سوره لیل(الليل)، آیه ۱۴ · جزء ۳۰ · صفحه ۵۹۵
معنی کلمات و عبارات
«فَأَنذَرْتُکُمْ»: فاعل پیغمبر اسلام است که خطاب به کفّار مکّه صحبت میفرماید. «تَلَظَّی»: شعلهور میشود. زبانه میکشد. فعل مضارع است و در اصل (تَتَلَظَّی) است.
نزول
سال ۲ بعثت(دوره مکی) بازپخش وحی در این سال
نکات آیه
۱ - آتش جهنم، همواره شعلهور است و زبانه مى کشد. «نارًا تلظّى»
«تلظّى» (که در اصل «تتلظّى» بوده است); یعنى، زبانه کشیده و برافروخته مى شود. مضارع در صورتى که حال قرار گیرد، بر تکرار دلالت مى کند.
۲ - خداوند، انسان ها را از آتش عظیم و شعلهور آخرت، بیم داده و برحذر داشته است. «فأنذرتکم نارًا تلظّى»
نکره بودن «ناراً»، بر عظمت آن دلالت دارد.
۳ - بخل و ثروت اندوزىِ حاصل از آن و تکذیب وعده هاى خداوند، زمینه ساز گرفتارى به آتش برافروخته دوزخ «و أمّا من بخل و استغنى . و کذّب ... فأنذرتکم نارًا تلظّى»
۴ - تعهّد خداوند به هدایت انسان ها، دلیل هشدارهاى او به آنان درباره خطر گرفتارى به آتش جهنم است. «إنّ علینا للهدى ... فأنذرتکم نارًا تلظّى»
حرف «فاء» در «فأنذرتکم»، آن را بر «إنّ علینا للهدى» تفریع کرده است; یعنى، حال که هدایت بر عهده ما است، پس انذار کرده و بیم مى دهیم.
۵ - انذار و ایجاد ترس در مردم، شیوه اى لازم و داراى سهمى وافر در هدایت آنان «إنّ علینا للهدى ... فأنذرتکم نارًا تلظّى»
۶ - توجّه به مالکیت خداوند بر دنیا و آخرت و حوادث آنها، وادار سازنده انسان به جدى گرفتن هشدارهاى عذاب «و إنّ لنا للأخرة و الأُولى . فأنذرتکم نارًا تلظّى»
۷ - خداوند، با انذار به آتش جهنم، بر همه انسان ها اتمام حجت کرده است. «إنّ علینا للهدى ... فأنذرتکم نارًا تلظّى»
مفاد آیه شریفه با توجّه به آیات پیشین، این است که آنچه بر عهده ما است، هدایت است که آن را با انذار انجام دادیم. بنابراین کوتاهى از جانب خود شما است.
۸ - سرچشمه هدایت، خداوند است و هدایت گران، ابلاغ کننده هشدارهاى اویند. «إنّ علینا ... فأنذرتکم»
تغییر ضمیرهاى جمع (نا) به مفرد (تُ)، مى تواند نشانگر این باشد که هرگونه هدایتى که در قالب انذار انجام گرفته است، بالاصاله از خداوند است; گرچه به زبان فرستادگان او بیان شده باشد.
