آیه ۳۴ سوره مریم

سوره مریم، آیه ۳۴ · جزء ۱۶ · صفحه ۳۰۷

ذٰلِكَ عِيسَى ابْنُ مَرْيَمَ قَوْلَ الْحَقِ الَّذِي فِيهِ يَمْتَرُونَ

این است عیسی پسر مریم؛ گفتار حقّی که در آن تردید می‌کنند!

معنی کلمات و عبارات
«ذلِکَ»: این موصوف به صفات جلیله و خصال حمیده. مبتدا است و خبر آن (عیسی) است. «قَوْلَ الْحَقِّ»: سخن راستین (نگا: آل‌عمران / و ). اضافه موصوف به صفت است. گفتار خدا. عیسی پدیده فرمان واژه (کُنْ) الله است. نصب (قَوْلَ) بدان علّت است که مفعول فعل محذوف است و تقدیر چنین است: أقُولُ لَکُمْ فیهِ قَوْلَ الْحَقِّ. یا حال است و تقدیر چنین می‌گردد: حالُ کَوْنِ عِیسی کَلِمَةُ اللهِ. یا این که نصب آن بنا بر مدح است. «یَمْتَرُونَ»: شکّ و تردید می‌کنند. اختلاف می‌ورزند.
نزول
نکات آیه
۱- قرآن ترسیم کننده سیما و سرگذشت واقعى عیسى(ع) «ذلک عیسى ابن مریم قول الحقّ» «ذلک» اشاره به دارنده اوصافى است که در آیات گذشته تشریح شد. و «قول الحقّ» مفعول براى فعل محذوف (أقول) است، یعنى سخن درستى مى گویم. ۲- حضرت عیسى(ع) فرزند مریم(ع) و داراى منزلتى والا است. «ذلک عیسى ابن مریم» «ذلک» براى اشاره به بعید به کار مى رود. به کار بردن آن در جایى که مورد اشاره نزدیک باشد، بیانگر برجستگى منزلت مورد اشاره و بزرگداشت آن است. ۳- عیسى(ع)،بدون پدر تکوین یافته بود. «ذلک عیسى ابن مریم» نسبت دادن عیسى(ع) به مادرش مریم - با توجه به غیر متعارف بودن انتساب به مادر - گویاى برداشت یاد شده است. ۴- عیسى(ع)، فرزند خداوند نیست. «عیسى ابن مریم» انتساب عیسى(ع) به مادرش مریم(س)، تعریضى است به آنان که او را فرزند خداوند مى دانند; یعنى او را به کسى جز مادرش مریم(س) نباید نسبت داد. آیه بعد قرینه بر نکته یاد شده است. ۵- قرآن، بیان کننده حقایق تاریخ و واقعیت هاى آن است. «ذلک عیسى ابن مریم قول الحقّ الذى فیه یمترون» ۶- عیسى(ع)، کلمه خداوند و پدیدار شده به فرمان او بود. «ذلک عیسى ابن مریم قول الحقّ» منصوب بودن «قول» ممکن است به جهت حال بودن آن باشد و نیز محتمل است که منصوب به فعل مدح محذوف باشد. براساس این دو احتمال، مراد از «قول الحقّ» گفتار خداوند در خلقت عیسى(ع) (فرمان «کن») است. ۷- در باره ماهیت حضرت عیسى(ع) (بشربودن و تکوین یافتن او بدون پدر) در طول تاریخ تردیدهایى ناروا وجود داشته است. «ذلک عیسى ابن مریم ... الذى فیه یمترون» «الذى» وصف است براى «عیسى» یا «قول الحقّ» و «إمتراء» (مصدر «یمترون») به معناى شک و تردید کردن است. غایب ذکرشدن صیغه «یمترون» از آن حکایت دارد که کسانى غیر از مسلمانان در باره حضرت عیسى(ع) به عقایدى پاى بند بودند که برپایه یقین استوار نبود.
تفسیر (۸)
موضوعات

