سوره محمد، آیه ۴ · جزء ۲۶ · صفحه ۵۰۷
فَإِذَا لَقِيتُمُ الَّذِينَ كَفَرُوا فَضَرْبَ الرِّقَابِ حَتَّى إِذَا أَثْخَنْتُمُوهُمْ فَشُدُّوا الْوَثَاقَ فَإِمَّا مَنّاً بَعْدُ وَ إِمَّا فِدَاءً حَتَّى تَضَعَ الْحَرْبُ أَوْزَارَهَا ذٰلِكَ وَ لَوْ يَشَاءُ اللَّهُ لاَنْتَصَرَ مِنْهُمْ وَ لٰكِنْ لِيَبْلُوَ بَعْضَكُمْ بِبَعْضٍ وَ الَّذِينَ قُتِلُوا فِي سَبِيلِ اللَّهِ فَلَنْ يُضِلَ أَعْمَالَهُمْ
و هنگامی که با کافران (جنایتپیشه) در میدان جنگ روبهرو شدید گردنهایشان را بزنید، (و این کار را همچنان ادامه دهید) تا به اندازه کافی دشمن را در هم بکوبید؛ در این هنگام اسیران را محکم ببندید؛ سپس یا بر آنان منّت گذارید (و آزادشان کنید) یا در برابر آزادی از آنان فدیه [= غرامت] بگیرید؛ (و این وضع باید همچنان ادامه یابد) تا جنگ بار سنگین خود را بر زمین نهد، (آری) برنامه این است! و اگر خدا میخواست خودش آنها را مجازات میکرد، اما میخواهد بعضی از شما را با بعضی دیگر بیازماید؛ و کسانی که در راه خدا کشته شدند، خداوند هرگز اعمالشان را از بین نمیبرد!
معنی کلمات و عبارات
نزول
سال ۱۳ بعثت(دوره مکی) بازپخش وحی در این سال
در آن زمان چه میگذشت (۹ رویداد)
- هجرت پیامبر از مکه به مدینهمرتبط با نزول
۱ هجرت · مکه - مدینه - اجازه جهاد دفاعیمرتبط با نزول
13 بعثت · مدینه - جنگ بدرمرتبط با نزول
۲ هجرت · بدر - پیمان برادری میان مهاجران و انصار
13 بعثت · مدینه - اختفا در غار ثور هنگام هجرت
13 بعثت · غار ثور، نزدیک مکه - تدوین پیماننامه مدینه
13 بعثت · مدینه - نخستین نماز جمعه در رانونا
13 بعثت · بنی سالم / مدینه - بنای مسجد قبا
13 بعثت · قبا، نزدیک مدینه - پیمان دوم عقبه
13 بعثت · عقبه، منی
نکات آیه
تفسیر (۹)
موضوعات
دستهبندی موضوعی
فرهنگ قرآن (مطالب آیه) (۷۹)
- شهیدان در اخرت، بهرهمند از ارامش+۲ آیه
- حرمت اسیر گرفتن بر پیامبران الهی پیش از غلبه بر دشمن+۱ آیه
- جواز فدیه گرفتن از اسیران کافر در برابر ازاد ساختن انان+۱ آیه
- وجوب اسیر گرفتن از کافران حربی، پس از سرکوبی انان
- جواز ازادسازی اسیران بدون فدیه گرفتن از انان
- وجوب محکم بستن اسیران جنگی هنگامه نبرد
- ممنوعیّت کشتن نیروهای دشمن پس از به اسارت دراوردن انان
- اسیر گرفتن از دشمن پیش از انهدام کامل انان، امری ممنوع و ناروا+۱ آیه
- لزوم اسیر گرفتن از کافران حربی پس از غلبه بر انان
- ازادسازی اسیران کافر با گرفتن فدیه یا با منّت نهادن، امری جایز و روا
- لزوم برخورد قاطع با اسیران با بستن و مراقبت از انان هنگامه نبرد
- جواز ازادسازی اسیران کافر با گرفتن فدیه+۱ آیه
- منّت نهادن مجاهدان اسلام بر اسیران کافر و ازاد کردن انان، امری روا و جایز
- جنگ کافران با مؤمنان، سبب دستور خداوند به اسیرکردن انان از سوی مسلمانان
- برخی مردم، وسیله امتحان برخی دیگر
- امتحان شدن بعضی مسلمانان به وسیله برخی کافران
- جهاد در راه خدا، وسیلهای برای امتحان مسلمانان+۳ آیه
- امتحان شدن مؤمنان و کافران به واسطه یکدیگر
- انتقامگیری خداوند از کافران، در گرو مشیّت او
- رشد و تکامل معنوی شهیدان راه خدا، در عالم برزخ+۱ آیه
- برخورداری شهیدان، از اسودگی خاطر، در پرتو عنایت خداوند در عالم برزخ+۱ آیه
- اشنایی شهیدان با بهشت، قبل از ورود به ان+۱ آیه
- اشنایی شهدا به جایگاه بهشتیشان+۱ آیه
- شهادت در راه خدا، از اسباب راهیابی به بهشت+۵ آیه
- هدایت و اصلاح حال و امرزش، پاداش شهیدان راه خدا در برزخ+۱ آیه
- تضمین ثواب شهیدان، از جانب خداوند+۱ آیه
