مکه بوده و براى آنها نازل شده است و مقصود از آیه دوم انصار بوده و درباره آنها نازل گردیده است.
طبرسى صاحب مجمع البیان چنین افزوده و گوید: آیه اول درباره کسانى نازل شده که به دشمنان اسلام در جنگ بدر اطعام مینمودند و اینان ده نفر بودند که هر یک به نوبه در هر روز آنان را اطعام مینمودند و صاحب کشف الاسرار اسامى آنها را بدین قسم ذکر نموده. ابوجهل، عتبة، شیبة، ولید بن عتبة، عقبة بن ابى معیط، امیة بن خلف، منبّه، نبیه، حکیم بن حزام، زمعة بن الاسود، حارث بن عامر و ابوالبخترى چنان که در تفسیر ابن ابى حاتم نیز از ابن عباس روایت شده است و نیز در تفسیر على بن ابراهیم چنین آمده که آیه اول درباره آن عده از اصحاب رسول خدا نازل شده که بعد از پیامبر از دین مرتد شدند و حق اهل بیت او را غصب نمودند و از ولایت امیرالمومنین على علیهالسلام جلوگیرى به عمل آوردند و با این کار اعمال پیشین خود را از جهاد و نصرت پیامبر باطل گردانیدند و نیز آیه دوم درباره ابوذر غفاری و عمار یاسر و سلمان فارسی و مقداد نازل شده که نقض عهد ننمودند و بر ولایت امیرالمؤمنین على ثابت قدم ماندند.
در آن زمان چه میگذشت (۹ رویداد)
- هجرت پیامبر از مکه به مدینهمرتبط با نزول
۱ هجرت · مکه - مدینه - اجازه جهاد دفاعیمرتبط با نزول
13 بعثت · مدینه - جنگ بدرمرتبط با نزول
۲ هجرت · بدر - پیمان برادری میان مهاجران و انصار
13 بعثت · مدینه - اختفا در غار ثور هنگام هجرت
13 بعثت · غار ثور، نزدیک مکه - تدوین پیماننامه مدینه
13 بعثت · مدینه - نخستین نماز جمعه در رانونا
13 بعثت · بنی سالم / مدینه - بنای مسجد قبا
13 بعثت · قبا، نزدیک مدینه - پیمان دوم عقبه
13 بعثت · عقبه، منی
نکات آیه
تفسیر (۹)
موضوعات
دستهبندی موضوعی
فرهنگ قرآن (مطالب آیه) (۳۹)
- ایمان به خدا و عمل صالح، عامل ارامش در عالم اخرت
- تصدیق قران و ایمان به ان، از اصول اساسی اسلام
- اصلاح امور مؤمنان صالح، از سوی خداوند
- پیروی مؤمنان از حق، زمینهساز اصلاح امورشان از سوی خداوند+۱ آیه
- اطاعت مؤمنان از حق، سبب امرزش گناهانشان+۱ آیه
- پیروی مؤمنان از حق، باعث امرزش گناهان و اصلاح امورشان، از سوی خداوند+۱ آیه
- ایمان، از اسباب امرزش الهی+۱۱ آیه
- ایمان و عمل صالح، دارای رابطه محکم با یکدیگر+۹ آیه
- ایمان، موجب برخورداری از پاداشهای اخرتی+۱۰ آیه
- عمل صالح، عامل بهرهمندی از ثواب الهی+۱۰ آیه
- مؤمنان، تحت تربیت پروردگار+۱ آیه
- همه انسانها، تحت تربیت و ربوبیت خداوند+۲ آیه
- نزول قران از جانب خداوند، در جهت تربیت و پرورش انسانها
- ایمان به قران، از عوامل تکفیر اعمال زشت انسان+۱ آیه
- ایمان، موجب تکفیر گناهان از جانب خداوند+۳ آیه
- عمل صالح، از عوامل پوشانیده شدن زشتیها و گناهان از سوی خداوند+۵ آیه
- نیکفرجامی مؤمنان، نتیجه پیروی انان از حق+۱ آیه
- غفران لغزشهای مؤمنان، نتیجه پیروی انان از حق+۱ آیه
- لزوم پیروی از حق مطلوب+۱ آیه
- مطلوبیّت انجام دادن اعمال صالح و شایسته+۱۲ آیه
- ربوبیّت خداوند، مقتضی نزول کتابی بر حق (قران)+۲ آیه
- عمل صالح، سبب اصلاح امور ادمی از جانب خدا
- عمل صالح، از عوامل پوشانیده شدن زشتیها و گناهان، از سوی خداوند+۶ آیه
- حق، از صفات قران+۱ آیه
- لزوم ایمان به قران
- نزول قران به صورت تدریج و در فواصل زمانی مختلف
- محمّد صلی الله علیه و اله، از اسامی پیامبر اسلام صلی الله علیه و اله+۳ آیه
- مُصْلح/ اسماوصفات+۲ آیه
- همراهی ایمان و عمل صالح، موجب مغفرت مؤمنان+۱۰ آیه
- همراهی ایمان و عمل صالح، موجب مغفرت مؤمنان+۱۰ آیه
- مکفّر السّییات/ اسماوصفات+۶ آیه
- اصلاح امور مؤمنان صالح، از جانب خداوند
- پیروی مؤمنان از حق، زمینه ساز اصلاح امور انان از سوی خداوند+۱ آیه
- ایمان مؤمنان به حق بودن قران و تبعیت از ان+۱ آیه
- وجوب اطاعت از حق+۱ آیه
- ایمان به وحی، باعث تکفیر گناه
- اصلاح کارها، پیامد ایمان به وحی و عمل صالح
- حقّانیّت وحی و تعالیم نازل شده از سوی خداوند+۱ آیه
- نزول وحی، ناشی از مقام ربوبیت الهی