دسته‌بندی موضوعی

فرهنگ قرآن (مطالب آیه) (۸۵)
  • احتجاج خداوند در برابر ادّعای پسر خدا بودن عیسی(علیه السلام)، به ولادت او از مریم(علیها السلام) و اعتراف خود حضرت به مرگ و حیات خویش+۴ آیه
  • اختلاف مذاهب و فرقههای مسیحیّت درباره عیسی(علیه السلام)+۳ آیه
  • افرینش خارقالعاده عیسی(علیه السلام) به واسطه ملایکه با فرمان خداوند+۴ آیه
  • اختلاف اهلکتاب درباره شخصیّت عیسی(علیه السلام)+۳ آیه
  • اختلاف اهلکتاب درباره شخصیت عیسی(علیه السلام)+۳ آیه
  • عیسی(علیه السلام)، پسر حقیقی مریم(علیها السلام)+۴ آیه
  • خداوند، تبریهکننده عیسی(علیه السلام) از تهمتهای یهود و نصارا+۱ آیه
  • سجده عیسی(علیه السلام) در پیشگاه خداوند، هنگام تلاوت ایات الهی برای وی+۱ آیه
  • گریه عیسی(علیه السلام) در پیشگاه خداوند، هنگام تلاوت ایات الهی برای وی+۱ آیه
  • مسیحیان کافر و حقناپذیر، مورد تهدید خدا به عذاب قیامت+۴ آیه
  • اختلاف احزاب اهلکتاب، درباره عیسی(علیه السلام)+۳ آیه
  • افراط و تفریط احزاب اهلکتاب، درباره شخصیّت عیسی(علیه السلام)، سبب گرفتاری انان به عذاب+۳ آیه
  • کفر برخی احزاب اهلکتاب، نسبت به عیسی(علیه السلام)+۱ آیه
  • احزاب و گروههای مختلف، در عصر عیسی(علیه السلام)+۳ آیه
  • اعتقاد مسیحیان به فرزندی عیسی(علیه السلام) برای خداوند، مایه دریغ و حسرت انان، در قیامت+۲ آیه
  • شرک به پروردگار، سبب حسرت و تاسّف انسان+۲ آیه
  • عیسیبنمریم(علیه السلام)، کلمه حق الهی
  • وجوب پرداخت زکات، در ایین عیسی(علیه السلام)+۱ آیه
  • عیسی(علیه السلام)، از خاشعان در برابر ایات الرّحمان+۱ آیه
  • عیسی(علیه السلام)، از خاضعان در برابر ایات رحمان+۱ آیه
  • وجوب پرداخت زکات، در ایین عیسی(علیه السلام)+۱ آیه
  • سجده عیسی(علیه السلام) با حالت گریه در پیشگاه خدا، هنگام شنیدن ایات الهی+۱ آیه
  • عیسی (علیه السلام) شخصیّتی مبرّا از گردن فرازی و سلطه طلبی+۱ آیه
  • فرزند داشتن خدا، از عقاید باطل مشرکان+۲ آیه
  • عیسی(علیه السلام)، منزّه از شقاوت+۱ آیه
  • شک و تردیدهای بنی اسراییل، در امر ولادت عیسی(علیه السلام) از مریم(علیها السلام)بدون پدر+۱ آیه
  • عیسی(علیه السلام)، دعوت کننده راستین مردم به صراط مستقیم+۶ آیه
  • عیسی(علیه السلام)، از سالکان صراط مستقیم+۵ آیه
  • فرزندخوانده شدن عیسی(علیه السلام) از سوی مسیحیان، پنداری ظالمانه و ضلالتی اشکار+۲ آیه
  • افترا به خدا، از عوامل گمراهی+۲ آیه
  • اعتقاد به فرزندی عیسی(علیه السلام) برای خداوند، عامل ضلالتی اشکار+۲ آیه
  • دعوت عیسی(علیه السلام) از قومش، برای عبادت خدا+۸ آیه
  • عیسی مسیح(علیه السلام)، برخوردار از مقام عصمت+۴ آیه
  • سلامت و امنیّت عیسی(علیه السلام) در رستاخیز، امری ثابت و حق+۱ آیه
  • برخورداری عیسی(علیه السلام) از سلامت و امنیّت دنیایی، در تمام مدّت عُمر+۱ آیه
  • خداوند، تبریه کننده عیسی(علیه السلام) از تهمتهای یهود و نصارا+۱ آیه
  • عیسی(علیه السلام) از دعوت کنندگان به صراط مستقیم+۱ آیه
  • دعوت به عبادت خداوند یگانه، از محورهای تبلیغی عیسی(علیه السلام)+۸ آیه
  • عیسی(علیه السلام) تعلیم دهنده و ادب اموز مردم، از جانب خداوند+۱ آیه
  • عیسی(علیه السلام)، مورد تکریم خداوند+۲ آیه
  • عیسی بن مریم(علیه السلام)، کلمه حق الهی
  • تنزیه خداوند از شریک، در باور عیسی(علیه السلام)+۵ آیه
  • احزاب و گروههای کفرپیشه، در عصر عیسی(علیه السلام)+۳ آیه
  • توحید و ربوبیّت خداوند، سرلوحه دین عیسی(علیه السلام)+۱۰ آیه
