سوره مریم، آیه ۳۸ · جزء ۱۶ · صفحه ۳۰۷
أَسْمِعْ بِهِمْ وَ أَبْصِرْ يَوْمَ يَأْتُونَنَا لٰكِنِ الظَّالِمُونَ الْيَوْمَ فِي ضَلاَلٍ مُبِينٍ
در آن روز که نزد ما میآیند، چه گوشهای شنوا و چه چشمهای بینایی پیدا میکنند! ولی این ستمگران امروز در گمراهی آشکارند!
معنی کلمات و عبارات
«أَسْمِعْ بِهِمْ وَ أَبْصِرْ»: چه شنوا و چه بینایند. فعل تعجّب میباشند. یعنی ستمکاران در قیامت همه چیز را چنان که هست میدانند، برعکس دنیا که بیخبر از حقایق بودند. «الْیَوْمَ»: امروز. مراد جهان فعلی یا دنیای عاجل است.
نزول
سال ۷ بعثت(دوره مکی) بازپخش وحی در این سال
در آن زمان چه میگذشت (۳ رویداد)
نکات آیه
۱- کافران در قیامت و به هنگام حضور در پیشگاه خداوند، شنوایى و بینایى اعجاب برانگیزى برخوردار خواهند بود. «أسمع بهم و أبصر یوم یأتوننا»
«أسمع بهم» و «أبصر» صیغه هاى تعجب هستند، یعنى چقدر شنوا و بینا هستند!؟.
۲- قیامت، روز ظهور و بروز حقایق است. «أسمع بهم و أبصر یوم یأتوتنا»
۳- قیامت، روز حضور مردم در پیشگاه خداوند است. «یوم یأتوننا»
۴- روبه رو شدن با حقایق و درک و لمس آن، از جمله عذاب هاى کافران در روز قیامت است. «فویل للذین کفروا من مشهد یوم عظیم . أسمع بهم و أبصر یوم یأتوننا»
در آیه قبل، دشوارى و سنگینى روز قیامت براى کافران مطرح گردید. دراین آیه یکى از عوامل آن دشوارى ها مطرح گردیده که همان درک و فهم حقایق است.
۵- کسانى که با فرزند خواندن عیسى(ع) براى خدا، به تعالیم توحیدى او کفر ورزیدند، در گمراهى آشکارى قرار دارند. «لکن الظلمون الیوم فى ضلل مبین»
الف و لام در «الیوم» مى تواند براى عهد حضورى باشد ; یعنى «امروز» در این صورت، مراد از آن، ایام زندگى در دنیا است. مراد از ظالمان - به قرینه آیه قبل - کسانى هستند که به سخن عیسى(ع) کفر ورزیده و در باره او، راه افراط و یا تفریط پیمودند.
۶- گمان فرزندى عیسى(ع) براى خداوند، پندارى ظالمانه و ضلالتى آشکار است. «ما کان للّه أن یتّخذ من ولد ... لکن الظلمون الیوم فى ضلل مبین»
۷- کافران از زمره ستم کاران و گمراهان اند. «فویل للذین کفروا ... لکن الظلمون الیوم فى ضلل مبین»
۸- شنوایى و بینایى کافران در قیامت، موجب نجات آنان نمى گردد. «أسمع بهم و أبصر یوم یأتوننا لکن الظلمون الیوم فى ضلل مبین»
«ال» در «الیوم» چنانچه عهد ذکرى باشد، مراد روز قیامت است که در «یوم یأتوننا» مطرح شده است و «لکن» استدراک از توهم نجات است که جمله «أسمع بهم و أبصر» آن را پدید آورده است.