- شهادت، موجب سکونت در بهشت+۵ آیه
- اسارت، از پیامدهای جنگ+۴ آیه
- عدم تعلّق مشیّت خداوند، به نابودسازی کافران جنگطلب، بدون نبرد مؤمنان
- جهاد و دفاع در برابر کافران و مشرکان جنگافروز و متجاوز، امری واجب بر مسلمانان+۶ آیه
- وجوب نبرد با دشمنان کافر، تا زمان تسلیم شدن انان+۱ آیه
- لزوم برخورد خشن و سختگیرانه با دشمنان دین، در میدان جهاد+۲ آیه
- لزوم تداوم کشتار دشمن حقناپذیر در عرصه جنگ، تا مرحله زمینگیر شدن وی، از خطوط کلی جهاد
- تضمین پاداش مجاهدان شهید، از جانب خدا+۵ آیه
- حرمت اسیر گرفتن، پیش از غلبه بر دشمن+۱ آیه
- وجوب محکم بستن اسیران جنگی، هنگام اسیر شدن
- حرمت اسیر گرفتن، قبل از غلبه بر دشمن+۱ آیه
- جواز اسیر گرفتن از کافران، در میدان جنگ
- جواز فدیه گرفتن از اسیران دشمن، در قبال ازادی انان+۱ آیه
- جواز اسیر گرفتن دشمن در جنگ، پس از غلبه و سرکوب انان
- جواز ازادسازی اسیران، بدون فدیه گرفتن از انان
- جواز بازداشت و حبس اسیران میدان نبرد
- عدم جواز کشتن دشمن، پس از زمین گیر شدن و قدرت نداشتن او بر دفاع
- جهاد با کافران جنگ افروز و حربی، امری واجب بر مسلمانان+۵ آیه
- وجوب جهاد با کافران تا پیروزی بر انان
- جواز ازادسازی اسیران، بدون فدیه گرفتن از انان
- جواز ازادسازی اسیران کافر، با گرفتن فدیه+۱ آیه
- جواز فدیه گرفتن از اسیران کافر، در برابر ازاد کردن انان+۱ آیه
- دین اسلام، از موارد راه خدا+۶ آیه
- لزوم به اسارت گرفتن و استرقاق کافران، پس از شکست انان در جنگ
- شکست و هزیمت کافران، بدون هیچ گونه جهاد، در گرو مشیت خدا
- شهادت در راه خدا، سبب اصلاح امور شهیدان از جانب خدا+۱ آیه
- برخورداری شهیدان از هدایتهای خاصّ الهی، پس از مرگ+۱ آیه
- جنگ و جهاد فی سبیل اللّه، زمینه ساز نیل به مقام شهادت+۴ آیه
- خداوند، اصلاح کننده و سامان دهنده امور شهیدان+۲ آیه
- اشنایی شهیدان با بهشت و پاداش خود، قبل از ورود به ان+۱ آیه
- بهشت موعود، پاداش شهیدان راه خدا+۶ آیه
- تضمین پاداش شهیدان، از سوی خداوند+۵ آیه
- برخورداری شهیدان، در همه مراحل پس از شهادت، از حمایت خداوند+۱ آیه
- اگاهی و اشنایی شهیدان با بهشت، قبل از ورود به ان+۱ آیه
- وعده خداوند به حفظ اعمال شهیدان
- جواز گرفتن فدیه، در برابر ازادی اسیر+۲ آیه
- مسلمانان، مجاز به گرفتن فدیه، در مقابل ازادسازی اسیران+۱ آیه
- فدیه گرفتن از اسیران، برای ازادسازی از اختیارات امام مسلمانان
- ازادی اسیر، از اهداف جعل فدیه+۲ آیه
- لزوم کشتن کافران و امان ندادن به انان در میدان جنگ، تا مرحله زمین گیر شدن انان
- لزوم اسیر کردن کافران محارب، پس از غلبه بر انان
- جنگ کافران با مؤمنان، سبب دستور خداوند به اسیر کردن انان از سوی مسلمانان
- امتحان شدن مؤمنان و کافران، به واسطه یکدیگر
- انتقام گیری از کافران، در گرو مشیّت الهی
- لزوم کشتن کافران و امان ندادن به انان در میدان جنگ، تا مرحله زمین گیر شدن انان
- جواز ازادی بلاعوض اسیران جنگی، همراه با منّت گذاشتن بر انان
- ضرورت قاطعیت و انعطاف ناپذیری مؤمنان، در مقابل دشمنان+۳ آیه
- کشتن نیروهای نظامی دشمن پس از اسارت، امری ممنوع
- وجوب اسیر گرفتن از کافران حربی، پس از سرکوبی انان+۱ آیه
- وجوب اسیر گرفتن از کافران حربی و محکم بستن انان، هنگام نبرد
- جهاد علیه کافران جنگ افروز و حربی، امری واجب بر مسلمانان+۵ آیه
- شهادت در راه خدا، موجب بهرهمندی از هدایتهای الهی+۲ آیه
- شهیدان راه خدا، از رهیافتگان به سوی بهشت و ثواب الهی+۱ آیه