  • شک و تردید بنی اسراییل در ماهیّت عیسی(علیه السلام)(بشر بودن و تکوّن او بدون پدر) در طول تاریخ+۱ آیه
  • اختلاف احزاب اهل کتاب، درباره عیسی(علیه السلام)و افراط و تفریط انان، درباره شخصیّت وی+۳ آیه
  • دعوت بنی اسراییل به توحید ربوبی و پرستش خدا، به وسیله عیسی(علیه السلام)+۸ آیه
  • تنزیه عیسی(علیه السلام) از استبداد و ظلم+۱ آیه
  • رفتار نیک با مادر و احسان به وی، از ویژگیهای خدادادی عیسی(علیه السلام) از اغاز ولادت+۱ آیه
  • عیسی(علیه السلام) از خاضعان در برابر ایات خدا+۱ آیه
  • سجده خاضعانه عیسی(علیه السلام) برای خدا، هنگام تلاوت ایات الهی بر ایشان+۱ آیه
  • گریه عیسی(علیه السلام) در حال سجود، در پیشگاه خداوند، هنگام تلاوت ایات بر وی+۱ آیه
  • کفر گروههایی از بنی اسراییل به عیسی(علیه السلام)+۴ آیه
  • گفتگوی عیسی(علیه السلام) با مردم، در گهواره+۲ آیه
  • عیسی(علیه السلام)، همچون سایر انسانها، دارای مرگ+۱ آیه
  • اعتراف عیسی(علیه السلام)، به مرگ خویش+۱ آیه
  • اقامه نماز، از مسیولیّتهای عیسی(علیه السلام)+۲ آیه
  • عیسی(علیه السلام)، برخوردار از مقام عصمت+۲ آیه
  • اعطای مقام نبوّت به عیسی(علیه السلام)، در دوران کودکی+۱ آیه
  • عیسی(علیه السلام)، نام فرزند مریم+۳ آیه
  • عظمت و اهمّیّت بشارت تولّد عیسی(علیه السلام) به مریم(علیها السلام)+۱ آیه
  • غفلت نصارا، موجب فرزند خواندن عیسی بن مریم(علیهما السلام) برای خدا+۲ آیه
  • پیامبراکرم(صلی الله علیه واله) مامور بیدار کردن نصارا از خواب غفلت، در مورد حسابرسی در قیامت، درباره فرزند خدا دانستن عیسی(علیه السلام)+۳ آیه
  • عیسی(علیه السلام) برخوردار از کرامت و احترامی جاودانه، در دنیا و اخرت+۱ آیه
  • توانایی عیسی(علیه السلام) بر سخنگویی، در دوران نوزادی و کودکی+۵ آیه
  • اعطای مقام نبوّت از جانب خداوند به عیسی(علیه السلام)در کودکی+۲ آیه
  • گریه عیسی(علیه السلام) در پیشگاه خداوند، هنگام تلاوت ایات الهی برای وی+۱ آیه
  • منافات نداشتن گریه عیسی(علیه السلام) با مقام نبوّت و پیامبری وی+۱ آیه
  • شهادت گواهانی در قیامت، بر بطلان پندار فرزندی عیسی علیه السلام برای خداوند+۲ آیه
  • سخن گفتن عیسی علیه السلام با مردم در گهواره، همانند زمان بزرگسالی+۳ آیه
  • احسان به مادر و گرامیداشت وی، سیرت الهی عیسی علیه السلام+۱ آیه
  • انذار اهلکتاب، از مسیولیّتهای پیامبر صلی الله علیه و اله+۲ آیه
  • عیسی علیه السلام، دراغاز تولد معتقد و معترف به برانگیخته شدن خود پس از مرگ در قیامت+۲ آیه
  • برخورداری عیسی علیه السلام از سلامتی و امنیّت، هنگام برانگیخته شدن خود پس از مرگ در قیامت+۱ آیه
  • عیسی علیه السلام، پسر حقیقی مریم علیها السلام و نعمتی عطا شد از جانب خداوند+۴ آیه
  • اقرار عیسی علیه السلام به رستاخیز و حیات پس از مرگ خود+۱ آیه
  • عیسی علیه السلام خواهان امنیّت و سلامتی خود هنگام برانگیخته شدن و حیات مجدّد+۲ آیه
  • اختلاف نصارا و فرقههای مسیحیت، درباره عیسی علیه السلام+۳ آیه
  • مسیحیان کافر و حقناپذیر، مورد تهدید خداوند به عذاب قیامت+۴ آیه
  • فرزندخوانده شدن عیسی علیه السلام از سوی مسیحیان، نشان ضلالت اشکار ایشان+۲ آیه
  • اقامه نماز در تمامی عمر، از توصیههای خداوند به عیسی علیه السلام+۱ آیه
  • اقامه نماز در تمامی عمر، توصیه خدا به عیسی علیه السلام+۱ آیه
  • حضرت اسراییل (یعقوب علیه السلام) از نیاکان حضرت عیسی+۱ آیه
  • وجوب پرداخت زکات، در ایین عیسی علیه السلام+۱ آیه
  • عیسی علیه السلام، پیامبری بهرهمند از هدایت خاص الهی+۲ آیه
واژه‌ها