۹- شناخت حقایق در قیامت و ایمان به آن، موجب نجات نیست. «أسمع بهم و أبصر ... لکن الظلمون الیوم فى ضلل مبین»
تفسیر (۱۰)
- تفسیر المیزان(علامه طباطبایی)
آیات ۱–۴۰ - تفسیر المیزان(علامه طباطبایی)
آیات ۱۶–۴۰ - تفسیر المیزان(علامه طباطبایی)
آیات ۱۶–۵۰ - برگزیده تفسیر نمونه(مکارم شیرازی)
آیه ۳۸ - تفسیر نور(محسن قرائتی)
آیه ۳۸ - نکتههای تفسیر نور
آیه ۳۸ - پیامهای تفسیر نور
آیه ۳۸ - تفسیر اثنی عشری(حسینی شاه عبدالعظیمی)
آیه ۳۸ - تفسیر روان جاوید
آیات ۳۷–۴۰ - تفسیر اطیب البیان(سید عبدالحسین طیب)
آیه ۳۸
موضوعات
دستهبندی موضوعی
آثار بینایی اخروی کافرانآثار شنوایی اخروی کافرانشگفتی بینایی اخروی کافرانشگفتی شنوایی اخروی کافرانایمان در قیامتگمراهانگمراهی مشرکانعقیده به فرزندداری خداگمراهی کافرانمحضر خداموارد گمراهیظالمانعذاب اخروی کافرانعقیده باطلموارد ظلمکافران در قیامتظهور حقایق در قیامتویژگیهای قیامت
فرهنگ قرآن (مطالب آیه) (۳۲)
- انذار کافران و ظالمان اهلکتاب، از وظایف پیامبر(صلی الله علیه واله)+۲ آیه
- پیامبر(صلی الله علیه واله)، موظف به انذار ظالمان از عذاب قیامت+۲ آیه
- انذار کافران وستمگران اهلکتاب نسبت به حوادث حسرتافرین قیامت، از مسؤولیّتهای پیامبر(صلی الله علیه واله)+۲ آیه
- انذار کافران اهلکتاب نسبت به حوادث حسرتافرین قیامت از مسؤولیّتهای پیامبر(صلی الله علیه واله)+۲ آیه
- برخورداری کافران از بینایی، تعجّبانگیز در قیامت
- برخورداری کافران از شنوایی اعجابانگیز در قیامت
- بروز حقّانیّت توحید، در قیامت+۴ آیه
- هشدار کافران به عذاب سخت، از سوی خداوند+۲ آیه
- بینایی اعجابانگیز چشمان کافران، در قیامت+۱ آیه
- غفلت ظالمان از روز حسرت (قیامت) و تداوم اعمال باطلشان+۱ آیه
- ظلم در دنیا، موجب حسرت انسانها در قیامت+۱ آیه
- شگفتانگیز بودن شنوایی و بینایی کافران، هنگام حشر و حضور انان، در نزد پروردگار+۱ آیه
- توجّه به قیامت و بازگشت انسانها به سوی پروردگار، منشا پرهیز از اختلاف در دین+۳ آیه
- برخورداری کافران در قیامت، از قدرت شنوایی+۱ آیه
- فرزندخوانده شدن عیسی(علیه السلام) از سوی مسیحیان، پنداری ظالمانه و ضلالتی اشکار+۲ آیه
- افترا به خدا، از عوامل گمراهی+۳ آیه
- ظلم، سبب ظهور گمراهی ستمکار در عرصه قیامت
- کفر، باعث گمراهی و محرومیّت از هدایت الهی+۱ آیه
- اعتقاد به فرزندی عیسی(علیه السلام) برای خداوند، عامل ضلالتی اشکار+۲ آیه
- سرکشی و ظلم، درپی دارنده اختلاف و تفرقه+۱ آیه
- ظلم، موجب گمراهی انسان+۱ آیه
- کافران، مردمانی ستم پیشه و ظالم+۳ آیه
- تکذیب و انکار اخرت، ظلم، و موجب عذاب اخرتی+۱ آیه
- کفر، ظلم و کافران، مردمی ستم پیشه+۳ آیه
- فرزندی عیسی(علیه السلام) برای خداوند، پنداری ظالمانه و ضلالتی اشکار+۱ آیه
- غفلت کافران، از روز قیامت+۳ آیه
- قیامت، روز بیداری کافران از خواب غفلت+۲ آیه
- ستم پیشگی، عامل غفلت از قیامت+۲ آیه
- بروز حقّانیّت توحید، در قیامت+۴ آیه
- برخورداری کافران، از بینایی و شنوایی تعجّب انگیز در قیامت+۱ آیه
- انذار ستمگران، از وظایف و مسیولیّتهای محمّد صلی الله علیه و اله+۳ آیه
- فرزندخوانده شدن عیسی علیه السلام از سوی مسیحیان، نشان ضلالت اشکار ایشان+۲ آیه