تفسیر (۹)
- تفسیر المیزان(علامه طباطبایی)
آیات ۱–۲۱ - تفسیر المیزان(علامه طباطبایی)
آیات ۱–۲۱ - برگزیده تفسیر نمونه(مکارم شیرازی)
آیه ۱۴ - تفسیر نور(محسن قرائتی)
آیات ۱۲–۲۱ - نکتههای تفسیر نور
آیات ۱۲–۲۱ - پیامهای تفسیر نور
آیات ۱۲–۲۱ - تفسیر اثنی عشری(حسینی شاه عبدالعظیمی)
آیه ۱۴ - تفسیر روان جاوید
آیات ۱–۲۱ - تفسیر اطیب البیان(سید عبدالحسین طیب)
آیه ۱۴
موضوعات
دستهبندی موضوعی
انذار از آتش جهنمایمان به انذارهای خداایمان به عذابهای خداترس در هدایتدلایل هشدارهای خداهشدار به عذاباتمام حجت با انذارهشدار به جهنمیاننقش هدایتگرانزمینه جهنمذکر مالکیت خداآثار تکذیب وعده های خداجاودانگی آتش جهنمانذار در هدایتآثار ثروت اندوزیآثار بخلشعله آتش جهنمعهد خداهدایتهای خداانذارهای خدامنشأ هدایتزمینه ایماناتمام حجت خداآثار ذکرهشدارهای خداروش هدایت
فرهنگ قرآن (مطالب آیه) (۳۶)
- هشدار الهی به شقاوتمندان تکذیبگر از زبانههای اتش دوزخ+۱ آیه
- هشدار خداوند به کافران، از گرفتارشدن به اتش جهنّم و عذاب الهی+۲ آیه
- خداوند، انذارکننده کافران دوران پیامبر(صلی الله علیه واله)، از اتش دوزخ
- اخطار خداوند به تکذیبکنندگان حقّانیّت دوزخ، از اتش سوزان ان+۲ آیه
- انذار از عذابهای خدا، روشی لازم در تبلیغ انبیا+۱ آیه
- انفاق به انگیزه تزکیه نفس، عامل دور ماندن از اتش دوزخ+۲ آیه
- تقوا، مایه نجات ادمی از عذاب دوزخ+۱ آیه
- تهدید خداوند، به کیفر و عذاب مکذّبان+۳ آیه
- انذار خداوند به انسانها، درباره اتش شعلهور جهنّم
- تقوا، مایه مصونیّت از گرفتاری به اتش دوزخ+۱ آیه
- احساس بینیازی از خداوند، زمینهساز گرفتاری به اتش دوزخ+۱ آیه
- اعراض از حق، موجب گرفتاری به جهنّم+۴ آیه
- بخل و انفاق نکردن مال در راه خدا، از عوامل ابتلا به اتش دوزخ+۲ آیه
- تکذیب حق، موجب گرفتاری به اتش دوزخ+۴ آیه
- شقاوت، موجب گرفتاری به اتش ابدی دوزخ+۵ آیه
- لظی، از نامهای دوزخ+۱ آیه
- نار (اتش) از نامهای جهنّم+۲ آیه
- حرمت تکذیب قیامت+۲ آیه
- مطلوبیّت تزکیه و خودسازی (دوری از صفات زشت و اراسته شدن به صفات نیک)+۴ آیه
- حرمت تکذیب ایات خداوند+۲ آیه
- حرام بودن انباشتن و ثروت اندوزی با امساک از پرداخت واجبات مالی+۴ آیه
- حرمت مخالفت با انبیا+۲ آیه
- پرداخت زکات، از جمله اسباب کارساز برای دور ماندن از عذاب و مخاطرات روز قیامت+۲ آیه
- پرداخت زکات، از مهم ترین تکالیف شریعت الهی و ارکان عملی ان+۲ آیه
- بخل و امساک مال، پیامد شقاوت و تیره بختی انسان+۴ آیه
- هشدار الهی به شقاوتمندان، از گرفتار شدن به اتش دوزخ+۴ آیه
- رویگردانان از ایمان به خدا و انذارهای الهی، شقی ترین انسانها+۲ آیه
- تکذیبگران ایات خدا و پیامبران و معاد و جهنّم، شقی ترین انسانها+۲ آیه
- تکذیب و اعراض ابوجهل، از محمّد صلی الله علیه و اله+۲ آیه
- هشدار پیامبر صلی الله علیه و اله به شقاوتمندان، از زبانههای اتش دوزخ+۱ آیه
- انذارهای پیامبر اسلام صلی الله علیه و اله، به کافران صدر اسلام+۲ آیه
- انذار از عذابهای خدا، از روشهای تبلیغی محمّد صلی الله علیه و اله+۱ آیه
- انفاقکنندگان طالب وجهاللّه به دور از اتش دوزخ+۳ آیه
- انجام انفاق به قصد وجه الهی زمینهساز نجات از اتش دوزخ الهی+۲ آیه
- وعده حتمی خداوند، به رهایی تقواپیشگان از اتش جهنّم+۱ آیه
- انذار، از روشهای هدایت+۲ آیه